'Madam Bình' - Dấu ấn 1 biểu tượng hòa bình

Ngày 27-1, tại Bảo tàng Chứng tích Chiến tranh, Quỹ Hòa bình và Phát triển TP.HCM (HPDF) phối hợp với Bảo tàng Chứng tích Chiến tranh cùng một số đơn vị bảo tàng tổ chức trưng bày chuyên đề “Nguyễn Thị Bình - Trí tuệ, Bản lĩnh và Nhân cách Phụ nữ Việt Nam thời đại Hồ Chí Minh”.

Chuyên đề tôn vinh và tri ân những đóng góp tiêu biểu của bà Nguyễn Thị Bình, biểu tượng của nền ngoại giao Việt Nam vì độc lập, hòa bình và đoàn kết quốc tế.

Trao đổi bên lề buổi trưng bày chuyên đề, các chuyên gia đã chia sẻ với PLO về giá trị lịch sử và thông điệp hòa bình của ngoại giao Việt Nam qua hình tượng bà Nguyễn Thị Bình.

Dấu ấn ngoại giao và thông điệp hòa bình cho thế hệ trẻ

Qua hình thức trực tuyến, bà Nguyễn Thị Bình bày tỏ xúc động khi trưng bày được tổ chức đúng dịp kỷ niệm ngày ký kết Hiệp định Paris. Theo bà, trưng bày không chỉ kể lại câu chuyện của một cá nhân, mà còn làm nổi bật cả một thế hệ đã đi qua chiến tranh với khát vọng hòa bình, độc lập và hạnh phúc cho dân tộc.

Lời của nguyên Phó Chủ tịch nước Nguyễn Thị Bình gửi đến buổi trưng bày chuyên đề “Nguyễn Thị Bình - Trí tuệ, Bản lĩnh và Nhân cách Phụ nữ Việt Nam thời đại Hồ Chí Minh”. Ảnh: HẢI NHI

"Tôi mong qua trưng bày này, các bạn trẻ sẽ cảm nhận: Hòa bình không phải mặc nhiên mà có. Đó là quá trình thường xuyên được cả dân tộc, từng người dân bảo vệ, kiện toàn, phát huy để đất nước phát triển và mỗi người dân được hạnh phúc.

Bước vào kỷ nguyên mới của đất nước, tôi hy vọng các bạn thanh niên, đặc biệt là phụ nữ - các bạn sẽ tin ở chính mình, trân trọng những giá trị tốt đẹp của lịch sử, và phải chủ động góp phần kiện toàn tương lai bằng trí tuệ, bằng năng lực. Chúng tôi mong những câu chuyện quá khứ sẽ được kể lại để suy ngẫm, để truyền lại cho các cháu đời sau".

Một trong những bộ áo dài của bà Nguyễn Thị Bình. Ảnh: HẢI NHI

Trao đổi với PLO, bà Tôn Nữ Thị Ninh, Chủ tịch Quỹ Hòa bình và Phát triển TP.HCM, cho biết hình ảnh và tiếng nói của bà Nguyễn Thị Bình đã để lại dấu ấn sâu sắc, trở thành biểu tượng tiêu biểu và nguồn cảm hứng bền bỉ cho nhiều thế hệ.

Bà Tôn Nữ Thị Ninh, Chủ tịch Quỹ Hòa bình và Phát triển TP.HCM. Ảnh: HẢI NHI

Bà nhắc lại, ngày 27-1 cách đây 53 năm, Hiệp định Paris - hiệp định hòa bình sau cuộc hòa đàm dài nhất lịch sử được ký kết tại Paris (Pháp), trong đó bà Nguyễn Thị Bình là người phụ nữ duy nhất ký tên, trên cương vị Bộ trưởng Ngoại giao Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam.

“Chỉ cần xem lại các tư liệu và những lần bà Nguyễn Thị Bình trả lời báo chí quốc tế tại Paris cũng đủ khơi dậy niềm tự hào, nhất là trong bối cảnh Việt Nam khi đó còn chiến tranh nhưng vẫn thể hiện phong thái đĩnh đạc, lập luận chặt chẽ, thuyết phục” - bà Tôn Nữ Thị Ninh chia sẻ.

Theo bà Tôn Nữ Thị Ninh, hành trình của bà Nguyễn Thị Bình là quá trình hội nhập quốc tế trong bối cảnh chiến tranh, vì độc lập, thống nhất đất nước, hòa bình và phát triển, được thực hiện bằng khát vọng và sự cống hiến bền bỉ.

Chiều sâu nhân cách làm nên tầm vóc ngoại giao Việt Nam

Từng có cơ hội gặp bà Nguyễn Thị Bình, bà Lê Tú Cẩm, Chủ tịch Hội Di sản văn hóa TP.HCM, cho biết trong quá trình công tác, bà có điều kiện làm việc gần gũi với ông Nguyễn Đông Hà, em trai thứ ba của bà Nguyễn Thị Bình. Nhờ vậy, bà Lê Tú Cẩm nhiều lần được gặp gỡ, tiếp xúc với bà Nguyễn Thị Bình trong những dịp đời thường, không chỉ trong công việc mà cả trong sinh hoạt gia đình.

Bà Lê Tú Cẩm, Chủ tịch Hội Di sản văn hóa TP.HCM (bìa phải). Ảnh: HẢI NHI

Theo bà Lê Tú Cẩm, nền tảng quan trọng hình thành nhân cách và bản lĩnh chính trị của bà Nguyễn Thị Bình trước hết xuất phát từ gia đình trí thức yêu nước, có truyền thống từ cụ Phan Châu Trinh. Đây là nơi con cháu được giáo dục nghiêm cẩn về tư tưởng, đạo đức và trách nhiệm với đất nước.

“Bà Nguyễn Thị Bình còn hội tụ những phẩm chất tiêu biểu của người phụ nữ Việt Nam. Khi bà Nguyễn Thị Bình đã lựa chọn dấn thân cho một sự nghiệp, luôn làm việc tận tâm, chu đáo và đến nơi đến chốn. Chính chiều sâu nhân cách ấy đã tạo nên vẻ đẹp rất riêng của bà Nguyễn Thị Bình, vẻ đẹp bắt nguồn từ nội tâm, đúng với quan niệm “tâm sinh tướng”"- bà Lê Tú Cẩm tâm sự.

Ở góc độ nghiên cứu lịch sử, PGS.TS Hà Minh Hồng, Phó Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử TP.HCM, cho rằng bà Nguyễn Thị Bình là hình mẫu tiêu biểu của một nhà ngoại giao gắn bó chặt chẽ với thực tiễn chiến trường miền Nam trong bối cảnh Việt Nam còn đang chiến tranh và chưa có nhiều nhà ngoại giao dày dạn kinh nghiệm quốc tế.

PGS.TS Hà Minh Hồng, Phó Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử TP.HCM. Ảnh: HẢI NHI

Theo PGS.TS Hà Minh Hồng, những phát biểu của bà Nguyễn Thị Bình, trong đó có câu nói nổi tiếng “Chỗ nào Mỹ ném bom, chỗ đó là vùng giải phóng, là chủ quyền của Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam”, không chỉ mang ý nghĩa ngoại giao mà còn có sức cổ vũ tinh thần to lớn đối với những người trực tiếp ở chiến trường, giúp họ hiểu rõ vì sao cần có mặt và cống hiến trong giai đoạn lịch sử ấy.

Ông cho rằng việc bà Nguyễn Thị Bình có thể sử dụng thành thạo tiếng Anh, tiếng Pháp, đối thoại trực tiếp và thuyết phục báo chí quốc tế đã tạo nên niềm cảm phục sâu sắc, góp phần khẳng định vị thế của ngoại giao Việt Nam trên trường quốc tế.

Đại biểu và người dân tham quan tại chuyên đề. Ảnh: HẢI NHI

PGS.TS Hà Minh Hồng cho rằng giá trị lớn nhất trong di sản của bà Nguyễn Thị Bình là khả năng chuyển hóa tiếng nói ngoại giao thành sức mạnh tinh thần đối với chiến trường và xã hội lúc bấy giờ.

HẢI NHI