Hiệu quả từ nguồn vốn Quỹ Hỗ trợ nông dân

Những năm qua, Quỹ Hỗ trợ nông dân (HTND) tỉnh đã và đang khẳng định vai trò “bà đỡ” trong phát triển kinh tế của hội viên, nông dân. Nguồn vốn ưu đãi của quỹ đã thực sự trở thành chiếc cầu nối giúp nông dân thay đổi tư duy sản xuất, liên kết để làm giàu. Dù còn những "điểm nghẽn", nhưng những giải pháp căn cơ để tháo gỡ đang mở ra kỳ vọng mới cho dòng vốn nông nghiệp ý nghĩa này.

Cú hích cho những mô hình

Rong ruổi qua những vùng sản xuất nông nghiệp từ đồi cát miệt biển Phước Dinh đến các rẫy xoài ngút ngàn ở Cam Lâm, chúng tôi thấy được hiệu quả từ nguồn vốn Quỹ HTND qua từng mô hình kinh tế tập thể. Theo lãnh đạo Hội Nông dân (HND) xã Phước Dinh, tổng dư nợ Quỹ HTND hiện đạt hơn 2,1 tỷ đồng với 117 hộ vay trải đều ở 9 dự án. Điểm sáng rõ nhất là những ruộng măng tây xanh mướt nổi lên giữa vùng đất cát khô cằn. Sự ra đời của những tổ sản xuất măng tây ở các thôn Tuấn Tú, Nam Cương, Hòa Thạnh gắn liền với dòng vốn ưu đãi của Quỹ HTND trong việc tạo điều kiện cho nông dân mở rộng diện tích, lắp đặt hệ thống tưới tiết kiệm. Không còn cảnh làm ăn đơn độc, nông dân tham gia các nhóm sản xuất, cùng góp quỹ xoay vòng, hỗ trợ nhau từ vật tư đầu vào đến tìm kiếm đầu ra cho sản phẩm.

Nông dân chăm sóc măng tây. 

Tại xã Cam Lâm, tổng dư nợ từ Quỹ HTND đạt gần 4,5 tỷ đồng, giải ngân cho 157 hộ vay. Dòng vốn tập trung vào việc cải tạo các vườn xoài Úc, xoài Hòa Lộc; đầu tư phân bón và kỹ thuật chăm sóc xoài. Theo tính toán của HND xã, nguồn vốn vay đã giúp nâng năng suất cây trồng thêm 15 - 20%, tăng thu nhập cho mỗi hộ từ 10 - 15 triệu đồng/năm. Quan trọng hơn, thông qua các dự án, mô hình, HND xã đã thành lập được 8 tổ hội nông dân nghề nghiệp và 2 tổ hợp tác sản xuất, thu hút hơn 100 hội viên mới.

Theo báo cáo của Ban Điều hành Quỹ HTND tỉnh, đến cuối tháng 6, tổng nguồn vốn Quỹ HTND toàn tỉnh đạt hơn 142,1 tỷ đồng, tiếp sức cho hơn 3.100 hộ vay thực hiện 588 dự án. Mỗi khoản vay từ 30 đến 100 triệu đồng đang là cú hích khơi thông năng lực sản xuất của nông dân.

Tập trung tháo gỡ khó khăn

Bên cạnh những kết quả tích cực, thực tiễn vận hành nguồn vốn vẫn còn những khó khăn. Số liệu rà soát cho thấy tổng nợ quá hạn toàn tỉnh hiện còn hơn 3,4 tỷ đồng với 196 hộ vay. Cá biệt, có địa phương tỷ lệ nợ quá hạn từng chạm mốc 33%. Nguyên nhân bắt nguồn từ giá vật tư đầu vào biến động, thiên tai, dịch bệnh làm giảm thu nhập của người dân. Ngoài ra, việc sáp nhập đơn vị hành chính và vận hành chính quyền 2 cấp cũng ảnh hưởng đến công tác bàn giao, quản lý hồ sơ hộ vay.

Nông dân trên địa bàn tỉnh thu hoạch xoài. 

Ông THÁI BÁ HÒA - Phó Chủ tịch HND tỉnh, Giám đốc Ban Điều hành Quỹ HTND tỉnh: HND tỉnh đã kiến nghị với Trung ương HND Việt Nam, Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh và các sở, ngành liên quan về cơ chế, chính sách, nguồn lực, giải pháp hỗ trợ nhằm tiếp tục củng cố, phát triển Quỹ HTND trong những năm tới. Mục tiêu phát triển quỹ theo hướng an toàn, hiệu quả, bền vững, đáp ứng yêu cầu hỗ trợ hội viên, nông dân trong giai đoạn mới.

Cuối tháng 7 vừa qua, Ban Điều hành Quỹ HTND tỉnh tổ chức Hội nghị chuyên đề về giải pháp nâng cao chất lượng quản lý Quỹ HTND trên địa bàn tỉnh năm 2026. Tại đây, HND các xã tập trung thảo luận những nội dung, phần việc đã thực hiện nhằm kéo giảm tỷ lệ nợ quá hạn xuống mức cho phép, nhất là việc “đi từng ngõ, gõ từng nhà” để phân loại từng trường hợp. Với những hộ khó khăn tạm thời do thiên tai, dịch bệnh gia súc, gia cầm nhưng có thiện chí trả nợ, hội lập phương án khoanh nợ, cho trả dần theo tháng/quý kết hợp tư vấn chuyển đổi sản xuất. Với các hộ gặp rủi ro bất khả kháng (bệnh hiểm nghèo, tử vong), hội khẩn trương hoàn thiện hồ sơ đề nghị xử lý nợ rủi ro. Riêng đối với các trường hợp có điều kiện nhưng cố tình chây ỳ, hội kiên quyết phối hợp với các cơ quan chức năng xử lý và đưa ra kiểm điểm tại cuộc họp chi hội. Chính sự sâu sát, vừa có lý có tình ấy đã giúp các địa phương từng bước kéo giảm dư nợ xấu, đặt mục tiêu đưa tỷ lệ nợ quá hạn về mức an toàn dưới 3% vào cuối năm 2026.

Theo ông Thái Bá Hòa - Phó Chủ tịch HND tỉnh, Giám đốc Ban Điều hành Quỹ HTND tỉnh, quỹ không chỉ giải quyết bài toán thiếu vốn ngắn hạn mà còn là công cụ chiến lược để định hình phương thức sản xuất mới cho nông dân. Nhằm tháo gỡ triệt để các khó khăn hiện nay, Ban Điều hành Quỹ HTND tỉnh tập trung siết chặt quy trình thẩm định, gắn khoản vay với các mô hình kinh tế tập thể. Trong giai đoạn 2026 - 2030, Ban Điều hành Quỹ HTND xác định chuyển đổi số là khâu đột phá nên sẽ đưa vào vận hành phần mềm quản lý dữ liệu hộ vay và số hóa đồng bộ từ tỉnh đến cơ sở. Việc này giúp minh bạch hóa hồ sơ, tự động cảnh báo nợ đến hạn, hạn chế tối đa rủi ro tín dụng và giúp cán bộ hội theo dõi sát sao tiến độ sử dụng vốn của từng hội viên.

HỒNG ĐĂNG