'Lợi cho mình, lợi cho bà con'

Chị Mỵ làm dâu Giàng Pằng đã gần 20 năm. Khoảng thời gian ấy cũng gần bằng cái tuổi lúc chị lấy chồng. “Bên quê An Lương có biết cây chè nhưng về Giàng Pằng thì chồng mới dạy mình làm chè”, chị kể. Về đây, chị mới biết có những cây chè to đến thế. Chè mọc ngay đường đi. Chè xòe tán bên những nóc nhà. Thân chè rêu phong mà búp nõn xanh ngời.

Nhớ nhiều mốc thời gian vì chị không thể quên những chuyện quan trọng. Cũng có nhiều việc chị không nhớ nữa vì không đếm nổi. Như bao lần cùng chồng đem chè tươi ra bán ở khu vực Văn Chấn, Nghĩa Lộ. Như bao lần hai vợ chồng phải qua đêm ở xưởng chè để học cách làm chè. Như bao lần đánh vật trên con đường đất đá gập ghềnh đi, về với Giàng Pằng.

Đảng viên Mùa Thị Mỵ - Giám đốc Hợp tác xã Chè Shan tuyết Giàng Pằng Chú Mỵ trao đổi kinh nghiệm chế biến chè với các đảng viên Chi bộ thôn Giàng Pằng.

Muốn lên Giàng Pằng thì phải vượt qua con đường dốc cao, gồ ghề gần chục cây số. Quan trọng là trời phải nắng, đường khô, xe máy số loại kha khá để chạy cũng cần hơn nửa tiếng. Nói thế để hiểu thêm, mỗi cân chè chị Mỵ mang tới tay khách hàng không chỉ có công hái chè, sao chè, đi lại, tiền xăng mà còn là quyết tâm, ý chí vươn lên thoát nghèo.

Thử thách dành cho chị Mỵ tính bằng những mùa chè đi qua bao mùa mây, gió, nắng, mưa. Thử thách giống như nơi “chín tầng mây”, ở độ cao gần 1.700 mét đã nuôi dưỡng những cây chè Shan tuyết vô cùng đặc biệt để tạo nên hương vị chè đặc biệt. Thử thách để dành tặng điều tốt đẹp cho người không ngại khó, không ngại khổ, dám đổi mới và nỗ lực, kiên trì.

Chị Mùa Thị Mỵ trao đổi về các loại chè với khách hàng ở Hà Nội.

Mong cho gia đình và cho cả bà con trong thôn có một cuộc sống tốt hơn giống như một lực đẩy đưa chị đi qua gian khó. Theo những mùa chè, tiền của bỏ ra, công sức đổ vào, mồ hôi đổ xuống đã mang về niềm vui khi vợ chồng chị làm được một số loại chè mới, nuôi lớn niềm tin nâng cao giá trị cho cây chè, cho sản phẩm chè Giàng Pằng.

26/6/2024 là ngày thành lập Hợp tác xã Chè Shan tuyết Giàng Pằng Chú Mỵ. Cái tên có đủ những điều quan trọng nhất cuộc đời chị khi về Giàng Pằng: là tên thôn, là tên cây chè, là tên của hai vợ chồng. “Có được hợp tác xã này, mình phải làm nhiều việc khó lắm. Không chỉ thuyết phục chồng mình mà còn thuyết phục cả chồng, cả vợ của 10 thành viên”, chị kể.

Cán bộ xã Sơn Lương, chị Mùa Thị Mỵ và người dân thôn Giàng Pằng chia sẻ kinh nghiệm chăm sóc cây chè Shan tuyết.

Có hợp tác xã, chị có thêm niềm vui. Mỗi năm, hợp tác xã xuất bán 4 - 5 tấn chè thành phẩm gồm Hồng trà, Bạch trà, Lục trà, tương đương cần khoảng 20 tấn chè búp tươi. Trong số ấy, chị thu mua cho bà con trong thôn chừng 15 tấn chè búp tươi. Bà con có thêm nguồn thu, các thành viên cũng có thu nhập bình quân từ 4 - 5 triệu đồng/người/tháng.

Doanh thu mỗi năm vài trăm triệu đồng, lợi nhuận cần tiếp tục đầu tư cho sản xuất. Cái khó của chị cũng là cái khó chung của thôn. Chưa có đường bê tông nên chi phí vận chuyển cao. Chưa có điện lưới nên phải sử dụng máy phát điện. Chưa có sóng điện thoại nên liên lạc không thuận tiện. Tất cả đã khiến ít nhiều cơ hội tuột mất và kéo giảm lợi nhuận.

Chị Mùa Thị Mỵ bên cây chè được gắn biển “Cây Di sản Việt Nam”.

Chị từng muốn bỏ cuộc khi thiên tai cuốn trôi mọi thứ. Chị từng khóc không thành tiếng vì chẳng đủ sức quay máy phát điện khi chồng vắng nhà. Chị bảo: “Cũng có chán nản nhưng nghĩ cùng lắm lại về số 0 nên mình càng cố làm tốt hơn”. “Tốt hơn” là chị sẽ làm chứng nhận vệ sinh an toàn thực phẩm, làm bao bì cho sản phẩm chè, lâu dài nâng lên OCOP.

Một việc quan trọng khác, chị Mỵ bảo phải tuyên truyền bà con, các thành viên tích cực trồng mới, trồng dặm và chăm sóc tốt vùng chè. Thêm 20 cây chè được công nhận “Cây Di sản Việt Nam” là niềm tự hào của Giàng Pằng. Sức sống vùng chè cổ thụ mãnh liệt như niềm tin, sức lao động, ý thức gìn giữ di sản của chị Mỵ, của cả 96 hộ dân Giàng Pằng.

Chị Mùa Thị Mỵ biết ơn cây chè đã mang lại cuộc sống tốt hơn cho gia đình mình và người dân Giàng Pằng.

Yêu cây chè, biết ơn cây chè, chị Mỵ sẽ tiếp tục nâng cao chất lượng và đưa sản phẩm chè Shan tuyết Giàng Pằng đến được với nhiều thị trường, nhiều khách hàng. Có cây chè, nhà chị có cuộc sống tốt hơn, các con chị có điều kiện học tập tốt hơn, chị Mỵ cũng mong như thế cho người dân Giàng Pằng. Đấy chính là điều chị Mỵ đang gắng sức làm mỗi ngày.

Chị Mùa Thị Mỵ - Giám đốc Hợp tác xã Chè Shan tuyết Giàng Pằng Chú Mỵ, xã Sơn Lương vinh dự là 1 trong 3 cá nhân điển hình của tỉnh Lào Cai, 73 cá nhân điển hình của cả nước được lựa chọn tham dự trong Triển lãm “Những tấm gương bình dị mà cao quý” năm 2026 tại Hà Nội do Bảo tàng Hồ Chí Minh tổ chức. Đây là những cá nhân có thành tích xuất sắc trong học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh.

Nguyễn Thơm