Ngành Hải quan đạt và vượt kế hoạch cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính

Ngày 3/7/2026, Cục Hải quan tổ chức Hội nghị trực tiếp kết hợp trực tuyến Sơ kết công tác 6 tháng đầu năm, triển khai nhiệm vụ công tác 6 tháng cuối năm 2026. Cục trưởng Nguyễn Văn Thọ chủ trì Hội nghị.

Theo báo cáo, trong 6 tháng đầu năm, Cục Hải quan tập trung nguồn lực, đẩy nhanh tiến độ thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm và đạt được một số kết quả nổi bật.

Về công tác xây dựng thể chế, Cục Hải quan tập trung nguồn lực xây dựng và hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật làm cơ sở pháp lý cho hoạt động quản lý Hải quan, thực thi các phương án cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh đã được phê duyệt.Cục Hải quan đã hoàn thành: 13 đề án trình Chính phủ, 38 đề án trình Bộ, 72 đề án cấp Cục.

Trong đó: Trình Chính phủ ban hành 2 Nghị định quan trọng, gồm Nghị định sửa đổi quy định về địa bàn hoạt động hải quan và phối hợp phòng, chống buôn lậu; Nghị định quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan. Đồng thời, trình Bộ Tài chính ban hành 3 Thông tư sửa đổi, bổ sung các quy định liên quan đến bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ, nghiệp vụ hải quan và hoạt động đại lý làm thủ tục hải quan.

Cục Hải quan đã tích cực lấy ý kiến các Bộ, ngành, địa phương và tổ chức liên quan; tổ chức các đoàn khảo sát, hội thảo, tọa đàm, họp Tổ soạn thảo để hoàn thiện dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung Luật Hải quan năm 2014. Việc kịp thời hoàn thiện hệ thống văn bản pháp luật đã góp phần tạo hành lang pháp lý đồng bộ, nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước, tạo thuận lợi cho hoạt động xuất nhập khẩu và thúc đẩy tiến trình hiện đại hóa hải quan.

Về công tác cải cách hành chính, quyết liệt triển khai Nghị quyết 66-NQ/TW ngày 30/4/2025, Nghị quyết 68-NQ/TW ngày 4/5/2025, Cục Hải quan tiếp tục rà soát, cắt giảm và đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh theo chỉ đạo của Chính phủ. Ngành đã ban hành nhiều kế hoạch, quy chế và triển khai tái cấu trúc thủ tục hành chính trên nền tảng dữ liệu số.

Thực thi các Nghị quyết của Chính phủ về cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, đăng ký kinh doanh, đến nay ngành Hải quan đã cắt giảm 39 thủ tục hành chính và đơn giản hóa 26 thủ tục hành chính, cắt giảm 2 ngành nghề kinh doanh có điều kiện và 14 điều kiện kinh doanh. Việc thực thi các phương án cải cách đạt và vượt kế hoạch đề ra, góp phần giảm thời gian, chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước và cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh.

Trong 6 tháng đầu năm 2026, Cục Hải quan tiếp tục đẩy mạnh hoàn thiện cơ chế, chính sách về quản lý, giám sát hải quan theo hướng hiện đại, minh bạch và thống nhất. Công tác nghiệp vụ về xuất xứ hàng hóa và bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ được tăng cường. Sau khi được Bộ Tài chính phê duyệt, Cục Hải quan đã triển khai thí điểm Đề án thông quan tập trung tại Chi cục Hải quan khu vực III từ ngày 01/6/2026. Đây là bước tiến quan trọng trong lộ trình hiện đại hóa quản lý hải quan, hướng tới mô hình xử lý tập trung, chuyên nghiệp và hiệu quả.

Song song với đó, ngành Hải quan tiếp tục thúc đẩy xây dựng mô hình cửa khẩu số, cửa khẩu thông minh. Thực hiện chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về đổi mới phương thức quản lý tại cửa khẩu, Cục Hải quan đã tham mưu Bộ Tài chính xây dựng Đề án quản lý thống nhất hoạt động kiểm tra chuyên ngành đối với hàng hóa xuất nhập khẩu và phương tiện vận tải xuất nhập cảnh để trình Chính phủ phê duyệt.

Ứng dụng công nghệ thông tin và cung cấp dịch vụ công trực tuyến tiếp tục được đẩy mạnh. Tổng trị giá xuất nhập khẩu của cả nước trong 6 tháng đầu năm 2026 đạt 549,69 tỷ USD, tăng 27,1% so với cùng kỳ năm 2025. Trong đó, trị giá xuất khẩu đạt 266,52 tỷ USD, tăng 21%; trị giá nhập khẩu đạt 283,17 tỷ USD, tăng 33,4%.

Công tác thu ngân sách Nhà nước đạt kết quả tích cực, với số thu 6 tháng đầu năm đạt 264.795 tỷ đồng, bằng 58,7% dự toán được giao, bằng 51,2% chỉ tiêu phấn đấu, tăng 18,6% so với cùng kỳ năm 2025. Trong công tác phòng chống buôn lậu và gian lận thương mại, Cục Hải quan đã ban hành 4 kế hoạch lớn và 19 văn bản cảnh báo đối với các mặt hàng tiềm ẩn rủi ro cao; đồng thời tăng cường quản lý rủi ro, kiểm tra trọng điểm và giám sát chặt chẽ hoạt động xuất nhập khẩu qua các tuyến biển, đường bộ, hàng không và chuyển phát nhanh...

Tại Hội nghị, dưới sự điều hành của Cục trưởng Nguyễn Văn Thọ, Thủ trưởng các đơn vị đã phát biểu làm rõ thêm kết quả công tác của đơn vị, báo cáo tiến độ triển khai những công tác trọng tâm, khó khăn, vướng mắc và đề xuất, kiến nghị. Đồng thời, cam kết nỗ lực thực hiện các nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm để hoàn thành các mục tiêu, nhiệm vụ công tác 6 tháng cuối năm 2026.

Cục trưởng Nguyễn Văn Thọ phát biểu kết luận Hội nghị.

Phát biểu kết luận Hội nghị, Cục trưởng Nguyễn Văn Thọ quán triệt các công việc Cục Hải quan cần triển khai trong thời gian tới và yêu cầu toàn Ngành tập trung thực hiện tốt các nhiệm vụ, giải pháp đề ra. Trong đó, cần chú trọng vào các nhóm nhiệm vụ trọng tâm như tiếp tục hoàn thiện thể chế, chính sách pháp luật hải quan theo Nghị quyết số 190, trọng tâm là xây dựng Luật sửa đổi, bổ sung Luật Hải quan năm 2014 và các dự thảo Nghị định, Thông tư liên quan tới hải quan số, thương mại điện tử xuyên biên giới, kiểm tra chuyên ngành, cửa khẩu thông minh và quản lý hải quan hiện đại đảm bảo đúng thời hạn.

Đồng thời, thực hiện các giải pháp tạo thuận lợi thương mại, tiếp tục cắt giảm, đơn giản hóa TTHC, hoàn thành thực hiện các phương án cắt giảm, đơn giản hóa TTHC, điều kiện kinh doanh theo Quyết định số 1848/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ và Quyết định số 2421/QĐ-BTC của Bộ Tài chính. Đẩy mạnh triển khai chuyển đổi số toàn diện theo tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị, xây dựng Hải quan thông minh, hiện đại, dựa trên nền tảng dữ liệu số và ứng dụng công nghệ tiên tiến như trí tuệ nhân tạo, phân tích dữ liệu lớn, tập trung triển khai thành công một số dự án.

Ngoài ra, đánh giá kết quả thực hiện mô hình thông quan tập trung tại Chi cục Hải quan khu vực III và mở rộng thí điểm triển khai tại một số Hải quan quản lý cửa khẩu đường bộ, đường không. Công tác thu ngân sách nhà nước được triển khai quyết liệt, phấn đấu hoàn thành nhiệm vụ được giao, đồng thời tăng cường chống thất thu, chống gian lận thương mại, chuyển giá, trốn thuế và các hành vi vi phạm pháp luật hải quan.

Bên cạnh đó, công tác quản lý rủi ro và kiểm tra sau thông quan tiếp tục được đổi mới theo hướng hiện đại, dựa trên dữ liệu, tập trung vào các lĩnh vực trọng điểm và rủi ro cao. Đẩy mạnh hợp tác quốc tế song phương và đa phương, chủ động tham gia các cơ chế hợp tác trong khuôn khổ ASEAN, WCO và APEC, đồng thời tăng cường trao đổi, chia sẻ thông tin với các đối tác lớn nhằm nâng cao hiệu quả quản lý và hội nhập sâu rộng.

Trong lĩnh vực phòng, chống buôn lậu, gian lận thương mại và ma túy, toàn ngành tiếp tục triển khai đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ, tăng cường phối hợp trong nước và quốc tế, giữ vững an ninh kinh tế, trật tự an toàn xã hội và môi trường thương mại lành mạnh. Tiếp tục được đổi mới công tác truyền thông, tăng cường tính chủ động, kịp thời và đa dạng hóa hình thức, góp phần lan tỏa hình ảnh Hải quan Việt Nam hiện đại, minh bạch, chuyên nghiệp, đồng hành cùng người dân và doanh nghiệp...

T.Chung