Những động lực tăng trưởng hai con số của TP. Hồ Chí Minh

Tuy nhiên, để đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số cả năm, áp lực là rất lớn, đòi hỏi thành phố phải có những cách làm mới, đột phá. Thông tin được nêu ra tại Hội nghị lần thứ Bảy Ban Chấp hành Đảng bộ TP. Hồ Chí Minh nhiệm kỳ 2025 - 2030 diễn ra ngày 6/7.

* Áp lực lớn

Trong 6 tháng đầu năm 2026, kinh tế thành phố duy trì đà tăng trưởng tích cực, cơ bản bám sát kịch bản đề ra; nhiều chỉ tiêu chủ yếu đạt mức tăng khá. GRDP ước đạt 1,55 triệu tỷ đồng, tăng 8,55% so với cùng kỳ.

Sản xuất linh kiện điện tử kỹ thuật cao tại Cty TNHH Nidec Sankyo Việt Nam (Nhật Bản) trong Khu Công nghệ cao TP Hồ Chí Minh. Ảnh: Thanh Vũ/TTXVN

Thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đạt khoảng 7,5 tỷ USD, tăng 89,68% cùng kỳ; 31.166 doanh nghiệp thành lập mới, tăng 14,27% cùng kỳ. Nhiều dự án hạ tầng chiến lược được khởi công, triển khai với tổng mức đầu tư khoảng 520.000 tỷ đồng.

Ông Trương Minh Huy Vũ, Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển TP. Hồ Chí Minh cho biết, GRDP tăng 8,55% là mức tăng trưởng 6 tháng đầu năm cao nhất trong vòng 10 năm qua. Tuy nhiên, để hoàn thành mục tiêu tăng trưởng hai con số trong năm 2026, TP. Hồ Chí Minh sẽ phải đạt mức tăng trên 11% trong quý III và khoảng 12% trong quý IV.

Kinh nghiệm những năm trước cho thấy tăng trưởng của hai quý cuối năm thường chỉ cao hơn hai quý đầu 0,7-1,3%. Nếu giữ xu hướng này, tốc độ tăng trưởng cao nhất cũng chỉ đạt hơn 9%, chưa đủ để hoàn thành mục tiêu. Vì vậy, thành phố cần bổ sung thêm nhiều động lực tăng trưởng mới.

Theo ông Trương Minh Huy Vũ, một trong những nhiệm vụ trọng tâm là tăng tốc vòng quay dòng vốn. Giải ngân vốn đầu tư công là yếu tố quan trọng khi tỷ lệ hiện mới đạt khoảng 35%, tương đương mức trung bình cả nước và cần phấn đấu hoàn thành 100% kế hoạch trong năm.

Bên cạnh đó, thành phố cũng cần thúc đẩy vòng quay vốn đầu tư tư nhân. Trong 6 tháng qua, nhiều dự án đã được khởi công và đang chờ “điểm rơi” của dòng vốn trong quý III và quý IV, đặc biệt là các dự án của nhà đầu tư chiến lược. Dòng vốn FDI cũng được kỳ vọng tiếp tục đóng góp cho tăng trưởng trong giai đoạn cuối năm.

Theo ông Vũ, để đạt mục tiêu tăng trưởng của năm, thành phố cần ba động lực mới, phát huy từ không gian phát triển của TP. Hồ Chí Minh mở rộng. Đầu tiên là phát triển kinh tế biển và logistics, khi 6 tháng qua, TP. Hồ Chí Minh đã khởi công 3 cảng biển quan trọng, gồm cảng container Cái Mép Hạ, cảng Gemalink và cảng quốc tế Phú Mỹ. Việc đẩy nhanh giải ngân và hoàn thiện hạ tầng cảng biển, logistics sẽ thúc đẩy phát triển kinh tế biển.

Động lực thứ hai là Trung tâm Tài chính quốc tế. Hiện cơ chế, chính sách vẫn đang được hoàn thiện nhưng nhiều nhà đầu tư đã bắt đầu triển khai hạ tầng. Trong dự thảo Luật Đô thị đặc biệt cũng đề cập hai công cụ tài chính quan trọng của Trung tâm tài chính là trái phiếu, đặc biệt trái phiếu cho các dự án trọng điểm, dự án chiến lược; và thu hút các quỹ đầu tư mang dòng tiền mới cho thành phố. Động lực còn lại là khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Tại Hội nghị, Bí thư Thành ủy TP. Hồ Chí Minh Trần Lưu Quang nhìn nhận, tốc độ tăng trưởng của thành phố cao hơn bình quân chung của cả nước nhưng còn rất xa so với mục tiêu tăng trưởng hai con số đã cam kết, trong khi thời gian còn lại không nhiều. Để tăng trưởng hai con số, quý III thành phố phải đạt 11% và quý IV phải đạt ít nhất 11,8%.

Ông Quang cho rằng, mục tiêu này rất khó đạt được nếu vẫn làm theo cách cũ, không có những đột phá, tư duy mới và cách làm mới; đồng thời yêu cầu toàn hệ thống chính trị tập trung cao độ vào ba nhiệm vụ trọng tâm: tốc độ tăng trưởng hai con số; thu ngân sách 1 triệu tỷ đồng và giải ngân vốn đầu tư công 100%.

* Thu hút vốn FDI cho tăng trưởng

Dòng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký tại thành phố khoảng 7,5 tỷ USD trong 6 tháng đầu năm tập trung chủ yếu vào 5 nhóm: Hoạt động kinh doanh bất động sản; bán buôn, bán lẻ và sửa chữa ô tô, mô tô, xe máy; thông tin và truyền thông; công nghiệp chế biến, chế tạo; hoạt động chuyên môn, khoa học và công nghệ.

Theo Giám đốc Sở Tài chính TP. Hồ Chí Minh Hoàng Vũ Thảnh, cơ cấu này cho thấy FDI đang tác động đến kinh tế thành phố trên nhiều phương diện. Thành phố cần tiếp tục sàng lọc, định hướng và hỗ trợ để dòng vốn FDI đóng góp rõ nét hơn vào tăng trưởng, thu ngân sách, năng suất lao động và năng lực cạnh tranh của kinh tế thành phố.

FDI luôn là một bộ phận quan trọng của quá trình phát triển của thành phố. Kết quả này khẳng định vị thế của thành phố, nhưng yêu cầu mới đặt ra là phải nâng cao chất lượng dòng vốn, hiệu quả thực hiện, mức độ lan tỏa công nghệ, liên kết trong nước, đóng góp ngân sách và đáp ứng tiêu chuẩn xanh, số, bền vững.

Theo ông Thảnh, cần thống nhất tư duy phát triển FDI theo chất lượng, hiệu quả và lan tỏa. Thu hút FDI không chỉ là cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư hoặc ghi nhận vốn đăng ký, mà là quá trình kiến tạo hệ sinh thái đầu tư hiện đại, minh bạch, có sức cạnh tranh.

Thành phố cần chuyển từ thu hút theo số lượng sang lựa chọn nhà đầu tư theo chất lượng; từ cạnh tranh bằng ưu đãi đơn lẻ sang cạnh tranh bằng môi trường đầu tư, hạ tầng, nhân lực, dịch vụ hỗ trợ và năng lực đồng hành của chính quyền.

Mục tiêu phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài cần được lồng ghép vào kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội hàng năm và 5 năm, gắn với tăng trưởng hai con số, kinh tế số, kinh tế xanh, đổi mới sáng tạo, Trung tâm Tài chính quốc tế, khu thương mại tự do, logistics và các ngành công nghiệp chiến lược. Cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư, lấy cải cách thủ tục hành chính và chuyển đổi số làm khâu đột phá.

Về giải pháp trọng tâm, ông Hoàng Vũ Thảnh cho biết, thành phố đổi mới xúc tiến đầu tư theo hướng có trọng tâm, trọng điểm; tiếp cận trực tiếp nhà đầu tư chiến lược, tập đoàn đa quốc gia, quỹ đầu tư, định chế tài chính và doanh nghiệp công nghệ có năng lực thực chất.

“Đặc biệt, Trung tâm Tài chính quốc tế tại Thành phố Hồ Chí Minh cần được xem là không gian phát triển mới để thu hút dòng vốn chất lượng cao, đi kèm chuẩn mực quản trị, công nghệ, dữ liệu, mạng lưới khách hàng toàn cầu và nhân lực trình độ cao”, ông Thảnh chia sẻ.

Thành phố chuẩn bị đồng bộ hạ tầng, quỹ đất, nguồn nhân lực và hệ sinh thái hỗ trợ nhà đầu tư. Thành phố cần ưu tiên huy động đầu tư công, đầu tư tư nhân và hợp tác công - tư để phát triển hạ tầng giao thông, logistics, cảng biển, hạ tầng số, dữ liệu, năng lượng, khu công nghiệp và khu công nghệ cao.

Đồng thời, chuẩn bị quỹ đất sạch, hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội và nguồn nhân lực trong các lĩnh vực công nghệ cao, tài chính, dữ liệu, bán dẫn, tự động hóa, logistics, quản trị xanh và chuyển đổi số.

Thành phố cần tăng cường liên kết giữa khu vực FDI với doanh nghiệp trong nước và quản lý tốt toàn bộ vòng đời dự án. Thành phố cần hình thành cơ chế kết nối thường xuyên giữa doanh nghiệp FDI với doanh nghiệp trong nước; xây dựng cơ sở dữ liệu về doanh nghiệp cung ứng, công nghiệp hỗ trợ, doanh nghiệp khoa học - công nghệ.

Quan điểm là đồng hành thực chất với nhà đầu tư nhưng không thu hút bằng mọi giá; khuyến khích dự án chất lượng cao và sàng lọc dự án không còn phù hợp định hướng mới.

Theo ông Thảnh, mục tiêu tăng trưởng GRDP hai con số của thành phố trong giai đoạn 2026 - 2030 phụ thuộc rất lớn vào khả năng huy động và giải ngân hiệu quả vốn đầu tư toàn xã hội; trong đó FDI là một động lực quan trọng.

Theo kịch bản huy động vốn đầu tư năm 2026, tổng vốn đầu tư toàn xã hội phấn đấu đạt hơn 1,24 triệu tỷ đồng; trong đó vốn FDI khoảng 263.597 tỷ đồng, chiếm 21,2%. Riêng 6 tháng cuối năm, khu vực FDI dự kiến thực hiện khoảng 193.395 tỷ đồng, tương đương hơn 73% kế hoạch cả năm.

Ông Thảnh đánh giá, quy mô nguồn vốn này nếu được giải ngân nhanh, đúng định hướng và gắn với liên kết doanh nghiệp trong nước sẽ góp phần mở rộng năng lực sản xuất, gia tăng tổng cầu đầu tư, tạo việc làm, thúc đẩy chuyển giao công nghệ, phát triển công nghiệp hỗ trợ và nâng cao năng suất lao động.

Hoàn thành chỉ tiêu huy động vốn FDI là điều kiện cần; nâng cao tỷ lệ giải ngân, rút ngắn thời gian đưa dự án vào hoạt động và tăng liên kết trong nước là điều kiện quyết định để FDI đóng góp rõ hơn vào mục tiêu tăng trưởng từ 10% trở lên.

Việc triển khai Nghị quyết số 10-NQ/TW là cơ hội để TP. Hồ Chí Minh tái định vị chiến lược thu hút đầu tư nước ngoài, chuyển từ lợi thế truyền thống sang lợi thế dựa trên thể chế, hạ tầng, nhân lực, đổi mới sáng tạo, tài chính quốc tế và năng lực quản trị đô thị hiện đại.

Ông Thảnh cho biết, thành phố phấn đấu không chỉ tiếp tục dẫn đầu về thu hút FDI, mà còn dẫn đầu về chất lượng, hiệu quả, sức lan tỏa và đóng góp thực chất của khu vực kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài đối với sự phát triển nhanh, bền vững của thành phố và cả nước.

Tiến Lực/vnanet.vn