Liên Hợp Quốc cảnh báo nạn đói cấp tính sẽ trở nên trầm trọng hơn tại 13 điểm nóng

Người dân mang các vật dụng chứa nước đến điểm cấp nước miễn phí trong bối cảnh tình trạng gián đoạn nguồn cung nước tại thủ đô Khartoum, Sudan. Ảnh: AP

Tình trạng đói nghiêm trọng

Trong một báo cáo chung mới công bố, Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO) và Chương trình Lương thực Thế giới (WFP) cho biết, tình hình dự kiến sẽ xấu đi trong giai đoạn từ tháng 6 đến tháng 11.2026, khi xung đột, tình trạng thiếu hụt nguồn tài trợ và các cú sốc khí hậu đang đẩy hàng triệu người tiến gần hơn đến nguy cơ xảy ra nạn đói.

Hiện đã có khoảng 266 triệu người đang phải đối mặt với mức độ mất an ninh lương thực cấp tính nghiêm trọng, đồng thời kêu gọi cộng đồng quốc tế có hành động khẩn cấp.

“Những cảnh báo trong báo cáo này không thể bị phớt lờ. Nếu không hành động ngay từ bây giờ, hàng triệu người khác sẽ phải đối mặt với tình trạng đói nghiêm trọng hơn trong những tháng tới, đẩy một bộ phận dân cư đến gần hơn với nạn đói”, ông Carl Skau, Quyền Giám đốc điều hành WFP nhấn mạnh.

Theo báo cáo, Sudan, Nam Sudan, Yemen và Dải Gaza vẫn là những điểm nóng đáng lo ngại nhất. Trong khi đó, Nigeria và Somalia mới được bổ sung vào nhóm có mức độ cảnh báo cao nhất do tình hình ngày càng xấu đi và nguy cơ nạn đói gia tăng.

Ngoài ra, danh sách 13 điểm nóng còn bao gồm Afghanistan, Cộng hòa Dân chủ Congo, Myanmar, Haiti, Mali, cùng hai quốc gia mới được đưa vào danh sách là Lebanon và Madagascar.

Các cơ quan của Liên Hợp Quốc cho biết, xung đột và bạo lực là nguyên nhân chính gây ra tình trạng đói nghèo tại hầu hết các điểm nóng, đồng thời bị trầm trọng hơn bởi các cú sốc kinh tế, sự cắt giảm sâu nguồn tài trợ nhân đạo và tác động dự kiến của hiện tượng thời tiết El Ninõ, có thể gây ra hạn hán và lũ lụt tại những khu vực dễ bị tổn thương.

Các cơ quan này cũng cảnh báo những sức ép bổ sung, bao gồm tác động lan rộng từ cuộc xung đột ở Trung Đông và đợt bùng phát dịch Ebola ở miền đông Cộng hòa Dân chủ Congo, đang khiến triển vọng trở nên u ám hơn do làm gián đoạn hoạt động thị trường, sinh kế của người dân và khả năng tiếp cận các hoạt động cứu trợ nhân đạo.

Nhu cầu nhân đạo tăng mạnh

Theo báo cáo, nguồn tài trợ cho các chương trình hỗ trợ lương thực và các hoạt động liên quan đã sụt giảm mạnh khoảng 59% kể từ năm 2022, trong khi nhu cầu cứu trợ nhân đạo lại tăng mạnh.

Tuy nhiên, vẫn có một tín hiệu tích cực về tài chính khi vào ngày 17.6, Mỹ cam kết viện trợ 800 triệu USD cho Chương trình Lương thực Thế giới (WFP). Cơ quan này cho biết khoản hỗ trợ sẽ giúp hơn 38 triệu người tại ít nhất 37 quốc gia trong bối cảnh “tình trạng đói nghèo lên mức kỷ lục”.

Trong nhiều năm, Cơ quan Phát triển Quốc tế Mỹ (USAID) được xem là trụ cột của các hoạt động viện trợ nhân đạo trên toàn thế giới. Sau đợt điều chỉnh chính sách vào tháng 12, Mỹ đã khôi phục nguồn tài trợ cho Chương trình Lương thực Thế giới (WFP) và mới đây công bố khoản viện trợ 218 triệu USD dành cho Quỹ Nhi đồng Liên Hợp Quốc (UNICEF).

Ông Carl Skau, Quyền Giám đốc điều hành WFP nhận định, khoản đóng góp mới của Mỹ là “phao cứu sinh” giúp tiếp cận những người đang bên bờ vực nạn đói, cung cấp hỗ trợ dinh dưỡng cho các bà mẹ và trẻ em, đồng thời dự trữ lương thực nhằm ngăn hàng triệu người rơi sâu hơn vào tình trạng đói nghèo cùng cực.

Đánh giá về các điểm nóng toàn cầu, báo cáo cho biết, tình hình tại Dải Gaza đã được cải thiện kể từ khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực vào tháng 10.2025, nhưng vẫn rất mong manh.

Khoảng 1,6 triệu người, tương đương khoảng 77% dân số được khảo sát, đã rơi vào tình trạng mất an ninh lương thực cấp tính vào đầu năm nay và cần được hỗ trợ khẩn cấp. Trong số đó, hơn 500.000 người đang ở mức khẩn cấp, và một bộ phận nhỏ phải đối mặt với điều kiện thảm khốc, gần kề nạn đói.

Báo cáo cho biết, Yemen hiện vẫn là một trong những quốc gia đối mặt với khủng hoảng an ninh lương thực tồi tệ nhất thế giới, với số lượng người rơi vào tình trạng mất an ninh lương thực ở mức khẩn cấp hoặc thảm họa lớn nhất toàn cầu.

Nguy cơ xảy ra nạn đói từ nay đến tháng 11 vẫn đang bao trùm nhiều khu vực, bao gồm bang Borno của Nigeria, huyện Burhakaba của Somalia, các bang Jonglei và Thượng Nile của Nam Sudan, cùng các khu vực Bắc Darfur, Nam Darfur và Nam Kordofan của Sudan.

Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO) và Chương trình Lương thực Thế giới (WFP) kêu gọi cộng đồng quốc tế nhanh chóng có hành động phối hợp nhằm tăng cường viện trợ, bảo vệ sinh kế của người dân và ngăn chặn tình hình tiếp tục xấu đi.

Hai cơ quan này cũng cảnh báo nếu không có sự can thiệp kịp thời, hàng triệu người khác có thể phải đối mặt với tình trạng đói nghèo ở mức thảm khốc trong những tháng tới.

MINH DƯƠNG