Ngành Tòa án quyết liệt xử lý điểm nghẽn chuyển đổi số trong 100 ngày

Yêu cầu cao đối với kỷ luật thực thi

Kế hoạch được TANDTC ban hành nhằm thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, đồng thời triển khai Kế hoạch số 05-KH/BCĐTW ngày 11/7/2026 của Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số về hành động 100 ngày xử lý các điểm nghẽn về chuyển đổi số trong hệ thống chính trị.

Theo Kế hoạch, TANDTC sẽ tập trung nguồn lực để hoàn thành đúng hạn Nhiệm vụ số 26 của Kế hoạch số 05-KH/BCĐTW; đồng thời xử lý những điểm nghẽn trực tiếp về thể chế, quy trình nghiệp vụ, dữ liệu, hạ tầng, an toàn thông tin, nhân lực và kinh phí.

TANDTC vừa ban hành Kế hoạch hành động 100 ngày xử lý các điểm nghẽn về chuyển đổi số trong TAND.

Mục tiêu xuyên suốt là bảo đảm các nhiệm vụ chuyển đổi số trong TAND được triển khai đồng bộ, thực chất, không dàn trải, tạo chuyển biến từ phương thức quản lý thông tin sang quản lý toàn bộ quy trình và hồ sơ điện tử.

Theo đó, dữ liệu phải được tạo lập một lần, cập nhật đầy đủ, khai thác nhiều lần, phục vụ hoạt động tố tụng, quản trị, thống kê, kết nối và chia sẻ theo quy định.

Đáng chú ý, Kế hoạch đặt yêu cầu cao đối với kỷ luật thực thi. Nhiệm vụ chỉ được xác nhận hoàn thành khi có sản phẩm đúng thẩm quyền, tài liệu minh chứng và đáp ứng đầy đủ tiêu chí được giao. Đối với hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu và nền tảng số, sản phẩm phải vận hành được, có dữ liệu, có người sử dụng thực tế và bảo đảm an toàn thông tin.

TANDTC yêu cầu các đơn vị tổ chức thực hiện theo nguyên tắc “6 rõ”: rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền, rõ thời gian, rõ kết quả. Người đứng đầu đơn vị chủ trì chịu trách nhiệm về sản phẩm cuối cùng; đơn vị phối hợp chịu trách nhiệm về chất lượng, tiến độ nội dung được phân công.

Đây cũng là cách tiếp cận thể hiện quyết tâm chuyển đổi số theo hướng thực chất, tránh tình trạng đầu tư nhưng hiệu quả sử dụng thấp, xây dựng nhiều hệ thống nhưng thiếu khả năng kết nối, chia sẻ hoặc hình thành các cơ sở dữ liệu trùng lặp.

Ưu tiên Nền tảng quản lý án toàn trình

Một trong những nhiệm vụ trọng tâm được TANDTC đặt ưu tiên tuyệt đối trong đợt hành động 100 ngày là hoàn thành Nền tảng quản lý án toàn trình, trước mắt đối với phân hệ án hình sự và thi hành án hình sự.

Mục tiêu được đặt ra là trước ngày 30/10/2026 phải hoàn thành chuẩn hóa nghiệp vụ, phát triển, kiểm thử, chuyển đổi và đối soát dữ liệu, thí điểm, đánh giá an toàn thông tin, nghiệm thu và đưa nền tảng vào sử dụng.

Đây được xem là nhiệm vụ có ý nghĩa quan trọng trong tiến trình xây dựng Tòa án điện tử, bởi chuyển đổi số trong hoạt động xét xử không chỉ dừng ở việc số hóa tài liệu hay thay thế hồ sơ giấy bằng hồ sơ điện tử, mà hướng tới quản lý xuyên suốt toàn bộ vòng đời của một vụ án trên môi trường số.

Cùng với Nền tảng quản lý án toàn trình, TANDTC sẽ hoàn thành việc rà soát, phân loại hồ sơ lịch sử; xác định danh mục tài liệu, trường thông tin và quy trình số hóa; xây dựng kế hoạch liên ngành về đối soát, làm sạch dữ liệu hồ sơ vụ án lịch sử...

Đây là bước quan trọng nhằm hình thành nguồn dữ liệu có chất lượng, có cấu trúc, có khả năng khai thác và tái sử dụng, thay vì chỉ đơn thuần chuyển tài liệu giấy thành các tệp điện tử.

Bên cạnh các nhiệm vụ về nghiệp vụ, Kế hoạch dành trọng tâm cho chuẩn hóa, kết nối, chia sẻ dữ liệu và bảo đảm an ninh mạng.

TANDTC sẽ chuẩn hóa, làm sạch, kết nối và chia sẻ dữ liệu cán bộ, công chức, viên chức; hoàn thiện kiến trúc, quản trị dữ liệu, dữ liệu mở và API.

Đồng thời, các yêu cầu về an ninh mạng, bảo vệ bí mật Nhà nước, bí mật công tác, dữ liệu cá nhân và chủ quyền dữ liệu phải được đặt ra ngay từ khâu thiết kế. Các hệ thống không được đưa vào vận hành chính thức hoặc mở rộng khi chưa đáp ứng các điều kiện bắt buộc về cấp độ, kiểm thử, giám sát, ứng cứu, sao lưu và phục hồi.

Kế hoạch cũng yêu cầu triển khai đồng thời các công việc về nghiệp vụ, công nghệ, dữ liệu, đầu tư, mua sắm, thuê dịch vụ, đào tạo, an ninh mạng và giải ngân; ưu tiên các giải pháp dùng chung, tích hợp, chia sẻ và tái sử dụng, không hình thành phần mềm độc lập hoặc cơ sở dữ liệu trùng lặp.

Kế hoạch chuyển đổi số được thực hiện trong 100 ngày làm việc, từ ngày 10/7/2026 đến hết ngày 30/11/2026.

Trong đó, trước ngày 30/10/2026, TANDTC phấn đấu hoàn thiện, đưa vào sử dụng Nền tảng quản lý án toàn trình đối với phân hệ án hình sự và thi hành án hình sự; hoàn thành các sản phẩm liên quan đến rà soát, phân loại hồ sơ lịch sử, danh mục tài liệu, trường thông tin, quy trình số hóa và kế hoạch liên ngành về đối soát, làm sạch dữ liệu.

Trước ngày 30/11/2026, hoàn thành các nhiệm vụ về chuẩn hóa, kết nối, chia sẻ dữ liệu; an toàn thông tin, an ninh mạng; dữ liệu cán bộ; dữ liệu mở, API; nhân lực, kinh phí và kỷ luật báo cáo thuộc trách nhiệm của TANDTC.

Để bảo đảm tiến độ, Thủ trưởng các đơn vị thuộc TANDTC và Chánh án Tòa án nhân dân các cấp phải trực tiếp quán triệt, tổ chức thực hiện nghiêm túc Kế hoạch; chủ động xây dựng kế hoạch triển khai cụ thể, thường xuyên kiểm tra, đôn đốc và kịp thời tháo gỡ khó khăn.

Đặc biệt, trước 15 giờ thứ Năm hằng tuần, đơn vị chủ trì phải gửi kết quả, sản phẩm và tài liệu minh chứng về Cục Công nghệ thông tin để tổng hợp, báo cáo lãnh đạo TANDTC và cập nhật hệ thống theo dõi.

Đối với nhiệm vụ có nguy cơ chậm từ 5 ngày làm việc trở lên, đơn vị phải xác định rõ nguyên nhân, trách nhiệm, biện pháp và thời hạn khắc phục. Nếu vấn đề vượt thẩm quyền, phải báo cáo ngay để xem xét, quyết định.

Cục Công nghệ thông tin được giao theo dõi, đôn đốc, tổng hợp tình hình triển khai; kịp thời báo cáo Chánh án TANDTC và đề xuất giải pháp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc. Cục Kế hoạch - Tài chính có trách nhiệm tham mưu, bảo đảm nguồn kinh phí và hướng dẫn, thẩm định, phê duyệt các dự án chuyển đổi số theo đúng tiến độ.

Với cách tiếp cận lấy “6 rõ” làm nguyên tắc, sản phẩm làm thước đo và hiệu quả sử dụng thực tế làm tiêu chí, Kế hoạch hành động 100 ngày cho thấy quyết tâm của TANDTC trong việc tháo gỡ những điểm nghẽn đang cản trở tiến trình chuyển đổi số, tạo nền tảng để chuyển đổi số đi vào chiều sâu, phục vụ trực tiếp hoạt động xét xử, quản trị ngành và xây dựng Tòa án điện tử.

Đây không chỉ là yêu cầu về công nghệ, mà còn là bước chuyển về phương thức quản trị, tổ chức công việc và trách nhiệm thực thi trong toàn hệ thống Tòa án nhân dân.

Mai Đỉnh