Khánh Hòa tăng cường xúc tiến thương mại, đầu tư với thị trường Halal

Chiều 8-7, trong khuôn khổ Hội nghị Du lịch Halal Việt Nam 2026, UBND tỉnh phối hợp với Bộ Ngoại giao; Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức Diễn đàn Kinh tế Halal - Xúc tiến thương mại và đầu tư giữa tỉnh Khánh Hòa và các đối tác thị trường Halal. Tại diễn đàn, nhiều chuyên gia quốc tế cho rằng, với lợi thế về tài nguyên, sản phẩm và hạ tầng sau hợp nhất, Khánh Hòa đang có cơ hội tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị Halal nếu xây dựng được một hệ sinh thái phát triển đồng bộ.

Nhiều lợi thế để phát triển kinh tế Halal

Tại diễn đàn, tỉnh đã giới thiệu tiềm năng, thế mạnh để phát triển kinh tế, trong đó có việc khai thác thị trường Halal. Lợi thế của Khánh Hòa trong phát triển ngành Halal không nằm ở một sản phẩm hay loại hình du lịch riêng lẻ mà ở khả năng kết nối nhiều lĩnh vực trong cùng một không gian phát triển. Tỉnh hội tụ đầy đủ điều kiện về biển, đảo, rừng, bán hoang mạc, di sản văn hóa Chăm, vùng nông nghiệp cùng hạ tầng giao thông, cảng biển và hàng không, tạo nền tảng phát triển đồng thời du lịch, thương mại, công nghiệp chế biến và logistics.

Các chuyên gia thảo luận về cơ hội để Việt Nam cũng như Khánh Hòa tham gia sâu hơn vào nền kinh tế Halal toàn cầu.

Theo ông Trương Văn Tiến - Giám đốc Trung tâm Xúc tiến Đầu tư, Thương mại và Du lịch tỉnh, định hướng của tỉnh không chỉ là phát triển thêm một dòng sản phẩm du lịch Halal mà hướng tới hình thành hệ sinh thái dịch vụ đáp ứng toàn diện nhu cầu du khách Hồi giáo, từ lưu trú, ẩm thực, nghỉ dưỡng, chăm sóc sức khỏe, MICE, golf đến trải nghiệm văn hóa và mua sắm phù hợp với xu hướng ngành Halal hiện đại, khi du lịch ngày càng gắn chặt với thương mại và đầu tư.

Không chỉ có thế mạnh về du lịch, Khánh Hòa còn sở hữu nhiều ngành hàng có khả năng tham gia thị trường Halal như thủy sản, yến sào, rong nho, cà phê, nông sản và sản phẩm từ dê, cừu. Các ngành hàng này phần lớn đã có thị trường xuất khẩu ổn định, hệ thống chế biến hiện đại và từng bước đáp ứng tiêu chuẩn Halal quốc tế. Trong đó, thủy sản là ngành chủ lực với kim ngạch xuất khẩu khoảng 839 triệu USD mỗi năm, nhiều doanh nghiệp đã được cấp chứng nhận Halal, mở ra cơ hội tại Trung Đông và Đông Nam Á.

Một điểm nhấn đáng chú ý là Khánh Hòa đã ban hành Đề án phát triển sản phẩm dê, cừu thành sản phẩm Halal đến năm 2030, hướng tới xây dựng chuỗi giá trị khép kín từ con giống, chăn nuôi, giết mổ, chế biến, chứng nhận đến tiêu thụ và xuất khẩu. Đây được xem là hướng đi khác biệt, có thể tạo nên ngành hàng đặc trưng của tỉnh trong chiến lược phát triển kinh tế Halal. Bên cạnh đó, hệ thống hạ tầng với Khu kinh tế Vân Phong, Cảng Hàng không quốc tế Cam Ranh, các cảng biển nước sâu cùng mạng lưới giao thông liên vùng đang tạo lợi thế phát triển logistics, kho lạnh, trung tâm phân phối và chuỗi cung ứng đạt chuẩn quốc tế - nền tảng để Khánh Hòa không chỉ cung ứng sản phẩm mà còn tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị Halal toàn cầu.

Gợi mở con đường phát triển hệ sinh thái Halal

Theo Tiến sĩ H. Zuraimi Jumaat - Cố vấn cấp cao Công ty Cổ phần Halal Hub Việt Nam: "Halal ngày nay là hệ sinh thái kinh tế gồm sản xuất, thương mại, du lịch, logistics, tài chính và công nghệ. Với Khánh Hòa, lợi thế chỉ thực sự phát huy khi các mắt xích từ vùng nguyên liệu, chế biến, chứng nhận đến xúc tiến thương mại được vận hành đồng bộ - điều kiện để địa phương tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu". Còn ông Hairol Ariffein Sahari - nguyên Tổng Giám đốc Tập đoàn Phát triển Halal Malaysia lưu ý, lợi thế sản phẩm chỉ phát huy hiệu quả khi đi cùng hệ thống chứng nhận quốc tế, logistics hiện đại và sự đồng hành giữa Nhà nước - doanh nghiệp. Với Cảng Hàng không quốc tế Cam Ranh và nhiều cảng biển nước sâu, Khánh Hòa có điều kiện phát triển trung tâm logistics Halal cho cả Nam Trung Bộ. Đánh giá Khánh Hòa có nhiều điều kiện trở thành điểm kết nối du lịch, thương mại và đầu tư Halal của khu vực, ông Azhar Mohammed Salleh - Nhà sáng lập Zoul Pte Ltd, thành viên Hội đồng Quản trị SMCCI (Singapore) cho rằng, niềm tin là yếu tố quyết định sức cạnh tranh ngành Halal. Muốn có điều này, Khánh Hòa không chỉ đẩy mạnh sản xuất các sản phẩm mà cần quan tâm đến việc hoàn thiện các chứng nhận, nâng cao chất lượng dịch vụ và sự minh bạch chuỗi cung ứng. Còn ông Fazal Bahardeen - Tổng Giám đốc CrescentRating và HalalTrip chia sẻ: “Hệ thống khu nghỉ dưỡng ven biển, sân golf, văn hóa Chăm, nông sản đặc trưng hay ẩm thực địa phương của Khánh Hòa đều có thể trở thành mắt xích quan trọng trong hệ sinh thái du lịch Halal nếu được tổ chức theo một chuẩn dịch vụ thống nhất”.

Công ty Cổ phần Du lịch Vietravel và Trung tâm Chứng nhận Halal Quốc gia trao ký kết ghi nhớ hợp tác.

Tại hội nghị, Công ty Cổ phần Du lịch Vietravel đã ký kết ghi nhớ hợp tác với Trung tâm Chứng nhận Halal Quốc gia (HALCERT). Cùng với đó là các bản ghi nhớ hợp tác giữa Công ty Cổ phần DT Food và Lon Planet Singapore; Công ty Cổ phần Halal Hub Việt Nam và Tổ chức Chứng nhận Chất lượng và Thực phẩm Halal Tây Ban Nha; Tập đoàn Phát triển Halal Bang Johor (Malaysia) và Tổ chức Chứng nhận Chất lượng và Thực phẩm Halal Tây Ban Nha. Bà Lê Thị Thanh Thủy - đại diện Công ty Cổ phần Halal Hub Việt Nam cho biết, các biên bản ghi nhớ hợp tác tại hội nghị hướng tới xây dựng một hệ sinh thái Halal tích hợp thay vì các dự án riêng lẻ, gồm: Kế hoạch logistics Halal Việt Nam - Malaysia; dịch vụ chứng nhận Halal quốc tế tại Nha Trang; tiêu chuẩn bao bì tích hợp truy xuất nguồn gốc; nông nghiệp Halal bền vững; mở rộng phân phối; trung tâm chăn nuôi gia cầm Halal tại Khánh Hòa. Nếu triển khai hiệu quả, các sáng kiến này có thể tạo ra từ 500 triệu đến 1 tỷ USD hoạt động kinh tế trong dài hạn, góp phần thu hút đầu tư và tạo thêm việc làm.

Các chuyên gia quốc tế cho rằng, Halal sẽ không tạo ra bước chuyển chỉ sau một hội nghị, nhưng điều Khánh Hòa có được là một cách tiếp cận mới về phát triển. Thay vì phát triển từng sản phẩm hay từng ngành riêng lẻ, Halal mở ra cơ hội kết nối du lịch, nông nghiệp, chế biến, logistics và thương mại trong cùng một chuỗi giá trị. Khi được liên kết bằng hệ thống tiêu chuẩn, hạ tầng logistics và mạng lưới hợp tác quốc tế, Khánh Hòa không chỉ mở rộng thị trường xuất khẩu hay thu hút thêm khách Hồi giáo mà còn có cơ hội trở thành trung tâm kết nối thương mại, đầu tư và dịch vụ Halal của khu vực Nam Trung Bộ.

THANH XUÂN - THÀNH NGUYỄN - NHÂN TÂM