G7 có còn định hình nền kinh tế toàn cầu?

Tuần này, các nhà lãnh đạo G7 gặp nhau tại Hội nghị thượng đỉnh thường niên ở khu nghỉ dưỡng bên hồ Evian-les-Bains của Pháp (15-17/6), trong khi xung đột quân sự vẫn đang diễn ra ác liệt ở Ukraine và Trung Đông.

Đưa tin về sự kiện Hội nghị thượng đỉnh G7, Aljazeera nhận định, trong gần nửa thế kỷ, G7 đã góp phần định hình trật tự toàn cầu. Nhưng thế giới ngày nay đã rất khác so với thế giới mà khối các quốc gia này được tạo ra để lãnh đạo.

Ảnh hưởng kinh tế đang ngày càng phân tán. Các trung tâm quyền lực mới đang nổi lên. Và những giả định lâu đời đang bị thách thức.

Căng thẳng thương mại vẫn đang gia tăng. Các liên minh vốn đã cùng nhau đi qua hàng thập kỷ cũng đang phải chịu áp lực. Và ngày càng nhiều câu hỏi được đặt ra về các thể chế đã làm nền tảng cho trật tự hậu Thế chiến II.

Trên thực tế, xung đột quân sự Nga-Ukraine đã bước sang năm thứ năm, Trung Đông tiếp tục bất ổn, cạnh tranh Mỹ-Trung ngày càng quyết liệt, trong khi các trung tâm quyền lực mới nổi lên ở khắp nơi. Trong bối cảnh đó, G7 vẫn là diễn đàn quan trọng của phương Tây, nhưng không còn là trung tâm duy nhất của thế giới.

Các nhà lãnh đạo Ai Cập, Saudi Arabia, Qatar và Các Tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE) đã được mời tham dự một phiên họp riêng nhằm thảo luận về cuộc xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran, cũng như tác động của việc đóng cửa eo biển Hormuz đối với kinh tế toàn cầu.

Sự hiện diện của Ấn Độ, Brazil, Kenya hay các quốc gia vùng Vịnh cho thấy một thực tế ngày càng rõ ràng rằng, những thách thức toàn cầu không thể được giải quyết chỉ bởi các nền kinh tế phát triển.

Trước đây, nếu các hội nghị G7 chủ yếu xoay quanh thương mại và tài chính, thì tại thượng đỉnh ở Évian nước Pháp, công nghệ đã trở thành một mặt trận địa chính trị. Trí tuệ nhân tạo, điện toán đám mây, công nghệ lượng tử, dữ liệu, khoáng sản chiến lược và chuỗi cung ứng được đặt ngang hàng với những hồ sơ an ninh truyền thống.

Thực tế này phản ánh nhận thức ngày càng rõ của các nền kinh tế phát triển: cạnh tranh quyền lực trong thế kỷ XXI sẽ không chỉ diễn ra trên chiến trường, mà còn xoay quanh việc ai kiểm soát công nghệ, năng lượng và các nguồn lực chiến lược của tương lai.

Sự kiện tại Évian phản ánh nỗ lực của G7 trong việc thích nghi với một trật tự quốc tế đang trở nên đa cực hơn. Theo đó, khi mà quyền lực được phân tán rộng hơn và các trung tâm ảnh hưởng mới đang nổi lên, các nước phương Tây buộc phải tìm kiếm những đối tác ngoài phạm vi liên minh truyền thống nếu muốn duy trì vai trò trong việc định hình trật tự quốc tế tương lai.

Nếu tìm được tiếng nói chung, G7 có thể chứng minh rằng họ vẫn đủ sức định hình các vấn đề toàn cầu trong một trật tự đang dịch chuyển. Nếu không, Évian sẽ chỉ là lời nhắc nhở rằng, thế giới đã thay đổi nhanh hơn khả năng thích nghi của phương Tây.

Minh Anh