Hiệu quả chuyển đổi số trong ngành thuế

Người dân và doanh nghiệp dễ dàng kê khai thuế

Một trong những điểm nhấn rõ nét là Hệ thống thuế điện tử dành cho cá nhân (eTax Mobile). Thông qua ứng dụng này, người nộp thuế có thể đăng ký tài khoản, kê khai, nộp thuế, tra cứu nghĩa vụ thuế, nhận thông báo và quyết toán thuế trực tuyến trên thiết bị di động. Việc tích hợp xác thực qua VNeID và kết nối với các ngân hàng thương mại giúp nâng tính an toàn, bảo mật và tạo thuận lợi tối đa cho người sử dụng.

eTax Mobile tạo điều kiện cho người dân, hộ kinh doanh kê khai thuế thuận tiện.

Cùng với đó, hệ thống hoàn thuế thu nhập cá nhân tự động được triển khai đồng bộ, xử lý kịp thời hàng nghìn hồ sơ mỗi năm. Các tờ khai gợi ý được thiết kế sẵn giúp giảm sai sót, tránh việc người nộp thuế phải kê khai nhiều lần, đồng thời nâng cao hiệu suất làm việc của công chức thuế.

Từ góc độ người nộp thuế, chuyển đổi số của ngành Thuế đã mang lại lợi ích cụ thể, trực tiếp và có tác động mạnh mẽ làm thay đổi thói quen của người Việt.

Anh Nguyễn Mạnh Hùng (Hà Nội) cho biết, đầu năm anh mới mua hai căn liền kề ở ngoại thành Hà Nội để cho thuê. Lúc đầu anh rất lo lắng khi hỏi thủ tục kê khai thuế, vì khá phức tạp, gồm nhiều loại giấy tờ, phải đến tận nơi có bất động sản cho thuê để kê khai. Hai căn nhà lại ở hai vị trí khá xa nhau, nếu phải đi kê khai anh mất rất nhiều thời gian đi lại. Việc xin nghỉ đi kê khai thuế ở công ty càng khó.

Thế nhưng kể từ khi có eTax Mobile, anh Hùng kê khai một cách dễ dàng, thuận tiện. Chỉ mất vài phút thao tác, anh đã có bản kê khai đầy đủ hai bất động sản cho thuê của mình. “Chưa kể việc tôi có thể nộp thuế và tra cứu nghĩa vụ thuế ngay trên điện thoại. Mọi thông tin đều rõ ràng, minh bạch, giúp tôi yên tâm và chủ động hơn trong công việc cũng như việc thực hiện nghĩa vụ thuế”.

Tương tự, chị Nguyễn Thị Vui, chủ một cơ sở mầm non tại xã Ô Diên, Hà Nội cũng rất ủng hộ việc kê khai thuế, nộp thuế qua eTax Mobile và đã chấp hành nghiêm chỉnh. Khi được cán bộ thuế tuyên truyền, phổ biến các quy định mới, trường học của chị đã chủ động kết nối với cơ quan thuế; cài đặt ứng dụng trên điện thoại để thực hiện kê khai theo đúng quy định. Chị Vui chia sẻ: “Được cán bộ thuế hướng dẫn cụ thể, kịp thời nên tôi yên tâm, tránh sai sót khi thực hiện nghĩa vụ thuế. Việc kê khai thuế, nộp thuế online cũng giúp những hộ kinh doanh như chúng tôi giảm bớt được thời gian đi lại, thực hiện các thủ tục phức tạp. Giờ chỉ cần ngồi nhà là có thể thực hiện được mọi thao tác trên eTax”.

Có căn nhà nhỏ cho thuê trong ngõ sâu ở phố Nguyễn Khánh Toàn (Hà Nội), bà Nguyễn Thị Hương coi đó là chút thu nhập tuổi già để đỡ phiền con cháu, nhất là lúc ốm đau. Dù tuổi cao sức yếu không thể ra phường kê khai, bà đã chủ động nhờ con trai kê khai hộ trên eTax Mobile và theo dõi thường xuyên. “Mình cứ kê khai chi tiết, minh bạch. Giờ có online nên rất tiện lợi, nhanh chóng, cứ làm đúng, làm chuẩn, tuân thủ đúng quy định của pháp luật thì không phải lo lắng gì cả”, bà Hương cho biết.

Câu chuyện anh Hùng, chị Vui hay bà Hương chỉ là vài trường hợp trong số rất nhiều các cá nhân, hộ kinh doanh hay doanh nghiệp đang ủng hộ nhiệt tình việc chuyển đổi số của ngành thuế.

Các hộ kinh doanh kê khai thuế, sử dụng mã QR để nhận thanh toán.

Từ ngày 1/1/2026, cơ chế thuế khoán chính thức được bãi bỏ, chuyển dần sang phương thức kê khai trên cơ sở dữ liệu doanh thu thực tế cho thấy việc triển khai Nghị quyết số 68-NQ/TW trong ngành thuế đã thực sự đi vào đời sống, thể hiện sự minh bạch, hiện đại, hiệu quả. Điều này thúc đẩy hàng trăm nghìn hộ kinh doanh tại Hà Nội cũng như trên cả nước tái cấu trúc cách quản lý, làm quen với công nghệ và vận hành dựa trên dữ liệu, hướng tới minh bạch và phát triển bền vững.

Sau 6 tháng triển khai, Hà Nội đã đạt được những kết quả tích cực. Khoảng 98% hộ kinh doanh có tài khoản giao dịch điện tử và cài đặt eTax Mobile; 100% hồ sơ khai thuế được nộp đúng hạn; khoảng 60% hộ thực hiện nộp thuế điện tử. Đặc biệt, 17.753/19.585 hộ thuộc diện bắt buộc đã đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử, đạt 90,65%.

Đối với nhóm hộ có doanh thu trên 1 tỷ đồng, 60% đã sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền; doanh thu kê khai của nhóm này tăng 75% so với trước khi chuyển đổi.

Từ đầu năm đến nay, Hà Nội có 1.151 hộ kinh doanh chuyển đổi thành doanh nghiệp, tăng 27% so với cùng kỳ năm trước. Tổng thu ngân sách nhà nước do cơ quan thuế quản lý 6 tháng đầu năm ước đạt 387.185 tỷ đồng, bằng 63,1% dự toán và tăng 3,1% so với cùng kỳ; riêng thu từ khu vực sản xuất, kinh doanh đạt 183.375 tỷ đồng, tăng 32,8%.

Còn tính đến ngày 2/5/2026, cả nước có 2.484.144 hộ kinh doanh sử dụng ứng dụng eTax Mobile trên tổng số 3.074.068 hộ kinh doanh đang hoạt động theo đăng ký thuế, tương đương khoảng 81%. Con số này tăng gần 1,95 triệu hộ so với thời điểm trước khi Nghị quyết số 68-NQ/TW được ban hành.

Đáng chú ý, tỷ lệ hộ kinh doanh thực hiện khai thuế bằng phương thức điện tử trên phạm vi toàn quốc đã đạt 98,6%. Tính đến ngày 5/5/2026, cơ quan thuế đã tiếp nhận 552.388 tờ khai mẫu 01/CNKD, 41.688 tờ khai cho thuê bất động sản mẫu 01/BĐS và 2.021.539 thông báo số tài khoản hoặc số hiệu ví điện tử theo mẫu 01/BK-STK. Sau thời hạn kê khai thuế quý I/2026, tỷ lệ hồ sơ nộp đúng hạn đạt 99,8%.

Đây là những tín hiệu cho thấy hộ kinh doanh đang từng bước thích ứng với phương thức quản lý thuế mới, tạo cơ sở thuận lợi cho lộ trình chuyển đổi từ thuế khoán sang kê khai.

Đẩy mạnh tuyên truyền, tăng cường hỗ trợ pháp lý

Song song với việc mở rộng kê khai điện tử, ngành Thuế cũng đẩy mạnh triển khai hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền nhằm tăng tính minh bạch trong ghi nhận doanh thu. Trong năm 2025, có hơn 252.730 cơ sở kinh doanh đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền, gấp 4,8 lần so với cả năm 2024.

Lũy kế đến ngày 30/4/2026, số hộ kinh doanh đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền đạt hơn 303.000 hộ, tăng khoảng 50% so với cuối năm 2025. Đến nay đã có 35 tổ chức cung cấp dịch vụ hóa đơn điện tử triển khai các chương trình hỗ trợ hộ và cá nhân kinh doanh thực hiện hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền với nhiều hình thức ưu đãi khác nhau.

Để hỗ trợ quá trình chuyển đổi, Bộ Tài chính đã chỉ đạo cơ quan Thuế các cấp thành lập các tổ công tác hỗ trợ trực tiếp tại cơ sở; tổ chức hướng dẫn tại các tuyến phố, khu chợ; triển khai Chiến dịch cao điểm 60 ngày hỗ trợ hộ kinh doanh chuyển đổi và duy trì chương trình “Thuế đồng hành cùng doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ, hộ kinh doanh”. Đây là chương trình có ý nghĩa rất lớn, được Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ đặc biệt quan tâm.

Thực tiễn triển khai cho thấy chương trình đã tạo chuyển biến rõ nét trong nhận thức và hành động của hộ kinh doanh, góp phần nâng cao tính minh bạch, công bằng trong thực hiện nghĩa vụ thuế.

Ngành Thuế tăng cường tuyên truyền và hướng dẫn cho cá nhân, hộ kinh doanh.

Bên cạnh đó, Nghị định số 20/2026/NĐ-CP hướng dẫn Nghị quyết số 198/2025/QH15 cũng quy định nhiều biện pháp hỗ trợ hộ kinh doanh như cung cấp miễn phí các nền tảng số, phần mềm kế toán dùng chung; đào tạo về quản trị doanh nghiệp, kế toán, thuế và nhân sự.

Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 84/QĐ-TTg ngày 14/1/2026 phê duyệt Chương trình hỗ trợ pháp lý liên ngành cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh giai đoạn 2026-2030 nhằm nâng cao năng lực tiếp cận pháp luật và khả năng tuân thủ của khu vực này.

Kết quả tích cực trong chấp hành nghĩa vụ thuế của cá nhân, doanh nghiệp và hộ kinh doanh là sự kết hợp giữa ý thức tự giác của người nộp thuế và các giải pháp đồng bộ của ngành Thuế. Trong đó, trọng tâm là đẩy mạnh công tác tuyên truyền, hỗ trợ, tăng cường đối thoại, tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp; phối hợp chặt chẽ với các cơ quan báo chí, truyền thông để phổ biến chính sách, pháp luật thuế.

Cùng với tuyên truyền, ngành Thuế chú trọng biểu dương, khen thưởng kịp thời các tổ chức, cá nhân chấp hành tốt nghĩa vụ thuế; đồng thời công khai, xử lý nghiêm các hành vi trốn thuế, gian lận thuế, sử dụng hóa đơn không hợp pháp. Trong quản lý, ngành thuế chủ động rà soát, nắm chắc người nộp thuế, tăng cường giám sát các trường hợp có rủi ro cao, bảo đảm 100% hồ sơ khai thuế được nộp đúng hạn.

Khi chính sách thuế được thực hiện minh bạch, công bằng và có sự đồng hành, hỗ trợ kịp thời, cộng đồng doanh nghiệp và hộ kinh doanh sẽ ngày càng coi việc thực hiện nghĩa vụ thuế là trách nhiệm công dân. Đây chính là nền tảng quan trọng để xây dựng nguồn thu ngân sách ổn định, bền vững và thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội.

Mai Ngọc