Nhiều áp lực trong phát triển kinh tế, xã hội 6 tháng cuối năm của tỉnh Đắk Lắk

Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Đắk Lắk Đỗ Hữu Huy phát biểu tại hội nghị.

Ngày 13/7, Ủy ban nhân dân tỉnh Đắk Lắk tổ chức hội nghị sơ kết tình hình thực hiện nhiệm vụ 6 tháng đầu năm và triển khai nhiệm vụ 6 tháng cuối năm 2026.

Kinh tế, xã hội gặp nhiều khó khăn, thách thức

Báo cáo tại hội nghị, Giám đốc Sở Tài chính tỉnh Đắk Lắk Cao Đình Huy cho biết, trong 6 tháng đầu năm 2026, GRDP theo giá so sánh năm 2020 ước đạt 79.500 tỷ đồng, tăng 7,84% so với cùng kỳ năm 2025 và bằng 98,77% so với kịch bản. Trong đó, khu vực nông, lâm, thủy sản đạt 20.024 tỷ đồng, tăng 5,98%; công nghiệp-xây dựng đạt 18.473 tỷ đồng, tăng 11,12%; dịch vụ đạt 37.197 tỷ đồng, tăng 7,34%; thuế sản phẩm trừ trợ cấp sản phẩm đạt 3.806 tỷ đồng, tăng 7,3%.

Các đại biểu dự hội nghị.

Tổng vốn đầu tư thực hiện trên địa bàn đạt 27.174,5 tỷ đồng, tăng 2,33% so với cùng kỳ, bằng 33,8% kế hoạch năm. Trong đó, vốn khu vực nhà nước đạt 8.589 tỷ đồng, giảm 5,14%; khu vực tư nhân và dân cư đạt 18.298 tỷ đồng, tăng 11,38%; vốn FDI đạt 288 tỷ đồng, giảm 73,19%.

Kim ngạch xuất khẩu đạt 1,577 tỷ USD, tăng 3,8%, bằng 54% kế hoạch; nhập khẩu đạt 580 triệu USD, tăng 13,95%, bằng 66,67% kế hoạch. Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng đạt 105.130,4 tỷ đồng, tăng 15,74%, bằng 47,48% kế hoạch năm.

Thu ngân sách nhà nước đạt 8.933 tỷ đồng, tăng 3,05% so với cùng kỳ, bằng 52,19% dự toán Trung ương giao, 49,36% dự toán tỉnh giao và đạt 92,66% kịch bản tăng trưởng.

Du lịch tiếp tục khởi sắc, toàn tỉnh đón 5,33 triệu lượt khách du lịch, tăng 37% so với cùng kỳ, đạt 67% kế hoạch năm; trong đó khách quốc tế đạt khoảng 78.500 lượt, tăng 34,65%. Tổng thu từ du lịch đạt khoảng 9.602 tỷ đồng, tăng 37%, bằng 60% kế hoạch.

Trong 6 tháng, toàn tỉnh có 1.990 doanh nghiệp thành lập mới với tổng vốn đăng ký 16.078 tỷ đồng, tăng 34,5% về số doanh nghiệp nhưng giảm 29,5% về vốn đăng ký; 403 doanh nghiệp hoạt động trở lại, tăng 18,2%. Tuy nhiên, có đến 428 doanh nghiệp giải thể, tăng 98,1% và 1.132 doanh nghiệp tạm ngừng kinh doanh, tăng 5,1%.

Đến hết tháng 6/2026, toàn tỉnh có khoảng 21.274 doanh nghiệp và chi nhánh còn đăng ký hoạt động, gồm 19.580 doanh nghiệp và 1.694 chi nhánh ngoài tỉnh; có 41 hợp tác xã thành lập mới, nâng tổng số lên 1.005 hợp tác xã đang hoạt động và 255 hợp tác xã ngừng hoạt động.

Tỉnh chấp thuận chủ trương đầu tư, cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư cho 29 dự án với tổng vốn đăng ký khoảng 25.808,81 tỷ đồng; điều chỉnh chủ trương đầu tư 33 dự án, trong đó 9 dự án tăng vốn hơn 1.133,4 tỷ đồng.

Tỉnh tiếp tục rà soát, xử lý các công trình, dự án chậm tiến độ, tồn đọng, kéo dài. Qua rà soát có 396 công trình, dự án gặp khó khăn, vướng mắc; trong đó 32 dự án thuộc thẩm quyền Trung ương và 364 dự án thuộc địa phương. Đến nay đã tháo gỡ 90 dự án; 273 dự án đã có chủ trương xử lý; 33 dự án tiếp tục được rà soát, phân loại.

Tổng kế hoạch đầu tư công năm 2026 của tỉnh hơn 10.875 tỷ đồng, đến nay tỉnh đã phân bổ chi tiết hơn 9.608 tỷ đồng, đạt 88,35% kế hoạch; số vốn chưa phân bổ hơn 1.266 tỷ đồng. Tính đến ngày 30/6/2026, giá trị giải ngân đạt 2.664,62 tỷ đồng, tương đương 27,91% kế hoạch tỉnh giao và 27% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao.

Đối với nguồn vốn đầu tư công năm 2025 được kéo dài sang năm 2026 với tổng mức 5.628 tỷ đồng, các chủ đầu tư đã giải ngân 1.155,607 tỷ đồng, đạt 20,53% kế hoạch. Các dự án trọng điểm trên địa bàn tiếp tục được đôn đốc triển khai.

Bên cạnh phát triển kinh tế, các lĩnh vực văn hóa, giáo dục, y tế và an sinh xã hội tiếp tục được quan tâm, góp phần ổn định đời sống nhân dân. Quốc phòng, an ninh và trật tự an toàn xã hội tiếp tục được giữ vững, tạo môi trường thuận lợi cho phát triển kinh tế-xã hội của tỉnh.

Nhiều chỉ tiêu chưa đạt kịch bản tăng trưởng

Theo đánh giá của Ủy ban nhân dân tỉnh Đắk Lắk, trong 6 tháng đầu năm 2026, nhiều chỉ tiêu tăng trưởng chưa đạt kịch bản đề ra. Tốc độ tăng GRDP chưa đạt mục tiêu; trong đó khu vực công nghiệp và nông, lâm nghiệp, thủy sản cơ bản đạt yêu cầu, còn khu vực xây dựng và dịch vụ tăng trưởng thấp hơn. So với kịch bản tăng trưởng theo giá so sánh năm 2020, lĩnh vực xây dựng thiếu hụt khoảng 611 tỷ đồng, dịch vụ thiếu hụt khoảng 605 tỷ đồng…

Mặc dù hoạt động sản xuất, kinh doanh trên địa bàn có chuyển biến tích cực, GRDP theo giá hiện hành của các khu vực kinh tế đều tăng từ 10-15%, nhưng vẫn chưa đáp ứng yêu cầu của mục tiêu tăng trưởng.

Nguyên nhân khách quan xuất phát từ tình hình thế giới diễn biến phức tạp, trong đó có xung đột tại Trung Đông, chính sách thương mại và thuế quan của Hoa Kỳ, tác động đến hoạt động sản xuất, kinh doanh. Số doanh nghiệp giải thể tăng 98,1%, doanh nghiệp tạm ngừng kinh doanh tăng 5,1%; vốn FDI giảm 73,19% so với cùng kỳ, ảnh hưởng đến năng lực tạo giá trị của nền kinh tế.

Quang cảnh hội nghị.

Bên cạnh những tác động từ bên ngoài, những vấn đề nội tại của nền kinh tế như tình trạng khan hiếm nguyên vật liệu xây dựng đã làm tăng chi phí, ảnh hưởng tiến độ thi công các công trình, dự án đầu tư xây dựng trên địa bàn tỉnh. Tiến độ thu tiền sử dụng đất mới chỉ đạt 28,85% dự toán Hội đồng nhân dân tỉnh giao năm 2026 và đạt 61% kịch bản thu tiền sử dụng đất 6 tháng đầu năm, chưa thu được từ các dự án dự kiến bán đấu giá năm 2026. Thu từ hoạt động xuất nhập khẩu ước đạt 87 tỷ đồng, bằng 59% dự toán Trung ương và tỉnh giao, giảm 8,78% so với cùng kỳ…

Về nguyên nhân chủ quan, năng lực phối hợp, công tác chuẩn bị đầu tư của một số đơn vị, chủ đầu tư chưa đáp ứng yêu cầu. Tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công còn thấp hơn mức bình quân chung cả nước và thấp hơn nhiều so với cùng kỳ năm 2025. Một số nơi còn tình trạng thiếu quyết liệt, đùn đẩy, né tránh trách nhiệm. Nguồn vốn đầu tư ngoài ngân sách chỉ đạt khoảng 44% kịch bản do các vướng mắc về đất đai và giải phóng mặt bằng chưa được tháo gỡ kịp thời…

Quyết liệt triển khai nhiệm vụ 6 tháng cuối năm

Để hoàn thành mục tiêu tăng trưởng năm 2026 đạt 10% trở lên, Ủy ban nhân dân tỉnh Đắk Lắk xây dựng kế hoạch thực hiện các chỉ tiêu chủ yếu trong 6 tháng cuối năm, giá trị GRDP theo giá so sánh năm 2020 dự kiến đạt 109.740 tỷ đồng, tăng trưởng từ 11,65% trở lên. Trong đó, lĩnh vực nông, lâm, thủy sản đạt trên 38.419 tỷ đồng, tăng 5,79%; công nghiệp-xây dựng đạt trên 23.343 tỷ đồng, tăng 24,35%, trong đó công nghiệp trên 14.914 tỷ đồng, tăng 17,04%, xây dựng đạt 8.429 tỷ đồng, tăng 39,8%. Dịch vụ đạt trên 44.792 tỷ đồng, tăng 11,55%; thuế sản phẩm (trừ trợ cấp sản phẩm) đạt 3.185 tỷ đồng, tăng 4,53%...

Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban nhân dân tỉnh Đắk Lắk Hồ Thị Nguyên Thảo trao đổi ý kiến tại hội nghị.

Nhằm phấn đấu hoàn thành cao nhất các chỉ tiêu phát triển kinh tế-xã hội năm 2026, nhất là mục tiêu tăng trưởng GRDP từ 10% trở lên, gắn với mục tiêu tăng trưởng 2 con số trong cả nhiệm kỳ, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Đắk Lắk Đỗ Hữu Huy yêu cầu các cấp, các ngành, địa phương tập trung triển khai đồng bộ, quyết liệt và hiệu quả các nhiệm vụ, giải pháp đã đề ra.

Tiếp tục hoàn thiện cơ chế vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp sau hợp nhất, bảo đảm hoạt động thông suốt, hiệu lực, hiệu quả; kịp thời tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc liên quan đến tổ chức bộ máy, biên chế, tài chính-ngân sách, tài sản công, đất đai, đầu tư công và việc cung cấp dịch vụ công tại cấp xã.

Tổ chức triển khai Quy hoạch tỉnh thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 sau điều chỉnh; đẩy nhanh tiến độ lập quy hoạch chung đô thị Buôn Ma Thuột, quy hoạch chung các xã; đồng thời khẩn trương xây dựng đề án điều chỉnh phạm vi, ranh giới Khu kinh tế Nam Phú Yên.

Trong lĩnh vực đầu tư công, yêu cầu triển khai đồng bộ các nhiệm vụ để hoàn thành kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026-2030 theo yêu cầu của Chính phủ. Các cấp, ngành, địa phương tiếp tục đẩy mạnh phân bổ, giải ngân vốn đầu tư công năm 2026, phấn đấu đến ngày 31/1/2027 giải ngân đạt 100% kế hoạch. Đối với các dự án sử dụng nguồn vốn năm 2025 được kéo dài sang năm 2026, phấn đấu hoàn thành cơ bản việc giải ngân trước ngày 31/10/2026.

Tiếp tục đẩy mạnh thu hút đầu tư theo hướng có trọng tâm, trọng điểm, ưu tiên các dự án quy mô lớn, công nghệ cao, thân thiện với môi trường, có khả năng lan tỏa và kết nối chuỗi giá trị trong các lĩnh vực như nông nghiệp chế biến sâu, năng lượng tái tạo, công nghiệp hỗ trợ, logistics, du lịch, đô thị, hạ tầng khu, cụm công nghiệp và kinh tế biển.

Tăng cường công tác quản lý thu ngân sách; tập trung chống thất thu, chuyển giá, trốn thuế, gian lận thuế, phấn đấu hoàn thành và vượt dự toán thu ngân sách nhà nước năm 2026. Đồng thời, tỉnh tiếp tục tháo gỡ khó khăn cho hoạt động sản xuất, kinh doanh, hỗ trợ doanh nghiệp phục hồi, phát triển, mở rộng đầu tư và nâng cao năng lực cạnh tranh.

Chú trọng rà soát, đơn giản hóa thủ tục hành chính, cắt giảm thời gian và chi phí thực hiện cho người dân, doanh nghiệp; phấn đấu giảm tối thiểu 50% thời gian, chi phí giải quyết thủ tục hành chính. Cùng với đó, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, thúc đẩy chuyển đổi số, nâng cao hiệu quả quản lý, điều hành của cơ quan nhà nước.

Tập trung hoàn thành chiến dịch số hóa dữ liệu đất đai theo phương châm “đúng- đủ-sạch-sống-thống nhất-dùng chung”, bảo đảm dữ liệu được kết nối, chia sẻ giữa các cơ quan, đơn vị, địa phương. Qua đó, hiện đại hóa công tác quản lý đất đai, nâng cao chất lượng giải quyết thủ tục hành chính, phục vụ tốt hơn người dân và doanh nghiệp.

Các cấp, ngành tiếp tục nâng cao trách nhiệm trong thực thi công vụ; siết chặt kỷ luật, kỷ cương hành chính; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với trách nhiệm của người đứng đầu. Kết quả thực hiện nhiệm vụ, tiến độ công việc và mức độ hoàn thành chỉ tiêu sẽ được xem là tiêu chí quan trọng trong đánh giá, xếp loại cán bộ, cơ quan, đơn vị.

Đặc biệt, cần khắc phục tình trạng đùn đẩy, né tránh trách nhiệm; hạn chế việc xin ý kiến cấp trên đối với những nội dung đã thuộc thẩm quyền giải quyết, đồng thời, tập trung xử lý dứt điểm các tồn tại, hạn chế được chỉ ra qua thanh tra, kiểm tra, kiểm toán; chủ động phòng ngừa, không để phát sinh “điểm nóng”, các vụ việc phức tạp, kéo dài.

Với sự quyết tâm của cả hệ thống chính trị, tỉnh Đắk Lắk phấn đấu hoàn thành các mục tiêu phát triển kinh tế-xã hội năm 2026 với mức cao nhất, tạo nền tảng thực hiện mục tiêu tăng trưởng cao và phát triển bền vững trong những năm tiếp theo.

NGUYỄN CÔNG LÝ