Gỡ khó cho xuất khẩu nông sản

Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) Nguyễn Hoàng Hiệp vừa có báo cáo về sửa đổi Nghị định số 38 ngày 24/1/2026 quy định về nhập khẩu cây mang theo bầu đất và mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói.

Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường gặp gỡ nông dân, lắng nghe những khó khăn trong quá trình xây dựng mã số vùng trồng và trao đổi với lãnh đạo địa phương xã Ea Knuec (Đắk Lắk) về các giải pháp tháo gỡ.

Việc sửa đổi Nghị định số 38 là yêu cầu hết sức cấp bách nhằm tháo gỡ một trong những điểm nghẽn trong công tác cấp mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói đang ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động xuất khẩu nông sản, đặc biệt là mặt hàng sầu riêng đang bước vào chính vụ.

Theo ông Hiệp, quá trình triển khai Nghị định số 38 thời gian qua cho thấy một số quy định chưa phù hợp với thực tiễn sản xuất hiện nay, gây khó khăn trong việc cấp mã số vùng trồng, kéo dài thời gian giải quyết hồ sơ, gia tăng chi phí tuân thủ cho người dân và doanh nghiệp.

Do đó, Bộ NN&MT đề xuất sửa đổi nghị định theo hướng ứng dụng công nghệ số nhằm đơn giản hóa tối đa thủ tục, rút ngắn thời gian xử lý, tăng cường phân cấp, ứng dụng công nghệ số và chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm, vừa tạo thuận lợi cho sản xuất, xuất khẩu, vừa bảo đảm hiệu quả quản lý nhà nước và đáp ứng đầy đủ yêu cầu của các thị trường nhập khẩu.

Một trong những nội dung trọng tâm của dự thảo sửa đổi là rà soát, đơn giản hóa toàn bộ trình tự, thủ tục cấp mới và cấp lại mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói. Mục tiêu đặt ra là cắt giảm thời gian giải quyết thủ tục hành chính, giảm chi phí tuân thủ, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho người dân, hợp tác xã và doanh nghiệp, đồng thời nâng cao hiệu quả quản lý thông qua hệ thống dữ liệu số.

Bộ này cũng đề xuất cải cách mạnh mẽ quy trình cấp mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói theo hướng thực hiện hoàn toàn trên môi trường điện tử. Khi đó, người dân và doanh nghiệp chỉ cần kê khai hồ sơ trực tuyến, không còn phải nộp hồ sơ giấy như trước.

Về lộ trình sửa đổi Nghị định số 38, Bộ NN&MT đề xuất thực hiện theo trình tự, thủ tục rút gọn, đồng thời vẫn bảo đảm việc đánh giá tác động, lấy ý kiến các đối tượng chịu tác động được thực hiện đầy đủ, thực chất và nghiêm túc. Bộ đặt mục tiêu hoàn thành việc sửa đổi nghị định ngay trong tháng 9/2026.

Song do yêu cầu từ thực tiễn, chỉ khoảng nửa tháng nữa những lô sầu riêng đầu tiên của Đắk Lắk sẽ bắt đầu xuất khẩu và cao điểm mùa vụ sẽ kết thúc vào khoảng giữa tháng 9/2026. Do đó, Bộ NN&MT kiến nghị Chính phủ ban hành Nghị quyết quy định đơn giản hóa thủ tục hành chính về mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói để tạo cơ sở pháp lý triển khai ngay các giải pháp cấp bách, trong khi chờ nghị định sửa đổi hoàn tất.

Trước yêu cầu từ thực tiễn, tại cuộc họp với các bộ, cơ quan liên quan về tháo gỡ khó khăn trong xuất khẩu nông sản, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng thống nhất thực hiện trình tự, thủ tục rút gọn để sửa đổi Nghị định số 38, phấn đấu hoàn thành việc sửa đổi toàn diện trong tháng 9/2026.

Và để kịp thời tháo gỡ những khó khăn trước mắt đối với hoạt động xuất khẩu nông sản, đặc biệt trong bối cảnh sầu riêng đang bước vào chính vụ, Phó Thủ tướng thống nhất chủ trương xây dựng Nghị quyết của Chính phủ về đơn giản hóa thủ tục hành chính đối với mã số vùng trồng và mã số cơ sở đóng gói. Bộ NN&MT khẩn trương tiếp thu đầy đủ ý kiến của các bộ, ngành tại cuộc họp, hoàn thiện dự thảo Nghị quyết, trình Chính phủ xem xét, ban hành chậm nhất vào ngày 15/7.

Nguyễn Hùng