Hải Phòng: Đặc sắc Lễ hội truyền thống Đình Đỗ Lâm Thượng - Di tích quốc gia hơn 1.000 năm tuổi

Lễ hội truyền thống Đình Đỗ Lâm Thượng

Trước đây, Lễ hội truyền thống Di tích Lịch sử Văn hóa cấp Quốc gia đình Đỗ Lâm Thượng diễn ra 3 năm một lần, sau đó được ấn định thành 5 năm một lần. Tuy nhiên, ở lần tổ chức trước, do vướng dịch covid và xã mở rộng đường vào năm ngoái, khiến lễ hội bị dừng lại tới 11 năm. Vì thế, Lễ hội năm nay càng thu hút sự quan tâm, háo hức của người dân.

Đình Đỗ Lâm Thượng không chỉ lưu giữ công lao của vị tướng tài Lý Trí Thắng mà trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ, đình còn diễn ra nhiều sự kiện lịch sử của địa phương

Trong 3 ngày diễn ra, nhiều hoạt động phần lễ và hội được tổ chức nhưng mong chờ nhất là lễ rước Thành Hoàng làng đình Đỗ Lâm Thượng.

Đình Đỗ Lâm Thượng thờ vị tướng tài thời nhà Đinh từ cuối thế kỷ thứ 10. Tên húy của ngài là Lý Trí Thắng, người con của quê hương Phạm Kha. Thời nhà Ngô, đất nước rơi vào cảnh loạn 12 sứ quân, theo lời hiệu triệu của Đinh Bộ Lĩnh, Lý Trí Thắng đã tập hợp binh lính trong làng đi theo ngọn cờ của Đinh Bộ Lĩnh.

Lễ hội năm nay càng thu hút sự quan tâm, háo hức của người dân

Năm 938, vua Đinh Tiên Hoàng xuất quân, chia thành nhiều đạo, lần lượt tiêu diệt các sứ quân, thu giang sơn về một mối, đất nước trở lại thanh bình. Do có công lớn, Lý Trí Thắng được vua Đinh Tiên Hoàng phong chức “Thái Bảo tiền quân”, mệnh danh là “Trí Công”, giao nhậm chức ở Hoan Châu, 3 năm sau được vời về triều phong chức “Chưởng ấn nội các”. Lịch sử của gia đình và bản thân ông được ghi khá chi tiết trong cuốn thần phả do Nguyễn Bính soạn thảo vào năm Hồng phúc thứ 5 (1576) và 4 đạo sắc phong vào các triều vua Tự Đức, Duy Tân, Khải Định.

Khi ông mất, để ghi nhớ công lao với đời sau, ông được phong làm “Đương cảnh Thành Hoàng”, cho phép người dân phụng thờ, ngàn năm hương hỏa. Di tích được xây từ cuối thế kỷ thứ X, đến nay đã được hơn 1.000 năm lịch sử.

Năm 1999, đình được Bộ Văn hóa – Thông tin (nay là Bộ VH-TT-DL) công nhận là Di tích lịch sử cấp Quốc gia.

ông Nguyễn Văn Thái, thành viên Ban quản lý di tích đình Đỗ Lâm Thượng

Theo ông Nguyễn Văn Thái, thành viên Ban quản lý di tích đình Đỗ Lâm Thượng, đình có nhiều điểm khá đặc biệt, vừa là nơi thờ linh vị vừa thờ phần mộ của ngài trong hậu cung. Vì thế, đây vừa là mộ, miếu, vừa là ngôi đình và trở thành trung tâm văn hóa của làng Đỗ Lâm. Sau này, dân số của làng phát triển đã tách thành 2 thôn là Thượng và Hạ. Dân thôn Hạ cũng rước bài vị của ngài và lập ngôi đình riêng. Cho nên ngài trở thành vị thần được thờ ở hai ngôi đình, đều được Nhà nước công nhận là Di tích lịch sử Văn hóa cấp Quốc gia. Trải qua hàng nghìn năm, đình vẫn lưu giữ được đồ thờ tự từ thời nhà Lê, Nguyễn, sơn son thiếp vàng, xứng là bảo vật Quốc gia”.

Đình Đỗ Lâm Thượng không chỉ lưu giữ công lao của vị tướng tài Lý Trí Thắng mà trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ, đình còn diễn ra nhiều sự kiện lịch sử của địa phương. Đình là nơi cán bộ Việt minh tập trung nhân dân mít tinh đi phá kho thóc Nhật; là nơi liên lạc và hoạt động của cán bộ, du kích trong suốt những năm kháng chiến... Ngày nay, đình là địa điểm tâm linh, niềm tự hào của người dân Đỗ Lâm khi được công nhận là di tích lịch sử văn hóa quốc gia, cũng là nơi kết nối con dân trên khắp mọi miền Tổ quốc, hằng năm cùng ngưỡng về quê hương đất tổ.

Đình Đào Lâm không chỉ là một ngôi đình cổ, mà còn là nơi lưu giữ tinh thần yêu nước, lòng tự hào dân tộc, và bản sắc văn hóa cộng đồng.

Là người con của Đỗ Lâm Thượng, bà Nguyễn Thị Phương (ảnh trên) dù xa quê hương từ nhỏ, sinh sống và làm việc tại Hà Nội nhưng vài năm bà lại trở về thăm quê, cùng với chính quyền và nhân dân chung tay gìn giữ, đóng góp xây dựng quê hương.

Lần này cũng vậy, bà cùng với người dân đứng ra công quả phần kinh phí để tổ chức lễ hội. Bà chia sẻ: “Tôi vô cùng tự hào khi được về đây dự lễ hội truyền thống của đình Đỗ Lâm Thượng. Dù đi đâu, làm gì, xa quê hương bao nhiêu năm thì trong tâm khảm của mỗi người con xa xứ, hình ảnh mái đình cong cong, cây đa bến nước, dòng sông quê hương vẫn luôn là mảnh ký ức đẹp đẽ và thiêng liêng nhất. Ngày hội đình làng không chỉ là dịp để tế lễ Đức Thánh Thành Hoàng của làng, tri ân tổ tiên mà còn là cầu nối tình thương của chúng tôi – những người con xa quê – được trở về, được hòa mình vào tình làng nghĩa xóm, được sống lại những kỷ niệm tuổi thơ ấm áp.

Năm 1999, đình được Bộ Văn hóa – Thông tin (nay là Bộ VH-TT-DL) công nhận là Di tích lịch sử cấp Quốc gia

Hôm nay đứng dưới mái đình cổ kính, thấy làng quê đổi mới, khang trang hơn, chúng tôi vô cùng tự hào và xúc động. Có được bình yên và phát triển như ngày hôm nay là nhờ sự lãnh đạo của Đảng, chung sức đồng lòng của toàn thể bà con, cùng sự chở che, phù hộ của Đức Thánh Thành Hoàng cũng như tổ tiên, tiền nhân của chúng ta. Tôi hi vọng bà con đang sống trên khắp mọi miền đất nước luôn giữ tâm thế hướng về cội nguồn, sự đóng góp của mỗi cá nhân dù là nhỏ nhất cũng chính là nguồn lực quý giá để xây dựng quê hương chúng ta ngày càng văn minh, giàu đẹp”.

Thông qua lễ hội, bà Nguyễn Thị Phương cũng gửi gắm mong muốn thế hệ sau luôn gìn giữ giá trị truyền thống của cha ông, tiếp nối truyền thống đó để nhớ ơn các bậc tiền nhân có công với nước, với làng. Qua đó con cháu phải biết phát huy những thế mạnh của thời đại mới, hiểu được mình là ai, hiểu được quê hương mình có vẻ đẹp gì thì mới xây dựng được lòng tự hào, trở thành nguồn sức mạnh to lớn cho mỗi cá nhân.

Tính hòa hợp cộng đồng được gắn kết, thêm tự hào và thêm yêu quê hương mình. Được nhờ ơn trạch của đức thánh phù hộ mọi người có sức khỏe, có bình an và thuận lợi trong làm ăn và tiếp tục góp công góp của để duy trì lễ hội truyền thống của quê hương lâm thượng ngày càng đoàn kết và rực rỡ hơn.

NSND Quốc Anh diễn tiểu phẩm hài

Cùng với phần lễ, phần hội được mong chờ là chương trình nghệ thuật Về quê với sự tham gia của nhiều nghệ sĩ như: NSND Quốc Anh, nghệ sĩ Thanh Tú, Lệ Mỹ, Vượng râu, nghệ sĩ chèo Quốc Phòng, ca sĩ Yến Ngọc… Các nghệ sĩ không chỉ mang đến các ca khúc ca ngợi quê hương đất nước mà còn mang đến nhiều tiếng cười ý nghĩa thông qua các tiểu phẩm hài.

Ngoài ra, trong suốt những ngày diễn ra lễ hội, nhiều hoạt động hấp dẫn như biểu diễn võ thuật, khao quân, tái hiện cảnh vây bắt giặc; hát chèo, hát đối, tuồng cổ.

Xuân Huy