Đưa công nghệ y học hạt nhân vào điều trị ung thư chính xác

Thầy thuốc Ưu tú, Phó Giáo sư, Tiến sĩ, bác sĩ cao cấp Trần Đình Hà, Phó Giám đốc Bệnh viện đa khoa Phương Đông phát biểu tại hội thảo. (Ảnh: BVCC)

Ngày 22/8, tại Hà Nội, Bệnh viện đa khoa Phương Đông tổ chức hội thảo khoa học quốc tế “Precision Oncology 2026 - Đột phá trong Y học hạt nhân và Xạ trị định vị”, với sự tham gia của các chuyên gia đến từ Bệnh viện Bạch Mai, Bệnh viện K, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 và Trung tâm Ung bướu HealthCare Global (HCG), Ấn Độ.

Hội thảo tập trung vào những tiến bộ mới trong chẩn đoán và điều trị ung thư, trong đó nhấn mạnh vai trò của y học hạt nhân và xạ trị chính xác trong toàn bộ quá trình từ phát hiện tổn thương, xác định đặc điểm bệnh, lựa chọn phương pháp điều trị đến đánh giá đáp ứng.

Từ “thấy đúng đích” đến lựa chọn đúng liệu pháp

Việt Nam mỗi năm ghi nhận khoảng 180.000 ca mắc mới và hơn 120.000 trường hợp tử vong do ung thư. Trong bối cảnh này, yêu cầu đặt ra không chỉ là phát hiện bệnh sớm mà còn phải xác định chính xác đặc điểm, vị trí và mức độ lan rộng của khối u để lựa chọn chiến lược điều trị phù hợp.

Các chuyên gia trong lĩnh vực ung bướu, y học hạt nhân và xạ trị, gồm bốn chuyên gia Việt Nam và hai chuyên gia đến từ Ấn Độ tham gia hội thảo.

Hội thảo “Precision Oncology 2026” được xây dựng theo hướng kết nối giữa công nghệ và thực hành lâm sàng, thay vì chỉ cập nhật riêng lẻ từng kỹ thuật.

Theo các chuyên gia, ung thư học chính xác đang từng bước thay đổi cách tiếp cận trong điều trị ung thư. Thay vì áp dụng một phác đồ tương tự cho nhiều người bệnh, các phương pháp hiện đại hướng tới lựa chọn chiến lược dựa trên đặc điểm sinh học của khối u và tình trạng cụ thể của từng người bệnh.

Trong đó, Theranostics là một trong những hướng phát triển đáng chú ý của y học hạt nhân hiện đại. Nguyên lý “thấy đúng đích - chọn đúng liệu pháp” cho phép sử dụng các tác nhân phóng xạ hướng đích để xác định sự hiện diện, phân bố của đích phân tử, đồng thời đưa tác nhân điều trị đến các tế bào ung thư có biểu hiện đích.

Cùng với Theranostics, PET/CT và SPECT/CT ngày càng được ứng dụng trong đánh giá sinh học khối u, xác định giai đoạn bệnh, phát hiện tổn thương và theo dõi đáp ứng điều trị.

PET/CT kết hợp thông tin về chuyển hóa với hình ảnh giải phẫu, qua đó hỗ trợ bác sĩ phát hiện tổn thương, đánh giá mức độ lan rộng của bệnh và theo dõi hiệu quả điều trị. Trong khi đó, SPECT/CT giúp định vị chính xác những bất thường về chức năng trên nền hình ảnh giải phẫu.

Giáo sư, Tiến sĩ, Thầy thuốc nhân dân Mai Trọng Khoa, nguyên Phó Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai, nguyên Giám đốc Trung tâm Y học hạt nhân và Ung bướu, Bệnh viện Bạch Mai trình bày tham luận.

Ở lĩnh vực xạ trị, xạ trị thích ứng là một trong những hướng phát triển nhằm điều chỉnh kế hoạch điều trị theo những thay đổi về giải phẫu và kích thước khối u trong quá trình điều trị. Mục tiêu là tối ưu hóa liều chiếu vào tổn thương, đồng thời hạn chế tác động đến các mô lành chung quanh.

Thạc sĩ, Bác sĩ Nguyễn Duy Anh, Phó Giám đốc Trung tâm Ung bướu, Xạ trị và Y học hạt nhân quốc tế, Bệnh viện đa khoa Phương Đông cho biết, sự kết hợp giữa những hướng tiếp cận này đang góp phần chuyển dịch điều trị ung thư từ mô hình “một phác đồ cho nhiều người bệnh” sang lựa chọn chiến lược phù hợp hơn với đặc điểm của từng người bệnh.

Theo ông, ung thư học chính xác không chỉ là lựa chọn một loại thuốc phù hợp mà còn là khả năng xác định chính xác bệnh ở đâu, đặc điểm sinh học như thế nào, người bệnh đáp ứng ra sao và liệu pháp nào có thể tác động tốt nhất vào tổn thương đích.

Các chuyên gia quốc tế tham gia hội thảo.

Thạc sĩ, bác sĩ Nguyễn Duy Anh nhấn mạnh, giá trị của một kỹ thuật không chỉ nằm ở việc công nghệ có thể làm được gì, mà quan trọng hơn là công nghệ đó giúp bác sĩ đưa ra quyết định tốt hơn cho người bệnh như thế nào.

Quan điểm này cũng cho thấy mục tiêu cốt lõi của ung thư học chính xác là đưa các tiến bộ công nghệ vào đúng vị trí trong quy trình điều trị, để mỗi kết quả chẩn đoán có thể hỗ trợ một quyết định lâm sàng cụ thể.

Hướng tới cá thể hóa điều trị ung thư

Chương trình có 6 báo cáo chuyên sâu với sự tham gia của 6 chuyên gia trong lĩnh vực ung bướu, y học hạt nhân và xạ trị, gồm bốn chuyên gia Việt Nam và hai chuyên gia đến từ Ấn Độ.

Dưới sự điều phối của Giáo sư, Tiến sĩ, Thầy thuốc Nhân dân Mai Trọng Khoa, nguyên Phó Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai, nguyên Giám đốc Trung tâm Y học hạt nhân và Ung bướu, Bệnh viện Bạch Mai, các chuyên gia tập trung trao đổi về vai trò của PET/CT trong chẩn đoán và đánh giá đáp ứng miễn dịch; những tiến bộ gần đây của Theranostics; định hướng phát triển Theranostics tại Việt Nam; vai trò của SPECT/CT và PET/CT trong ung thư học chính xác; xạ trị thích ứng trong ung thư vùng đầu cổ và những tiến bộ mới trong xạ trị ung thư.

Thạc sĩ, bác sĩ Nguyễn Duy Anh, Phó Giám đốc Trung tâm Ung bướu, Xạ trị và Y học hạt nhân quốc tế, Bệnh viện đa khoa Phương Đông trình bày tham luận tại hội thảo.

Trong đó, các báo cáo của chuyên gia trong nước tập trung vào thực tiễn ứng dụng tại Việt Nam, từ lựa chọn dược chất phóng xạ, ứng dụng hình ảnh trong chẩn đoán đến triển khai xạ trị thích ứng. Các chuyên gia quốc tế từ Ấn Độ chia sẻ thêm những tiến bộ trong Theranostics và xạ trị ung thư.

Sự phát triển của y học hạt nhân đang mở rộng vai trò từ chẩn đoán hình ảnh sang điều trị bằng các dược chất phóng xạ hướng đích. Trong khi đó, xạ trị ngày càng hướng tới khả năng điều chỉnh linh hoạt theo diễn biến của khối u và đặc điểm giải phẫu của từng người bệnh.

Sự kết hợp giữa các công nghệ này tạo nên một chuỗi tiếp cận liên tục: xác định tổn thương, đánh giá đặc điểm sinh học, lựa chọn phương pháp điều trị, theo dõi đáp ứng và điều chỉnh chiến lược khi cần thiết.

Tiến sĩ Kirthi Koushik A.S, chuyên gia tư vấn cấp cao-Xạ trị ung thư, Trung tâm Ung bướu HCG, Ấn Độ trình bày những tiến bộ trong điều trị ung thư.

Đây cũng là nền tảng để thúc đẩy cá thể hóa điều trị, thay vì chỉ dựa vào vị trí hoặc giai đoạn của khối u để lựa chọn một phác đồ chung.

Thông qua việc kết nối các chuyên gia trong nước và quốc tế, Hội thảo “Precision Oncology 2026” hướng tới tăng cường trao đổi học thuật, hợp tác chuyên môn và chia sẻ kinh nghiệm trong các lĩnh vực y học hạt nhân, Theranostics và xạ trị chính xác.

THIÊN LAM