Nâng cao năng lực số, tính minh bạch để vào sâu chuỗi giá trị toàn cầu

Các chuyên gia, khách mời trong phiên thảo luận tại sự kiện CRIF Forum Vietnam 2026. Ảnh: BTC

Dữ liệu minh bạch giúp doanh nghiệp Việt vào chuỗi giá trị toàn cầu 

Tại Diễn đàn CRIF Forum Vietnam 2026 với chủ đề “Empowering Growth with Trusted Data” (Thúc đẩy tăng trưởng với dữ liệu đáng tin cậy) diễn ra ngày 27/8, đại diện Ban Tổ chức nhấn mạnh: Trong bối cảnh Việt Nam đang tận dụng đà tăng trưởng mạnh mẽ của đầu tư và sản xuất để hướng tới một nền kinh tế có giá trị gia tăng cao hơn và khả năng chống chịu tốt hơn, các doanh nghiệp sẽ ngày càng phải cạnh tranh không chỉ về chi phí và năng lực sản xuất, mà còn về tính minh bạch, uy tín và khả năng đưa ra những quyết định vững vàng trước một môi trường kinh doanh toàn cầu ngày càng phức tạp. 

“Việt Nam đã tạo dựng một hành trình tăng trưởng đầy ấn tượng và những cơ hội phía trước vẫn còn rất lớn. Tuy nhiên, khi nền kinh tế ngày càng phát triển và trở nên phức tạp hơn, chất lượng của các quyết định sẽ ngày càng phụ thuộc vào chất lượng của thông tin làm nền tảng cho những quyết định đó”, ông Nguyễn Minh Tú, Tổng Giám đốc Công ty TNHH CRIF D&B Việt Nam nhấn mạnh.

Theo ông Nguyễn Minh Tú, dữ liệu đáng tin cậy giúp doanh nghiệp, các tổ chức tài chính và nhà đầu tư đánh giá rủi ro, nhận diện cơ hội với sự tự tin cao hơn. Niềm tin đang ngày càng trở thành một phần thiết yếu của nền tảng kinh tế, giúp dòng vốn lưu chuyển, doanh nghiệp thực hiện giao dịch và các doanh nghiệp tự tin tham gia vào thị trường trong nước cũng như quốc tế.

Từ góc độ quản lý Nhà nước, ông Nguyễn Xuân Thọ, Phó Cục trưởng Cục Phát triển Doanh nghiệp tư nhân và Kinh tế tập thể, Bộ Tài chính khẳng định, trong nền kinh tế số, dữ liệu tin cậy đang trở thành một thước đo quan trọng về mức độ tín nhiệm của doanh nghiệp, qua đó ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng tiếp cận vốn, mở rộng thị trường và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị. 

"Dữ liệu chỉ thực sự tạo ra giá trị kinh tế khi thị trường có niềm tin và niềm tin đó phải được xây dựng từ nguồn thông tin chuẩn xác, nhất quán, có khả năng kiểm chứng độc lập cũng như được khai thác an toàn, có trách nhiệm", ông Nguyễn Xuân Thọ chia sẻ.

Chuyên gia này cho biết thêm, tinh thần xây dựng và phát huy giá trị dữ liệu đã được thể chế hóa xuyên suốt từ Nghị quyết 57 của Trung ương về đột phá khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, cho đến Nghị quyết 68 về phát triển kinh tế tư nhân. Hiện thực hóa các chủ trương này, Chính phủ đang tích cực triển khai Chiến lược dữ liệu quốc gia giai đoạn 2026 - 2030 cùng đề án cơ sở dữ liệu doanh nghiệp tích hợp, kết nối liên thông từ Trung ương đến địa phương và các bộ ngành.

Định hướng phát triển cơ sở dữ liệu doanh nghiệp trong giai đoạn tới tập trung vào 3 bước chuyển đổi trọng tâm từ thu thập sang khai thác dữ liệu để hỗ trợ ra quyết định, từ các kho dữ liệu phân tán sang hệ sinh thái dùng chung và từ chuyển đổi số cơ bản sang nâng cao năng lực quản trị, chuyển đổi kép và sức cạnh tranh cho doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Một thông điệp xuyên suốt được nhấn mạnh tại Diễn đàn là giai đoạn tăng trưởng tiếp theo của Việt Nam không thể chỉ được đánh giá qua dòng vốn đầu tư và sản lượng sản xuất. Để tiến sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu, các doanh nghiệp Việt Nam cần nâng cao năng suất, năng lực số, tính minh bạch trong quản trị doanh nghiệp; đồng thời có khả năng chứng minh uy tín và năng lực của mình với ngân hàng, nhà đầu tư, khách hàng và các đối tác quốc tế. 

Điều này càng có ý nghĩa quan trọng khi Việt Nam đang nỗ lực tăng cường liên kết giữa các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài và doanh nghiệp trong nước, qua đó tạo điều kiện để ngày càng nhiều doanh nghiệp Việt Nam tham gia vào các phân khúc có giá trị gia tăng cao hơn trong chuỗi cung ứng toàn cầu. 

Nhiều chuyên gia cho rằng, khả năng minh bạch và tiếp cận sâu hơn với thông tin về doanh nghiệp, đối tác, nhà cung cấp và các mối quan hệ thương mại sẽ giúp các tổ chức tài chính tự tin hơn trong phân bổ nguồn vốn, hỗ trợ doanh nghiệp lựa chọn những đối tác uy tín, đồng thời tạo điều kiện để doanh nghiệp Việt Nam khẳng định năng lực và vị thế trước thị trường rộng lớn hơn. 

Điều này ngày càng có ý nghĩa quan trọng đối với các doanh nghiệp sản xuất và xuất khẩu của Việt Nam. Khi các yêu cầu trong thương mại quốc tế không ngừng thay đổi, doanh nghiệp cần nâng cao khả năng kiểm soát và minh bạch thông tin về nhà cung cấp, đối tác, nguồn gốc hàng hóa cũng như các rủi ro xuyên suốt chuỗi giá trị. Theo đó, minh bạch không còn đơn thuần là yêu cầu trong vận hành hay tuân thủ, mà ngày càng trở thành yếu tố gắn chặt với khả năng tiếp cận thị trường, nguồn vốn, thu hút đầu tư và nâng cao năng lực cạnh tranh. 

Áp lực dữ liệu sạch trong làn sóng AI và kết nối vốn ngoại

Diễn đàn cũng dành nhiều thời lượng thảo luận về tác động của công nghệ mới, đặc biệt trí tuệ nhân tạo (AI) trong phân tích tài chính, quản trị rủi ro và vận hành chuỗi cung ứng.

Theo các chuyên gia kinh tế, việc ứng dụng AI giúp doanh nghiệp và các tổ chức tài chính rút ngắn đáng kể thời gian ra quyết định, nhưng tốc độ xử lý nhanh sẽ trở thành rủi ro lớn nếu dữ liệu đầu vào thiếu chuẩn xác hoặc quản trị lỏng lẻo. Dữ liệu chất lượng cao, cơ chế quản trị phù hợp cùng sự giám sát chặt chẽ của con người là điều kiện tiên quyết để AI phát huy giá trị một cách có trách nhiệm.

Công nghệ đang mở ra một khía cạnh mới trong quá trình chuyển đổi này. Khi các tổ chức ngày càng đẩy mạnh AI vào hoạt động và quá trình ra quyết định, độ tin cậy của dữ liệu nền tảng càng trở nên quan trọng. Quyết định nhanh hơn không đồng nghĩa với quyết định tốt hơn nếu dữ liệu đầu vào cho các hệ thống AI không đầy đủ, thiếu chính xác hoặc chưa được quản trị hiệu quả. Vì vậy, dữ liệu chất lượng cao, cơ chế quản trị phù hợp, tính minh bạch và sự giám sát của con người là những yếu tố thiết yếu để đảm bảo việc ứng dụng AI một cách có trách nhiệm. 

Ký Biên bản ghi nhớ  thiết lập khuôn khổ hợp tác nhằm hỗ trợ các doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam nâng cao năng lực chuyển đổi số.

Diễn đàn cũng mở rộng góc nhìn, từ những thành công của Việt Nam với vai trò là trung tâm sản xuất và xuất khẩu, sang những nền tảng cần thiết để xây dựng một nền kinh tế dựa trên đổi mới sáng tạo. Các thảo luận trong suốt Diễn đàn nhấn mạnh tầm quan trọng của nâng cao năng suất, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, củng cố năng lực của doanh nghiệp trong nước và phát huy giá trị của dữ liệu đáng tin cậy trong việc giúp Việt Nam tạo ra giá trị lớn hơn và nâng cao năng lực cạnh tranh trong một nền kinh tế toàn cầu ngày càng phức tạp. 

Nhân dịp này, CRIF Vietnam và Trung tâm Thông tin doanh nghiệp, hộ kinh doanh và kinh tế tập thể (Trung tâm Thông tin doanh nghiệp), Cục Phát triển doanh nghiệp tư nhân và kinh tế tập thể (APED), Bộ Tài chính đã ký Biên bản ghi nhớ (MOU) thiết lập khuôn khổ hợp tác nhằm hỗ trợ các doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam nâng cao năng lực chuyển đổi số và chuyển đổi xanh, tăng cường tính minh bạch về ESG và nâng cao mức độ sẵn sàng tiếp cận nguồn tài chính xanh.

Theo đó, hai bên cũng sẽ phối hợp nghiên cứu hạ tầng dữ liệu doanh nghiệp để phát triển hệ sinh thái về dữ liệu và chuyển đổi số nhằm hỗ trợ phát triển khu vực kinh tế tư nhân. 

Minh Phương/Báo Tin tức và Dân tộc