Iran còn giữ vai trò nào trên bản đồ dầu mỏ thế giới?

Đây là nhận định của ông Bob McNally, Chủ tịch Rapidan Energy Group, trong cuộc trao đổi với CNBC ngày 20/8.

Mỹ tái áp đặt lệnh phong tỏa tại Vịnh Oman sau khi các nỗ lực đàm phán với Iran đổ vỡ vào tháng 7 và căng thẳng tại Trung Đông bùng phát trở lại.

Việc Mỹ tái áp đặt lệnh phong tỏa đối với hoạt động xuất khẩu dầu của Iran đang thực sự làm tê liệt dòng chảy dầu của Tehran. Ảnh: Telegraph.

Biện pháp này từng được dỡ bỏ trong khoảng ba tuần, khi các cuộc đàm phán diễn ra vào tháng 6 và đầu tháng 7, nhưng nay đã được áp dụng trở lại và đang thực sự ngăn chặn hoạt động xuất khẩu dầu của Iran.

“Đảo Kharg hiện không còn thực hiện xuất khẩu”, ông McNally nói với CNBC, đề cập đến cảng xuất khẩu dầu chủ chốt của Iran, nơi xử lý hơn 90% lượng dầu xuất khẩu của nước này.

“Iran không còn là một yếu tố tác động đến thị trường dầu mỏ xét về mặt xuất khẩu do lệnh phong tỏa này”, ông nhận định.

Tuy nhiên, theo ông McNally, việc dầu Iran bị loại khỏi thị trường không có nghĩa là rủi ro nguồn cung đã được phản ánh đầy đủ vào giá dầu thô.

Ông cho rằng thị trường dầu kỳ hạn hiện vẫn đang định giá thấp mức độ căng thẳng thực tế. Trong khi đó, thị trường các sản phẩm dầu tinh chế, đặc biệt là diesel, lại đang phát đi tín hiệu rõ ràng hơn về tình trạng khan hiếm nguồn cung.

Thị trường cũng ngày càng bớt lạc quan về khả năng eo biển Hormuz có thể sớm mở cửa trở lại một cách ổn định. Nếu tình trạng gián đoạn kéo dài, giá dầu thô có thể bị kéo tăng theo đà leo thang của các sản phẩm dầu tinh chế.

Giá dầu Brent đã vượt mốc 91 USD/thùng trong tuần này, trong bối cảnh lo ngại về an ninh hàng hải tại Trung Đông gia tăng và hy vọng Mỹ cùng Iran sớm quay lại bàn đàm phán dần suy yếu.

Tuy nhiên, những dấu hiệu căng thẳng rõ nét hơn lại xuất hiện ở thị trường nhiên liệu thành phẩm. Chênh lệch giá giữa dầu thô và dầu diesel tại cả Mỹ lẫn châu Âu đã tăng lên mức cao kỷ lục trong tuần này, cho thấy nguồn cung diesel đang trở nên đặc biệt khan hiếm.

Tại Mỹ, mức chênh lệch này lần đầu tiên vượt mốc 100 USD/thùng, vọt lên 102 USD/thùng vào thứ Hai trước khi giảm nhẹ về khoảng 100 USD/thùng vào thứ Ba.

Điều đó cho thấy dù dầu Iran có thể không còn là biến số lớn nhất trong cán cân nguồn cung toàn cầu, nước này vẫn giữ vai trò quan trọng trên bản đồ năng lượng thế giới. Bởi rủi ro không chỉ nằm ở những thùng dầu Tehran không thể xuất khẩu, mà còn ở khả năng căng thẳng kéo dài làm gián đoạn dòng chảy dầu và nhiên liệu qua một trong những tuyến hàng hải quan trọng nhất thế giới: eo biển Hormuz.

Lê Na (Theo Oilprice)