Kinh tế tăng trưởng tích cực trong sáu tháng đầu năm

Hoạt động xuất nhập khẩu hàng hóa tại cảng nước sâu Lạch Huyện, Hải Phòng. (Ảnh: ĐÔNG GIANG)

Ngày 3/7, thông tin tại cuộc họp báo công bố tình hình kinh tế-xã hội quý II và sáu tháng đầu năm 2026, Cục trưởng Thống kê Nguyễn Thị Hương cho biết, trong bối cảnh kinh tế trong và ngoài nước đối diện nhiều bất ổn, song tăng trưởng kinh tế Việt Nam vẫn đạt kết quả tích cực trên hầu hết các ngành, lĩnh vực.

Những điểm sáng từ động lực tăng trưởng

Theo thống kê, quý II/2026, tăng trưởng GDP cả nước đạt 8,39%, cao hơn 0,25 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm trước. Tính chung 6 tháng đầu năm, tăng trưởng GDP đạt 8,18% so với cùng kỳ năm trước (cùng kỳ năm 2025 tăng 7,63%). Về cơ cấu nền kinh tế, khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản chiếm tỷ trọng 10,61%; khu vực công nghiệp và xây dựng chiếm 37,66%; khu vực dịch vụ 43,52%; thuế sản phẩm trừ trợ cấp sản phẩm 8,21%.

Khu vực công nghiệp và xây dựng tiếp tục là động lực tăng trưởng quan trọng của nền kinh tế, trong đó, ngành công nghiệp chế biến, chế tạo giữ vững vai trò “đầu tàu” với mức tăng trưởng 10,23%, đóng góp lớn nhất vào tăng trưởng chung. Diễn biến tích cực này phản ánh sự phục hồi của đơn hàng xuất khẩu và năng lực sản xuất, nhất là ở các ngành chủ lực của nền kinh tế.

Theo Cục trưởng Nguyễn Thị Hương, tốc độ tăng trưởng GDP quý II và sáu tháng qua đạt mức cao nhất trong nhiều năm trở lại đây là kết quả của sự phục hồi đồng bộ các khu vực kinh tế và sự cộng hưởng của nhiều động lực tăng trưởng. Điểm khác biệt so với cùng kỳ năm trước là động lực tăng trưởng vẫn theo trục vận hành chính của nền kinh tế, gồm đầu tư, xuất khẩu, tiêu dùng. Trong đó, đầu tư công có vai trò là động lực chính mang tính dẫn dắt trong quý II với tiến độ giải ngân được cải thiện so với cùng kỳ, nhất là ở các dự án hạ tầng quy mô lớn, có tính lan tỏa cao.

Sản xuất và xuất khẩu tiếp tục khẳng định vai trò trụ cột, phản ánh sức chống chịu và năng lực thích ứng của nền kinh tế trong bối cảnh cầu thế giới phục hồi chậm và tiềm ẩn nhiều rủi ro. Trong khi đó, tiêu dùng cuối cùng của hộ gia đình có xu hướng cải thiện, đóng vai trò ổn định tổng cầu, góp phần nâng cao khả năng chống chịu của nền kinh tế trước các biến động bên ngoài. Đáng lưu ý, các động lực tăng trưởng mới như kinh tế số, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo đang được thúc đẩy mạnh mẽ hơn, từng bước thâm nhập vào các ngành công nghiệp và dịch vụ có hàm lượng công nghệ cao, đóng vai trò hỗ trợ cho tăng trưởng.

CPI tháng 6/2026 giảm 0,39% so với tháng trước, chủ yếu do giá xăng dầu giảm theo giá nhiên liệu thế giới; nhưng vẫn tăng 4,69% so với cùng kỳ và tăng 3,21% so với tháng 12/2025. Bình quân sáu tháng đầu năm, CPI tăng 4,38%; lạm phát cơ bản tăng 4,12%. Điều này cho thấy lạm phát vẫn trong tầm kiểm soát, song dư địa điều hành không còn rộng, nhất là khi mục tiêu CPI cả năm được đặt quanh mức 4,5%.

Chuyên gia kinh tế Ngô Trí Long, Hiệp hội Tư vấn tài chính Việt Nam nhận định, tăng trưởng 8,18% trong 6 tháng tạo nền tảng quan trọng để Việt Nam phấn đấu hoàn thành mục tiêu cả năm, nhất là trong bối cảnh cả nước đang yêu cầu tăng trưởng cao hơn, thực chất hơn và có chất lượng hơn. Tuy nhiên, tăng trưởng cao cũng đi kèm áp lực giá cả rõ hơn.

CPI tháng 6/2026 giảm 0,39% so với tháng trước, chủ yếu do giá xăng dầu giảm theo giá nhiên liệu thế giới; nhưng vẫn tăng 4,69% so với cùng kỳ và tăng 3,21% so với tháng 12/2025. Bình quân sáu tháng đầu năm, CPI tăng 4,38%; lạm phát cơ bản tăng 4,12%. Điều này cho thấy lạm phát vẫn trong tầm kiểm soát, song dư địa điều hành không còn rộng, nhất là khi mục tiêu CPI cả năm được đặt quanh mức 4,5%.

Hướng đến “mục tiêu kép”

Dự báo tình hình tăng trưởng kinh tế sáu tháng cuối năm, bà Nguyễn Thị Mai Hạnh, Trưởng ban Hệ thống tài khoản quốc gia, Cục Thống kê nhận định, đà phục hồi của nền kinh tế tiếp tục được củng cố nhờ ổn định kinh tế vĩ mô, sản xuất công nghiệp và khu vực dịch vụ duy trì xu hướng tăng, đầu tư công được đẩy mạnh và môi trường đầu tư tiếp tục được cải thiện.

Tuy nhiên, áp lực tăng trưởng, lạm phát cũng rất lớn trong bối cảnh kinh tế thế giới vẫn tiềm ẩn nhiều yếu tố bất định, đặc biệt là xu hướng gia tăng bảo hộ thương mại, biến động địa chính trị, chính sách tiền tệ của các nền kinh tế lớn và tốc độ phục hồi chưa đồng đều của tổng cầu thế giới. Ở trong nước, sức chống chịu của khu vực doanh nghiệp còn hạn chế, một số động lực tăng trưởng truyền thống có dấu hiệu suy yếu, trong khi các động lực mới chưa đủ mạnh để tạo sự bứt phá. Trong bối cảnh đó, điều hành kinh tế cần hướng đến “mục tiêu kép” vừa thúc đẩy tăng trưởng, vừa giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô.

Cơ quan thống kê cũng nhận diện những “điểm nghẽn” đang cản trở đà tăng trưởng của nền kinh tế hiện nay. Cầu nội địa tuy đã được cải thiện nhưng chưa thật sự bền vững, khi vẫn chịu tác động bởi thu nhập và tâm lý thận trọng của người dân, doanh nghiệp. Trong khi đó, cộng đồng sản xuất kinh doanh đang phải đối mặt với không ít khó khăn, thể hiện ở số lượng doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường ở mức cao, lên đến hơn 150.000 doanh nghiệp trong 6 tháng qua.

Hoạt động sản xuất tại Công ty cổ phần May Tiên Hưng, tỉnh Hưng Yên. (Ảnh HẢI NGUYỄN)

Ngoài ra, tiến độ thực hiện một số dự án đầu tư, nhất là đầu tư công giữa các địa phương vẫn không đồng đều; xuất khẩu tuy tăng trưởng nhưng phụ thuộc vào một số thị trường và nhóm hàng chủ lực nên dễ chịu tác động bất lợi từ chính sách thương mại quốc tế cũng như những biến động từ bên ngoài.

Cục Thống kê đánh giá, để đạt mục tiêu tăng trưởng 2 con số là thách thức rất lớn. Để kiên định mục tiêu này, Chính phủ cần giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, bảo đảm các cân đối lớn, kiểm soát giá cả và thị trường; tăng cường quản lý giá và kịp thời cập nhật kịch bản tăng trưởng, lạm phát.

Để giữ nhịp sản xuất, các cơ quan điều hành cần tập trung thúc đẩy sản xuất công nghiệp theo hướng nâng cao năng lực cạnh tranh; chủ động quản trị rủi ro chuỗi cung ứng, đa dạng hóa nguồn cung và kiểm soát chi phí logistics. Đối với động lực tăng trưởng kinh tế từ tiêu dùng, cần triển khai các chương trình kích cầu tiêu dùng, khuyến mại và kết nối cung cầu nhằm thúc đẩy sức mua trong nước; đẩy mạnh phát triển thương mại điện tử, mở rộng hệ thống phân phối hiện đại,...

Bên cạnh đó, tiếp tục cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư, kinh doanh; cải cách thủ tục hành chính, cắt giảm chi phí tuân thủ và tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp; thu hút có chọn lọc các dự án đầu tư, ưu tiên công nghệ cao, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi xanh và chuyển đổi số,…

PHƯƠNG ANH