Nghệ thuật 'chạm' cảm xúc, thông điệp 'xanh' lan tỏa

Chương trình nghệ thuật chủ đề “Hành động vì khí hậu” do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức nhân Tháng hành động vì môi trường năm 2026. Ảnh: Việt Hùng

Sáng tạo nghệ thuật “chạm” tới cộng đồng

Những năm gần đây, các chương trình nghệ thuật gắn với chủ đề môi trường ngày càng xuất hiện nhiều hơn, cho thấy sự chuyển dịch trong cách tiếp cận công tác truyền thông về phát triển bền vững. Nghệ thuật giúp câu chuyện về khí hậu, thiên nhiên và trách nhiệm cộng đồng được truyền tải bằng cảm xúc, “chạm” tới cộng đồng và có sức lan tỏa sâu rộng.

Chương trình nghệ thuật “Hành động vì khí hậu” do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức tại khu vực hồ Hoàn Kiếm để hưởng ứng Ngày Môi trường thế giới và Tháng hành động vì môi trường năm 2026, đã thu hút đông đảo người dân và du khách. Các tiết mục như “Hát cho hành tinh xanh”, “Khát vọng môi trường xanh”, “Trái đất gọi tên chúng ta”, “Mái nhà chung màu xanh” hay “Chung tay bảo vệ môi trường” đã dẫn dắt khán giả đi qua nhiều cung bậc cảm xúc về thiên nhiên và trách nhiệm của con người với môi trường.

Một dấu ấn nổi bật khác là chiến dịch “Nhấn kết nối - Bật thay đổi” do Phái đoàn Liên minh châu Âu (EU) tại Việt Nam khởi xướng. Chiến dịch lựa chọn nghệ thuật làm cầu nối để tiếp cận giới trẻ, thông qua ba hình tượng thiên nhiên là gió, nước và mặt trời. Mở đầu chiến dịch là video âm nhạc (MV) “Gió” do hai ca sĩ WEAN và Marzuz thể hiện, ra mắt vào tháng 12-2025. Lấy cảm hứng từ sự chuyển động của thiên nhiên, ca khúc kể câu chuyện về đổi mới, kết nối và khát vọng tạo nên những thay đổi tích cực. Sau 6 tháng phát hành, MV đạt hơn 1,3 triệu lượt xem, cho thấy sức hút của việc truyền tải thông điệp môi trường bằng ngôn ngữ âm nhạc gần gũi với người trẻ.

Tiếp nối là tác phẩm vũ đạo “Nước” của nhóm Last Fire Crew. Từ đặc tính linh hoạt, thích ứng của nước, các nghệ sĩ đã xây dựng những chuyển động giàu tính biểu tượng, gợi mở vai trò của thế hệ trẻ trong hành trình chuyển đổi xanh. Chỉ trong 2 tháng, sản phẩm thu hút hơn 664.000 lượt xem, khẳng định sức lan tỏa của nghệ thuật biểu diễn trong việc nâng cao nhận thức cộng đồng về khí hậu.

Khép lại chiến dịch là triển lãm nghệ thuật thị giác “We are made of SUN” do EU, Fustic.Studio và nghệ sĩ Bách Vũ thực hiện vào cuối tháng 5-2026 vừa qua. Không gian nghệ thuật kết hợp công nghệ ánh sáng, âm thanh tương tác đã đưa người xem bước vào cuộc đối thoại giữa con người, thiên nhiên và tương lai phát triển bền vững.

Bên cạnh các dự án nghệ thuật đương đại, Lễ hội âm nhạc và sáng tạo Forestival 2026 tại Ninh Bình là minh chứng sinh động cho sự kết hợp giữa âm nhạc, sáng tạo và trách nhiệm xã hội. Trước thềm đại nhạc hội, hơn 1.000 khán giả cùng các nghệ sĩ đã trồng hơn 1.000 cây xanh tại Khu bảo tồn thiên nhiên đất ngập nước Vân Long. Trong suốt lễ hội, nhiều giải pháp giảm thiểu rác thải, khuyến khích giao thông xanh và nâng cao nhận thức về bảo tồn thiên nhiên cũng được triển khai.

Lan tỏa mạnh mẽ tinh thần sống xanh

Nếu những con số về biến đổi khí hậu giúp con người hiểu vấn đề, thì âm nhạc, hình ảnh hay các trải nghiệm sáng tạo lại khiến họ cảm nhận được vấn đề đó gần gũi với cuộc sống của mình.

Đại sứ Liên minh châu Âu tại Việt Nam Julien Guerrier nhiều lần nhấn mạnh vai trò của nghệ thuật và thế hệ trẻ trong hành trình phát triển bền vững. Hành động vì khí hậu trước hết là câu chuyện của con người. Những sáng kiến và hoạt động sáng tạo giúp người trẻ tham gia, bày tỏ quan điểm và đóng góp vào việc giải quyết các thách thức chung của xã hội. Với chiến dịch “Nhấn kết nối - Bật thay đổi”, Đại sứ Julien Guerrier cho biết, EU lựa chọn ba yếu tố thiên nhiên gồm gió, nước và mặt trời làm biểu tượng trung tâm của sức sáng tạo và cam kết hành động vì khí hậu. Đây cũng là cách để kết nối những giá trị phát triển bền vững với ngôn ngữ văn hóa đương đại mà giới trẻ dễ tiếp nhận.

Từ góc độ quản lý nhà nước, Vụ trưởng Vụ Khoa học công nghệ, Đào tạo và Môi trường (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) Đặng Hà Việt khẳng định, văn hóa, nghệ thuật luôn giữ vai trò đặc biệt trong việc đánh thức cảm xúc, lan tỏa nhận thức và truyền cảm hứng hành động cho xã hội. Ông Đặng Hà Việt mong muốn, những người làm công tác văn hóa, thể thao và du lịch, đặc biệt là các văn nghệ sĩ, tiếp tục phát huy vai trò, sức ảnh hưởng và trách nhiệm xã hội của mình để lan tỏa mạnh mẽ hơn nữa tinh thần sống xanh, tiêu dùng bền vững, yêu thiên nhiên và chung tay bảo vệ môi trường. Qua đó góp phần xây dựng hình ảnh đất nước Việt Nam xanh, văn minh, thân thiện và phát triển bền vững.

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng tác động sâu rộng đến đời sống, việc phát huy sức mạnh của văn hóa và nghệ thuật là hướng đi cần được tiếp tục nhân rộng. Khi nghệ sĩ, nhà quản lý, các tổ chức và cộng đồng cùng chung tay, nghệ thuật sẽ trở thành cầu nối hiệu quả, góp phần xây dựng nhận thức xã hội, khơi dậy trách nhiệm công dân và thúc đẩy lối sống xanh vì tương lai bền vững.

Thụy Du