Ngân hàng Nhà nước ban hành quy định mới về kiểm đếm, tiêu hủy tiền

Ngân hàng Nhà nước ban hành quy định mới về kiểm đếm, tiêu hủy tiền. (Ảnh: Vietnam+)

Ngân hàng Nhà nước Việt Nam vừa ban hành Thông tư số 42/2026/TT-NHNN sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 03/2020/TT-Ngân hàng Nhà nước quy định về tiêu hủy tiền. Thông tư mới điều chỉnh nhiều nội dung liên quan đến lập kế hoạch, giao nhận, bảo quản, kiểm đếm, cắt hủy, kiểm kê, theo dõi và chế độ báo cáo trong quá trình tiêu hủy tiền.

Theo Ngân hàng Nhà nước, việc sửa đổi nhằm hoàn thiện quy trình nghiệp vụ theo hướng chặt chẽ, hiệu quả, phù hợp với thực tế, bảo đảm an toàn tài sản và góp phần giữ gìn chất lượng đồng tiền Việt Nam. Thông tư gồm 15 điều và có hiệu lực từ ngày 10/10/2026.

Một trong những nội dung đáng chú ý là quy định về lập kế hoạch tiêu hủy tiền. Căn cứ số lượng tiền không đủ tiêu chuẩn lưu thông, tiền đình chỉ lưu hành tại Quỹ Dự trữ phát hành trong hệ thống Ngân hàng Nhà nước, cùng năng lực lao động, công suất máy móc và định mức giao nhận, kiểm đếm, cắt hủy, Cục trưởng Cục Phát hành và Kho quỹ trình Thống đốc Ngân hàng Nhà nước phê duyệt kế hoạch tiêu hủy. Kế hoạch phải xác định rõ thời gian, số lượng và giá trị từng loại tiền tiêu hủy.

Thông tư cũng sửa đổi quy định về tỷ lệ kiểm đếm tiền trước khi tiêu hủy. Căn cứ kết quả thừa, thiếu qua kiểm đếm hằng năm, Chủ tịch Hội đồng tiêu hủy quyết định tỷ lệ kiểm đếm đối với từng loại tiền, đồng thời chịu trách nhiệm chỉ đạo, điều hành toàn bộ hoạt động tiêu hủy.

Về giao nhận và bảo quản tiền tiêu hủy, Thủ kho tiếp nhận tiền từ Kho tiền Trung ương theo bao, thùng còn nguyên niêm phong kẹp chì, dưới sự giám sát của công chức kiểm soát nội bộ. Trường hợp Tổ trưởng kiêm Thủ kho tiền tiêu hủy thì thực hiện đầy đủ trách nhiệm của Thủ kho.

Quy trình kiểm đếm và cắt hủy cũng được quy định rõ hơn. Tiền được xuất kho theo chứng từ để các tổ thực hiện giao nhận, kiểm đếm và cắt hủy dưới sự giám sát của công chức kiểm soát nội bộ. Đối với tiền không đủ tiêu chuẩn lưu thông, tiền đình chỉ lưu hành hoặc tiền giả phát hiện trong quá trình kiểm đếm, Phó Chủ tịch phụ trách cụm tiêu hủy quyết định thời điểm tiêu hủy trong năm.

Thông tư bổ sung quy định tiền bảo quản trong kho tiêu hủy phải được kiểm kê định kỳ mỗi tháng một lần, vào cuối ngày làm việc cuối cùng của tháng.

Việc kiểm kê do Phó Chủ tịch phụ trách cụm tiêu hủy, các ủy viên Hội đồng tiêu hủy tham gia quản lý kho, Trưởng phòng Tiêu hủy tiền và nhân viên kế toán kho thực hiện, dưới sự giám sát của Hội đồng giám sát. Trường hợp Phó Chủ tịch vắng mặt có thể ủy quyền cho một ủy viên Hội đồng tiêu hủy, nhưng người được ủy quyền không được là thành viên quản lý kho tiền.

Biên bản kiểm kê được lập thành ba bản, trong đó Hội đồng tiêu hủy lưu hai bản và một bản gửi Hội đồng giám sát.

Thông tư cũng quy định cụ thể hơn về công tác theo dõi và báo cáo. Tổ trưởng Tổ 2 và Tổ trưởng Tổ 3 phải mở sổ tổng hợp, sổ chi tiết theo dõi số tiền nhập, xuất, tồn và số tiền tạm ứng; đồng thời tổng hợp kết quả kiểm đếm, cắt hủy theo tháng, 6 tháng, từng đợt và cả năm.

Hằng tháng, các cụm tiêu hủy phải tổng hợp số liệu, kết quả tiêu hủy tiền để báo cáo Chủ tịch Hội đồng tiêu hủy và gửi Hội đồng giám sát.

Đối với báo cáo sơ kết và tổng kết năm, Hội đồng tiêu hủy phối hợp với Hội đồng giám sát lập báo cáo trình Thống đốc Ngân hàng Nhà nước. Nội dung báo cáo gồm tình hình tổ chức công tác tiêu hủy tiền, số liệu tiền đã tiêu hủy, việc chấp hành quy định và nội quy làm việc, công tác giám sát cùng các kiến nghị, đề xuất và phương hướng triển khai trong thời gian tới.

Bên cạnh đó, Thông tư sửa đổi trách nhiệm của Cục Phát hành và Kho quỹ theo hướng đơn vị này chịu trách nhiệm xây dựng, trình Thống đốc Ngân hàng Nhà nước phê duyệt định mức giao nhận, kiểm đếm, cắt hủy và kế hoạch tiêu hủy tiền.

Ngoài các nội dung nghiệp vụ, Thông tư cũng cập nhật một số tên gọi để phù hợp với cơ cấu tổ chức hiện hành của Ngân hàng Nhà nước. Theo đó, cụm từ "Ngân hàng Nhà nước chi nhánh tỉnh, thành phố" được thay bằng "Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Khu vực"; "địa bàn tỉnh, thành phố" được thay bằng "địa bàn khu vực"; "Vụ Kiểm toán nội bộ" được thay bằng "Thanh tra Ngân hàng Nhà nước."

Thông tư số 42/2026/TT-Ngân hàng Nhà nước có hiệu lực thi hành từ ngày 10/10/2026./.

(Vietnam+)