Đồng điệu lý tưởng, hội tụ chiến lược, chia sẻ tầm nhìn

Chuyến thăm diễn ra trong bối cảnh đặc biệt khi Việt Nam vừa kiện toàn các chức danh lãnh đạo chủ chốt sau thành công của Đại hội Đảng lần thứ XIV, cả dân tộc bước vào kỷ nguyên mới với khí thế mới; từ đó gửi đi một thông điệp mạnh mẽ về sự coi trọng đặc biệt của Việt Nam đối với các quốc gia bạn bè truyền thống và các Đối tác chiến lược tại khu vực Nam Á.

Từ đồng điệu chiến lược đến hợp tác thực chất

Với Ấn Độ, điểm đến đầu tiên, chuyến thăm của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm diễn ra đúng vào dịp hai nước kỷ niệm 10 năm quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện (2016-2026). Trong thập kỷ qua, quan hệ song phương đã có những bước chuyển thực chất, đi vào chiều sâu trên mọi lĩnh vực. Hai nước cùng chia sẻ sự tương đồng về khát vọng phát triển: Khi Việt Nam đặt mục tiêu trở thành nước phát triển vào năm 2045 và Ấn Độ tiến bước mạnh mẽ để trở thành quốc gia phát triển đúng dịp kỷ niệm 100 năm lập quốc với khẩu hiệu “Viksit Bharat 2047”.

Trong tiếng rền vang của 21 loạt đại bác chào mừng, lễ đón trọng thể dành cho Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Phủ Tổng thống Ấn Độ ngày 6/5 mở đầu cho chuỗi hoạt động cấp cao, bao gồm hội đàm với Thủ tướng Narendra Modi và cùng chứng kiến lễ trao các văn kiện hợp tác; hội kiến Tổng thống Droupadi Murmu. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm có bài phát biểu tại Hội đồng các vấn đề thế giới của Ấn Độ; dự và phát biểu tại Diễn đàn Đổi mới sáng tạo Việt Nam - Ấn Độ; thăm thành phố Mumbai và có các cuộc tiếp xúc với lãnh đạo bang, tiếp một số doanh nghiệp; dự và phát biểu tại Diễn đàn doanh nghiệp Việt Nam - Ấn Độ...

Tại cuộc hội đàm ngày 6/5, Thủ tướng Narendra Modi nhấn mạnh, Ấn Độ luôn coi Việt Nam là một trong những đối tác quan trọng hàng đầu trong chính sách “Hành động hướng Đông”; đồng thời khẳng định, hai nước chia sẻ những giá trị, tầm nhìn và khát vọng chung về độc lập, tự chủ, xây dựng trật tự thế giới trên nền tảng luật pháp quốc tế; là nền tảng để hai nước đồng hành, hỗ trợ lẫn nhau, cùng đóng góp tích cực vào hòa bình, ổn định và phát triển ở khu vực và trên thế giới.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cũng khẳng định hai nước vẫn còn rất nhiều tiềm năng và lợi thế to lớn để mở rộng hợp tác, mang lại hiệu quả thiết thực cho người dân, doanh nghiệp hai nước và đề nghị hai bên tiếp tục tạo điều kiện để cộng đồng doanh nghiệp hai bên mở rộng hiện diện tại thị trường của nhau. Trên cơ sở đó, hai bên nhất trí nâng tầm quan hệ lên Đối tác chiến lược toàn diện tăng cường trên tinh thần “Chia sẻ tầm nhìn, hội tụ chiến lược, hợp tác thực chất”, mở ra giai đoạn phát triển mới cho quan hệ song phương.

Để cụ thể hóa mối quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện tăng cường, hai nhà lãnh đạo đã trao đổi chân thành và thống nhất những định hướng chiến lược nhằm tiếp tục làm sâu sắc hơn nữa các mặt hợp tác. Theo đó, hai bên khẳng định tăng cường mạnh mẽ sự tin cậy chính trị trên cơ sở tương đồng về tầm nhìn, làm nền tảng cốt lõi và định hướng quan hệ song phương. Hai bên nhất trí duy trì trao đổi đoàn cấp cao và tiếp xúc thường xuyên; phát huy hơn nữa hiệu quả các cơ chế hợp tác, trong đó có Ủy ban hỗn hợp về hợp tác song phương Việt Nam - Ấn Độ.

Hai bên nhấn mạnh vai trò trụ cột quan trọng của hợp tác quốc phòng - an ninh và khẳng định mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực công nghiệp quốc phòng, công nghiệp an ninh, an ninh hàng hải, an ninh mạng, trao đổi thông tin và chống khủng bố. Phía Ấn Độ cam kết tiếp tục hỗ trợ Việt Nam đào tạo, huấn luyện và nâng cao năng lực quốc phòng, an ninh.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng Narendra Modi cũng nhất trí lấy khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực cho giai đoạn phát triển mới của quan hệ; củng cố nền tảng xã hội của quan hệ thông qua việc tăng cường hợp tác văn hóa, du lịch, giao lưu nhân dân; phát huy các giá trị tương đồng về văn hóa, lịch sử và tôn giáo; thúc đẩy kết nối hàng không, logistics và hợp tác giữa các địa phương, trung tâm kinh tế, công nghệ của hai nước...

"Bối cảnh mới, yêu cầu mới của giai đoạn phát triển mới của mỗi nước đòi hỏi chúng ta phải củng cố, đổi mới và đưa quan hệ Việt Nam - Ấn Độ phát triển lên tầm cao mới" - Phát biểu chính sách của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Hội đồng các vấn đề thế giới của Ấn Độ, ngày 6/5.

Phấn đấu mốc kim ngạch thương mại đạt 25 tỷ USD

Hợp tác kinh tế, thương mại tiếp tục là một điểm sáng cho quan hệ Việt Nam - Ấn Độ. Chia sẻ với TGVN, Đại sứ Ấn Độ tại Việt Nam Tshering W. Sherpa cho biết, kim ngạch thương mại song phương đạt mức kỷ lục khoảng 16 tỷ USD vào năm 2025. Ấn Độ hiện đã vươn lên nằm trong nhóm tám đối tác thương mại lớn nhất của Việt Nam.

Còn theo Đại sứ Việt Nam tại Ấn Độ Nguyễn Thanh Hải, về đầu tư, tính đến cuối năm 2025, Ấn Độ có 473 dự án còn hiệu lực tại Việt Nam với tổng vốn đăng ký khoảng 1,1 tỷ USD. Ở chiều ngược lại, doanh nghiệp Việt Nam đã bắt đầu mở rộng hiện diện tại Ấn Độ với các dự án quy mô lớn, tiêu biểu là dự án sản xuất xe điện tại bang Tamil Nadu với kế hoạch đầu tư lên tới hàng tỷ USD.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi đã nhất trí tạo đột phá, gia tăng tính bổ trợ lẫn nhau theo phương châm cùng thắng, đôi bên cùng có lợi, nhất là trong tăng cường liên kết chuỗi cung ứng, chuỗi giá trị toàn cầu.

Hai bên phấn đấu đạt mục tiêu kim ngạch thương mại 25 tỷ USD vào năm 2030 theo hướng cân bằng, bền vững; tháo gỡ rào cản thương mại để tạo thuận lợi cho hàng hóa của nhau vào thị trường mỗi nước.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định Việt Nam sẵn sàng gia tăng nhập khẩu từ Ấn Độ để đa dạng hóa đầu vào cho sản xuất; đề nghị Ấn Độ xem xét từng bước gỡ bỏ các quy định liên quan đến tiêu chuẩn của Cơ quan Tiêu chuẩn Ấn Độ (BIS) với hàng hóa Việt Nam.

Hai bên khuyến khích thúc đẩy đầu tư hai chiều theo hướng chất lượng cao; tạo điều kiện thuận lợi để các tập đoàn lớn của nước này đầu tư vào nước kia với các dự án quy mô lớn, mang tính biểu tượng, nhất là trong các lĩnh vực như hạ tầng, năng lượng tái tạo, dược phẩm, công nghệ cao…

Tại cuộc hội đàm, Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi nhấn mạnh, hằng năm có nhiều người Việt Nam đến Ấn Độ hành hương; qua đó mong muốn hai bên sẽ tiếp tục tăng cường hợp tác du lịch trong thời gian tới, kêu gọi các doanh nghiệp Việt Nam mở rộng đầu tư vào ngành du lịch tại Ấn Độ.

Xung lực mới cho quan hệ Việt Nam - Sri Lanka

Tiếp nối hành trình là chuyến thăm tới Sri Lanka, một quốc đảo có vị trí địa chiến lược cực kỳ quan trọng trên tuyến đường hàng hải Ấn Độ Dương.

Sau hơn 55 năm thiết lập quan hệ ngoại giao (1970-2025), đây là lần đầu tiên một Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Việt Nam tới thăm chính thức Sri Lanka, mang theo thông điệp đối ngoại đặc biệt quan trọng, thể hiện sự coi trọng của Việt Nam đối với Sri Lanka cũng như khu vực Nam Á. Quan trọng hơn, chuyến thăm được kỳ vọng tạo ra một xung lực mới, là dịp để hai bên củng cố hơn nữa nền tảng tin cậy chính trị và sự hiểu biết lẫn nhau, góp phần chuyển hóa các cam kết thành hành động cụ thể, qua đó nâng cao hiệu quả hợp tác giữa hai nước trong thời gian tới.

Theo Đại sứ Việt Nam tại Sri Lanka Trịnh Thị Tâm, chuyến thăm dự kiến tập trung vào ba nội dung lớn: Nâng tầm khuôn khổ hợp tác theo hướng thực chất và hiệu quả hơn, tạo nền tảng cho giai đoạn phát triển tiếp theo; thúc đẩy hợp tác kinh tế - thương mại và đầu tư, đặc biệt trong các lĩnh vực có tính bổ trợ cao như nông nghiệp, thủy sản, công nghiệp chế biến, logistics và kết nối hàng hải; mở rộng hợp tác sang các lĩnh vực mới mang tính chiến lược dài hạn như kinh tế số, đổi mới sáng tạo, năng lượng tái tạo và kinh tế xanh.

Sri Lanka án ngữ tuyến hàng hải quan trọng ở Ấn Độ Dương, đồng thời là thị trường tiềm năng với gần 30 triệu dân. Đại sứ Trịnh Thị Tâm cũng cho rằng mục tiêu đạt kim ngạch 1 tỷ USD trong trung hạn là hoàn toàn khả thi nếu hai bên đẩy mạnh kết nối doanh nghiệp và tận dụng vị thế của nhau.

Do đó, việc thúc đẩy quan hệ với Sri Lanka sẽ giúp khai thác tiềm năng của thị trường này nói riêng và Nam Á nói chung, mở ra các cơ hội hợp tác kinh tế, gia tăng xuất khẩu và đầu tư của Việt Nam, củng cố chuỗi cung ứng trong một số lĩnh vực hai bên có thế mạnh.

Chuyến thăm lần này cũng đặt trọng tâm vào việc tháo gỡ các điểm nghẽn về logistics và hạ tầng; đặt mục tiêu cao hơn nữa cho kim ngạch thương mại và đầu tư hai chiều, hướng tới một số dự án đầu tư lớn của doanh nghiệp Việt Nam vào Sri Lanka trong thời gian tới.

Ngoài ra, Sri Lanka mong muốn tham gia Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện khu vực (RCEP) và Việt Nam có thể đóng vai trò cầu nối quan trọng giúp quốc đảo này tiếp cận thị trường ASEAN rộng lớn. Ngược lại, Sri Lanka chính là cửa ngõ để hàng hóa Việt Nam tiến sâu vào khu vực Nam Á, Trung Đông và châu Phi.

Có thể nói, chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Ấn Độ và Sri Lanka đã tạo ra một xung lực mới, chuyển hóa những cam kết thành hành động cụ thể, thiết thực.

Ngọc Anh