Phát triển logistics Hà Nội: Cần những giải pháp đột phá, phát huy tối đa tiềm năng, lợi thế đặc thù

Chiều ngày 08/7/2026, tại trụ sở Sở Công Thương Hà Nội, Đoàn công tác Bộ Công Thương làm việc với Sở Công Thương Hà Nội và các đơn vị liên quan của Thành phố về việc triển khai Quyết định 2229/QĐ-TTg ngày 09/10/2025 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chiến lược phát triển dịch vụ logistics Việt Nam thời kỳ 2026-2030, tầm nhìn 2050 trên địa bàn Thành phố.

Đoàn công tác Bộ Công Thương làm việc với Sở Công Thương Hà Nội và các đơn vị liên quan của Thành phố về triển khai Chiến lược phát triển dịch vụ logistics Việt Nam giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn 2050

Đoàn công tác của Bộ Công Thương có ông Trần Thanh Hải - Phó Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu; ông Bùi Nguyễn Anh Tuấn - Phó Cục trưởng Cục Quản lý và phát triển thị trường trong nước, đại diện các đơn vị thuộc Cục Xuất nhập khẩu, Cục Quản lý và phát triển thị trường trong nước; đại diện Ban Chiến lược, Chính sách Trung ương, Hiệp hội Doanh nghiệp dịch vụ logistics Việt Nam (VLA), Hiệp hội phát triển nhân lực logistics Việt Nam (VALOMA).

Thành phần tham dự phía thành phố Hà Nội có ông Nguyễn Thế Hiệp - Phó Giám đốc Sở Công Thương, đại diện Ban Quản lý Khu công nghệ cao và Khu công nghiệp Hà Nội, Viện Nghiên cứu phát triển Kinh tế - Xã hội Hà Nội cùng các phòng chuyên môn thuộc Sở Công Thương, đại diện một số Sở, ngành liên quan.

Phát biểu tại buổi làm việc, ông Trần Thanh Hải - Phó Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu, Bộ Công Thương cho biết, Hà Nội không chỉ là Thủ đô mà còn là một trong hai trung tâm kinh tế trọng điểm của cả nước. Tuy nhiên, sự phát triển logistics tại đây vẫn chưa tương xứng với tiềm năng. Việc cùng trao đổi, đề xuất các bước tiến đột phá trong bối cảnh địa phương đang nỗ lực thực hiện mục tiêu tăng trưởng hai con số cũng như Quy hoạch 100 năm của thành phố mới được phê duyệt, trong đó có những định hướng phát triển lĩnh vực logistics là rất cần thiết.

Ông Trần Thanh Hải - Phó Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu, Bộ Công Thương phát biểu tại buổi làm việc.

Logistics đóng vai trò xuyên suốt, kết nối phát triển các lĩnh vực kinh tế của Hà Nội

Ông Nguyễn Thế Hiệp - Phó Giám đốc Sở Công Thương Hà Nội cho biết, năm 2026 là năm mở đầu nhiệm kỳ mới, Hà Nội xác định tăng trưởng kinh tế là nhiệm vụ trọng tâm, trong đó logistics đóng vai trò xuyên suốt, kết nối chặt chẽ với các chỉ số tiêu dùng, xuất nhập khẩu và phát triển công nghiệp.

Hà Nội xác định logistics không chỉ là vận tải, kho bãi mà là hạ tầng dịch vụ nền tảng kết nối sản xuất, phân phối, thương mại điện tử và tiêu dùng đô thị. Từ đầu năm 2026, Thành phố đã ban hành các Kế hoạch để cụ thể hóa các mục tiêu của Chiến lược phát triển dịch vụ logistics Việt Nam vào kế hoạch phát triển logistics của Thành phố giai đoạn 2026-2030.

Ông Nguyễn Thế Hiệp - Phó Giám đốc Sở Công Thương Hà Nội cho biết, Hà Nội xác định tăng trưởng kinh tế là nhiệm vụ trọng tâm, trong đó logistics đóng vai trò xuyên suốt, kết nối chặt chẽ với các chỉ số tiêu dùng, xuất nhập khẩu và phát triển công nghiệp.

Theo ông Vũ Đức Quỳnh - Phó Trưởng phòng Quản lý Thương mại, Sở Công Thương Hà Nội, trên địa bàn Thành phố hiện có khoảng 400 doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực kho bãi, logistics với quy mô đa dạng. Một số cơ sở lớn đã hình thành như: Logistics Hateco (Long Biên), Trung tâm khai thác kho vận phía Bắc (Quang Minh), trung tâm logistics đường sắt tại ga Yên Viên, Phù Đổng, cảng cạn ICD Đức Thượng (Hoài Đức), ICD Gia Lâm...

Thành phố đã rà soát và đề xuất tích hợp 25 dự án trung tâm dịch vụ logistics vào quy hoạch Thủ đô. Hiện có 4 dự án đã có quyết định chủ trương đầu tư và 9 dự án đang được giới thiệu địa điểm nghiên cứu. Tuy nhiên, việc triển khai còn gặp nhiều khó khăn do cơ chế chính sách, hạ tầng phân tán, khả năng liên kết hạn chế và tiến độ đầu tư chậm.

Sở Công Thương kiến nghị Bộ Công Thương sớm có hướng dẫn cụ thể về Bộ chỉ tiêu theo dõi logistics quốc gia và các cơ chế hỗ trợ đặc thù cho logistics đô thị. Đồng thời, cần xây dựng nền tảng dữ liệu liên thông giữa Hà Nội với các tỉnh vùng Thủ đô và vùng Đồng bằng sông Hồng, cũng như hỗ trợ đào tạo nguồn nhân lực về logistics số và logistics xanh.

Ông Vũ Đức Quỳnh - Phó Trưởng phòng Quản lý Thương mại, Sở Công Thương Hà Nội cho biết, trên địa bàn Thành phố hiện có khoảng 400 doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực kho bãi, logistics với quy mô đa dạng.

Nhấn mạnh thêm nội dung này, ông Nguyễn Thế Hiệp cho biết Thành phố mong muốn Bộ Công Thương hỗ trợ để cụ thể hóa Chiến lược phát triển dịch vụ logistics Việt Nam bằng bộ khung tiêu chí tiêu chuẩn cho địa phương; hỗ trợ xây dựng cơ chế chính sách cho logistics đô thị, vùng và thương mại điện tử; hỗ trợ kết nối nhà đầu tư và tháo gỡ vướng mắc chuyên môn cho các dự án hạ tầng trọng điểm; xây dựng nền tảng dữ liệu liên thông để tối ưu hóa chi phí logistics xuất nhập khẩu; thúc đẩy liên kết vùng thông qua các diễn đàn kết nối Hà Nội với các cửa khẩu, cảng biển và sân bay.

Những "điểm nghẽn" cần tháo gỡ

Dưới góc nhìn doanh nghiệp, ông Trần Đức Nghĩa, Chủ tịch Hiệp hội Logistics Hà Nội (HLA) cho biết đặc biệt quan tâm đến việc liên thông dữ liệu. Theo ông Nghĩa, hiện nay, doanh nghiệp vẫn phải khai báo thủ công nhiều lần vì chưa có sự kết nối IP đồng bộ giữa cơ quan hải quan, ngân hàng và doanh nghiệp logistics. Việc kết nối dữ liệu sẽ giúp giảm chi phí rất lớn. Ngoài ra, 40% lượng hàng hóa qua Hà Nội là hàng trung chuyển nhưng chúng ta vẫn thiếu các mục tiêu về vận tải đa phương thức trong 25 dự án dự kiến, đây là một thiếu sót cần bổ sung để Hà Nội thực sự trở thành trung tâm logistics.

Ông Trần Đức Nghĩa, Chủ tịch Hiệp hội Logistics Hà Nội (HLA) cho biết, việc kết nối dữ liệu sẽ giúp giảm chi phí rất lớn.

Đại diện Sở Xây dựng Hà Nội cho biết, liên quan đến nhiệm vụ được giao tại Quyết định số 2229/QĐ-TT của Thủ tướng Chính phủ, Sở Xây dựng đang phối hợp triển khai hạ tầng giao thông gồm 5 tuyến vành đai (đặc biệt là vành đai 4 và vành đai 5) để kết nối tốt hơn cho logistics. Sở cũng đang tham mưu cho Thành phố thực hiện Luật Thủ đô và Nghị quyết 71 về phát triển vận tải, logistics đô thị.

Đại diện Ban Quản lý Khu công nghệ cao và Khu công nghiệp Hà Nội cho biết, Ban hiện quản lý hơn 1.000 doanh nghiệp, chủ yếu là khối FDI với nhu cầu xuất khẩu rất lớn. Tuy nhiên, hạ tầng logistics trong các khu công nghiệp hiện nay rất thiếu, cơ chế cho doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực này chưa rõ ràng. Do đó, Ban kiến nghị Bộ Công Thương rà soát quy hoạch để có cái nhìn tổng thể về liên kết vùng nhằm tránh đầu tư dàn trải, không hiệu quả và đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý dữ liệu logistics.

Đại diện Sở Xây dựng Hà Nội cho biết Sở đang tham mưu Thành phố thực hiện Luật Thủ đô và Nghị quyết 71 về phát triển vận tải, logistics đô thị.

Đại diện Viện Nghiên cứu Kinh tế - Xã hội Hà Nội đề xuất định hướng phát triển các trung tâm logistics trên địa bàn Thành phố theo 4 hướng: Phía Bắc (Đông Anh, Sóc Sơn) tập trung phát triển logistics hàng không, hàng giá trị cao; phía Nam (Thường Tín, Phú Xuyên) tập trung phát triển logistics công nghiệp, nông sản, kho lạnh; phía Đông (Gia Lâm, Long Biên) tập trung phát triển Logistics container, ICD tích hợp đa phương thức; phía Tây (Quốc Oai, Thạch Thất) tập trung phát triển logistics công nghệ cao, thương mại điện tử và phân phối đô thị.

Ngoài ra, cần có chính sách riêng cho doanh nghiệp lớn vươn ra quốc tế và hỗ trợ nguồn vốn, nhân lực cho doanh nghiệp vừa và nhỏ.

Đại diện Viện Nghiên cứu Kinh tế - Xã hội Hà Nội đề xuất định hướng phát triển các trung tâm logistics trên địa bàn Thành phố

Các giải pháp khuyến nghị để đột phá phát triển logistics Hà Nội

Ở góc độ Bộ Công Thương, ông Bùi Nguyễn Anh Tuấn - Phó Cục trưởng Cục Quản lý và phát triển thị trường trong nước) thông tin, Bộ Công Thương đã ban hành Kế hoạch hành động thực hiện Chiến lược phát triển dịch vụ logistics Việt Nam thời kỳ 2025-2035, tầm nhìn đến 2050 và có văn bản gửi 6 thành phố trực thuộc Trung ương về việc triển khai xây dựng các trung tâm dịch vụ logistics quốc tế. Bộ Công Thương cũng đang xây dựng Thông tư mới về phân loại, phân hạng trung tâm logistics, dự kiến ban hành vào tháng 9 hoặc tháng 10 tới. Thông tư này sẽ hướng dẫn các địa phương rà soát những tiêu chí của các dự án trung tâm logistics với cách tiếp cận mới không chỉ nhìn vào diện tích mà chú trọng vào chức năng vận hành và tính liên kết.

Ông Bùi Nguyễn Anh Tuấn gợi ý, Hà Nội nên lập một Tổ công tác chuyên gia gồm đại diện các Sở, Hiệp hội, các Cục của Bộ Công Thương và chuyên gia tư vấn để tham mưu sâu về các cơ chế đặc thù triển khai Luật Thủ đô, trong đó có những nội dung liên quan tới phát triển logistics trên địa bàn Thành phố.

Ông Bùi Nguyễn Anh Tuấn - Phó Cục trưởng Cục Quản lý và phát triển thị trường trong nước trao đổi tại buổi làm việc

Trong khi đó, theo bà Lê Thị Thanh Thủy - Trưởng phòng Thuận lợi hóa thương mại, Cục Xuất nhập khẩu, để đạt các chỉ tiêu phát triển logistics đề ra tại Kế hoạch số 103/KH-UBND của UBND Thành phố về phát triển dịch vụ logistics trên địa bàn Thành phố Hà Nội năm 2026, cần có giải pháp căn cơ về tạo nguồn hàng. Hiện tại, các báo cáo tổng hợp vẫn thiếu vắng giải pháp thu hút nguồn hàng từ các tỉnh lân cận như Hưng Yên, Bắc Ninh, Bắc Giang...

Bà Lê Thị Thanh Thủy - Trưởng phòng Thuận lợi hóa thương mại, Cục Xuất nhập khẩu: Hà Nội cần có giải pháp căn cơ về tạo nguồn hàng.

Chia sẻ với những ý kiến trao đổi tại buổi làm việc, ông Trần Thanh Hải nhấn mạnh, chúng ta cần chuyển tư duy từ xây dựng "trung tâm logistics" (một địa điểm cụ thể) sang "trung tâm dịch vụ logistics" (toàn bộ địa bàn có hệ sinh thái logistics cấp độ cao). Bộ Công Thương đang triển khai xây dựng Cơ sở dữ liệu logistics quốc gia và sẽ kết nối với dữ liệu của các địa phương.

Về phía Hà Nội cần chủ động đề xuất các hành động cụ thể như: tổ chức hội nghị xúc tiến đầu tư, tổ chức đoàn nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế hoặc xây dựng các mô hình thí điểm về logistics xanh, logistics số. Bộ Công Thương sẽ hỗ trợ hết sức về mặt thông tin và tiêu chuẩn, nhưng sự chủ động phải đến từ thành phố.

Các đại biểu tham gia buổi làm việc.

Ông Nguyễn Thế Hiệp cho biết, Sở Công Thương Hà Nội đánh giá cao các ý kiến trao đổi, thống nhất tại buổi làm việc, đặc biệt những thông tin về dự thảo Thông tư mới về phân hạng, phân loại trung tâm logistics, đề án mạng lưới logistics quốc gia và định hướng liên kết vùng... chính là "lời giải" mà địa phương đang tìm kiếm. Các đơn vị liên quan của Thành phố sẽ tiếp tục cập nhật các quy hoạch về đường bộ, đường thủy vào phương án phát triển hạ tầng logistics và báo cáo UBND Thành phố để có những bước triển khai thực tế hơn trong thời gian tới.

Việt Hằng