EU lên kế hoạch khẩn cấp kiềm chế giá năng lượng, chi phí nhập khẩu tăng 6 tỷ Euro

Ngày 16/3, Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen thông báo Liên minh Châu Âu (EU) sẽ triển khai các biện pháp khẩn cấp nhằm giảm thiểu tác động từ tình trạng giá năng lượng tăng vọt. Quyết định này được đưa ra trong bối cảnh xung đột tại Iran gây sức ép lớn lên thị trường, dù khối này chưa áp dụng các biện pháp can thiệp mạnh như áp trần giá khí đốt.

Điều chỉnh thị trường carbon và tăng trợ cấp tài chính

Trong bức thư gửi các lãnh đạo EU trước hội nghị thượng đỉnh tại Brussels vào ngày 19/3, bà von der Leyen tập trung vào kế hoạch tăng nguồn cung giấy phép phát thải carbon và tăng hỗ trợ tài chính cho các ngành công nghiệp. Đề xuất này ưu tiên việc giảm chi phí năng lượng cho người tiêu dùng cuối thông qua tăng trợ cấp nhà nước cho doanh nghiệp khi giá carbon cao làm tăng hóa đơn điện.

Brussels dự kiến điều chỉnh cơ chế dự trữ điều tiết nguồn cung giấy phép phát thải trong hệ thống thị trường carbon nhằm kiềm chế giá trong ngắn hạn. Bên cạnh đó, EU cũng xem xét điều chỉnh quy định về cấp phát miễn phí giấy phép phát thải, phản hồi lời kêu gọi của các ngành công nghiệp về việc không siết chặt quá nhanh theo các chính sách khí hậu.

Áp lực từ chi phí nhập khẩu năng lượng tăng cao

Hiện nay, châu Âu phụ thuộc lớn vào năng lượng nhập khẩu, khiến khu vực này rất dễ bị tổn thương trước các biến động giá toàn cầu. Mặc dù an ninh nguồn cung của EU hiện vẫn được đảm bảo nhờ nhập khẩu từ Mỹ, Na Uy và các nguồn ngoài Trung Đông, nhưng áp lực tài chính đang gia tăng rõ rệt.

Theo số liệu từ Ủy ban châu Âu, giá khí đốt tại khu vực đã tăng hơn 50% kể từ khi xung đột nổ ra vào ngày 28/2. Bà von der Leyen nhấn mạnh: “Hóa đơn nhập khẩu dầu và khí đốt của EU đã tăng thêm 6 tỷ euro kể từ thời điểm xảy ra xung đột, gây sức ép nặng nề lên nền kinh tế chung.”

Sự phân hóa trong nội bộ Liên minh Châu Âu

Các đề xuất của EU đang nỗ lực cân bằng giữa hai luồng quan điểm trái chiều trong khối. Một bên là các quốc gia như Ý, quốc gia đang thúc đẩy việc tạm dừng thị trường carbon để giảm hóa đơn năng lượng. Ngược lại, Thụy Điển và Hà Lan phản đối bất kỳ hành động nào làm suy yếu công cụ thị trường này.

Ông Wojciech Wrochna, quan chức năng lượng Ba Lan, nhận định rằng thị trường và nhà đầu tư cần sự ổn định, do đó không thể thay đổi quy định một cách đột ngột. Nhiều chuyên gia cũng cảnh báo việc tăng hỗ trợ quốc gia có thể làm sâu sắc thêm khoảng cách giữa các nước giàu và nghèo trong khối.

Bài học từ cuộc khủng hoảng năng lượng 2022

EU đang nỗ lực tránh lặp lại cuộc khủng hoảng năng lượng năm 2022, thời điểm Nga cắt giảm nguồn cung khiến giá đạt mức kỷ lục. Theo dữ liệu từ viện nghiên cứu Bruegel, trong giai đoạn đó, các chính phủ EU đã phải chi hơn 500 tỷ euro để hỗ trợ người dân và doanh nghiệp. Trong đó, riêng Đức đã đóng góp khoảng 158 tỷ euro để ổn định thị trường nội địa.

Để chuẩn bị cho giai đoạn sau năm 2030, EU dự kiến sẽ đưa ra một lộ trình giảm phát thải thực tế hơn, đồng thời giảm tốc độ thắt chặt nguồn cung giấy phép carbon trong dài hạn nhằm đảm bảo tính bền vững cho nền kinh tế khu vực.

Tuệ Nhân