Đột phá từ tư duy đến hành động

Toàn thành phố sẽ cắt giảm 524 cơ sở giáo dục (đạt tỷ lệ 53,69% so với thời điểm 1/7/2025). Theo đó khối phường, xã giảm tới 57,22% đầu mối, hay 18 trường THPT được quy hoạch lại thành 9 trường.

Một bộ máy tinh gọn là tiền đề cho một hệ thống vận hành hiệu quả. Theo quy định mới, cơ cấu lãnh đạo tại mỗi cơ sở với định mức một hiệu trưởng và một phó hiệu trưởng (mỗi phân hiệu thêm một phó hiệu trưởng phụ trách). Điều này đồng nghĩa với việc lượng lớn cán bộ quản lý sẽ được giải quyết tinh giản biên chế hoặc chuyển sang làm giáo viên chuyên môn.

Việc một cán bộ đang từ vị trí điều hành, quản lý suốt nhiều năm trở lại làm người trực tiếp đứng lớp không đơn thuần là sự dịch chuyển vị trí công tác trên giấy tờ. Sự thay đổi vị trí công tác này đòi hỏi quá trình thích nghi của giáo viên với yêu cầu chuyên môn mới, trong đó tâm thế sẵn sàng thay đổi là yếu tố quan trọng để bắt nhịp với vai trò mới.

Lâu nay, dù hiệu trưởng hay hiệu phó vẫn duy trì định mức dạy 2-4 tiết/tuần, cán bộ làm quản lý không tách rời chuyên môn, song các tiết dạy này phần lớn mang tính phụ đạo hoặc lồng ghép, khó có thể theo sát “nhịp đập” hằng ngày của lớp học.

Sự ra đời và vận hành toàn diện của Chương trình giáo dục phổ thông 2018 với những yêu cầu về phương pháp dạy học tích cực, kỹ năng kiểm tra đánh giá phát triển năng lực, cùng yêu cầu chuyển đổi số.

Để chuẩn bị cho việc trở lại đứng lớp, các giáo viên phải chủ động tự học, cập nhật kiến thức chuyên môn, nghiên cứu chương trình, sách giáo khoa và các phương pháp dạy học mới.

Từ cột mốc sắp xếp bộ máy đến tâm thế sẵn sàng quay lại bục giảng của một bộ phận giáo viên từng làm công tác quản lý nằm ở hai trụ cột: tâm thế tự chủ của cá nhân và sự đồng hành linh hoạt của ngành.

Ở góc độ quản lý nhà nước, việc UBND thành phố giao Sở Nội vụ cùng Sở Giáo dục và Đào tạo phối hợp bám sát, tuyên truyền, tạo sự đồng thuận, hướng dẫn quy trình sắp xếp đội ngũ cán bộ quản lý, khung năng lực đối với hiệu trưởng, phó hiệu trưởng, cơ cấu nhân sự và phương án bố trí nhân sự tại các cơ sở giáo dục công lập sau sắp xếp; đồng thời gia hạn thời gian hoàn thiện chuẩn trình độ đến tận tháng 8/2029 là một cách tiếp cận vừa nhân văn vừa trách nhiệm.

Bên cạnh đó, mô hình trường học sau sáp nhập yêu cầu tổ trưởng chuyên môn ở các trường tham gia sâu hơn công tác chuyên môn của nhà trường do ban giám hiệu giao, có khả năng dẫn dắt chuyên môn, tổ chức, kết nối đội ngũ và hỗ trợ quản lý ở cơ sở.

Qua đó tham mưu xây dựng kế hoạch giáo dục, tổ chức và điều phối hoạt động chuyên môn như đề xuất phân công giáo viên chủ nhiệm, giáo viên bộ môn và giáo viên văn hóa.

Ý nghĩa của việc sắp xếp các cơ sở giáo dục là tối ưu hóa nguồn lực, để mỗi giáo viên phát huy tốt nhất năng lực của họ.

Sự thay đổi về vị trí công tác có thể mang lại những xáo trộn ban đầu, nhưng khi sự chuẩn bị chính sách chu đáo và tâm thế sẵn sàng cống hiến sẽ là động lực mạnh mẽ để nâng tầm chất lượng cho cả hệ thống giáo dục trong giai đoạn mới.

HOÀNG NHUNG