Mỹ tấn công hòn đảo 'huyết mạch dầu mỏ' của Iran, đẩy xung đột lên mức độ mới

Theo đó, ông Trump cho biết Mỹ đã phá hủy các mục tiêu quân sự trên đảo Kharg - trung tâm dầu mỏ chính của Iran, đồng thời đe dọa sẽ tấn công cơ sở hạ tầng dầu mỏ của nước này nếu Iran tiếp tục các cuộc tấn công đã làm gián đoạn hầu hết hoạt động giao thông đường thủy ở eo biển Hormuz.

Hòn đảo này là cảng xuất khẩu cho 90% lượng dầu vận chuyển của Iran. Trong một bài đăng trên mạng xã hội, ông Trump viết rằng quân đội Mỹ đã "hoàn toàn xóa sổ mọi mục tiêu quân sự" trên đảo Kharg trong khi vẫn giữ nguyên cơ sở hạ tầng dầu mỏ. "Tuy nhiên, nếu Iran hoặc bất kỳ ai khác, có bất kỳ hành động nào can thiệp vào việc lưu thông tự do và an toàn của tàu thuyền qua eo biển Hormuz, tôi sẽ ngay lập tức xem xét lại quyết định này" – ông Trump viết.

Động thái này có thể làm xáo trộn thêm thị trường vốn đang phải đối mặt với điều mà Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) gọi là sự gián đoạn nguồn cung dầu lớn nhất trong lịch sử.

Giá dầu đã biến động mạnh do những bình luận thường xuyên thay đổi của ông Trump về thời gian kéo dài của cuộc chiến tranh Iran, điều này đã khiến Iran tấn công các tàu trong eo biển Hormuz, tuyến đường vận chuyển 1/5 lượng dầu mỏ của thế giới.

Mặc dù trước đó ông Trump từng nói rằng cuộc chiến sẽ chỉ kéo dài vài tuần, nhưng hôm 13/3, tổng thống Mỹ đã từ chối công khai dự đoán ngày kết thúc của cuộc xung đột.

Ảnh chụp vệ tinh đảo Kharg của Iran vào ngày 25/02, trước khi xảy ra cuộc chiến - Ảnh: Reuters

Đảo Kharg cách bờ biển Iran 26km, khoảng 483km về phía tây bắc của eo biển Hormuz.

Iran tiếp tục xuất khẩu dầu thô trong khi các nhà sản xuất khác ở vùng Vịnh ngừng vận chuyển do lo sợ các cuộc tấn công của Iran. Nhiều tàu chở dầu thô cỡ lớn đã được vận chuyển đến đảo Kharg vào ngày 11/3, theo hình ảnh vệ tinh mà TankerTrackers.com đã xem xét.

Iran đã xuất khẩu từ 1,1 triệu thùng đến 1,5 triệu thùng dầu mỗi ngày từ ngày 28/02, khi chiến tranh bắt đầu cho đến ngày 11/3.

Hiện thị trường toàn cầu đang theo dõi sát sao mọi dấu hiệu cho thấy các cuộc tấn công của Mỹ đã gây thiệt hại thế nào cho mạng lưới đường ống, bể chứa dầu của hòn đảo này để phản ứng. Ngay cả những gián đoạn nhỏ cũng có thể làm thắt chặt thêm nguồn cung nhiên liệu toàn cầu, gây thêm áp lực cho một thị trường vốn đã biến động.

Một người dân ở miền Bắc Israel tại ngôi nhà bị trúng tên lửa của Iran - Ảnh: Reuters

Bob McNally - chủ tịch của Rapidan Energy Group cho biết những bình luận của ông Trump hôm 13/3 "sẽ khiến thị trường tập trung vào các kịch bản mà sự gián đoạn năng lượng này, vốn đã là lớn nhất trong lịch sử, có thể mở rộng và kéo dài hơn".

Một số nhà quan sát trong ngành năng lượng bày tỏ nghi ngờ rằng các cơ sở dầu mỏ của đảo Kharg sẽ không bị ảnh hưởng. "Ném bom đảo Kharg mà không phá hủy cơ sở hạ tầng dầu mỏ giống như đến McDonald's và mua một chiếc bánh hamburger không có thịt" - Josh Young, Giám đốc đầu tư tại Bison Interests nhận định với hãng tin Reuters.

Anh Duy