Định giá thị trường chứng khoán chiết khấu về mức trung bình 5 năm

Giao dịch chứng khoán tại sàn Maybank KIM ENG (TP. Hồ Chí Minh). Ảnh: TTXVN

*Giảm tuần thứ 3 liên tiếp

Thị trường chứng khoán Việt Nam vừa trải qua tuần giảm điểm thứ ba liên tiếp trong bối cảnh tâm lý nhà đầu tư bị chi phối mạnh bởi căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông. Áp lực bán gia tăng, đặc biệt ở nhóm vốn hóa lớn, đã khiến chỉ số chung đánh mất các mốc hỗ trợ quan trọng và lùi về vùng đáy ngắn hạn.

Kết thúc tuần giao dịch 16–20/3, VN-Index giảm 48,43 điểm xuống 1.647,81 điểm, trong khi VN30 giảm 3% về 1.797,99 điểm, xuống dưới đường trung bình 200 phiên. Như vậy, chỉ số đã mất hơn 230 điểm chỉ sau ba tuần, cho thấy xu hướng suy yếu rõ rệt.

Diễn biến trong tuần cho thấy những nỗ lực phục hồi đều không bền vững. VN-Index có ba phiên hồi phục kiểm tra vùng kháng cự mạnh quanh 1.740 điểm nhưng thất bại do thanh khoản suy giảm, trước khi lao dốc mạnh trong phiên cuối tuần. Dòng tiền nhìn chung vẫn đứng ngoài quan sát, chỉ tham gia cục bộ, không tạo được sự lan tỏa.

Độ rộng thị trường nghiêng hẳn về phía tiêu cực khi phần lớn các nhóm ngành đều chịu áp lực điều chỉnh. Các nhóm giảm mạnh nhất bao gồm phân bón, hóa chất, dầu khí, hàng không và thủy sản. Ngược lại, nhóm điện, năng lượng tái tạo, than và bảo hiểm là những điểm sáng hiếm hoi, thu hút dòng tiền trong bối cảnh thị trường chung suy yếu.

Thanh khoản toàn thị trường sụt giảm mạnh, với khối lượng giao dịch bình quân giảm gần 27% so với tuần trước. Điều này phản ánh sự thận trọng gia tăng của nhà đầu tư, đồng thời cho thấy lực cầu bắt đáy còn yếu. Đáng chú ý, khối ngoại tiếp tục bán ròng mạnh, với giá trị lên tới hàng nghìn tỷ đồng trên sàn HoSE, tạo thêm áp lực lên thị trường.

Các công ty chứng khoán duy trì quan điểm thận trọng về xu hướng ngắn hạn. Theo Công ty cổ phần Chứng khoán Sài Gòn - Hà Nội (SHS), VN-Index đang trong xu hướng giảm dưới vùng kháng cự 1.700 điểm, với hỗ trợ gần nhất quanh 1.630 điểm – tương ứng vùng đáy tháng 12/2025. Tâm lý thị trường chuyển sang bi quan, trong khi áp lực bán, bao gồm cả hoạt động giải chấp và giảm đòn bẩy, có thể còn tiếp diễn trong tuần tới.

Đồng quan điểm, nhiều chuyên gia cho rằng vùng 1.700 điểm hiện chưa đủ hấp dẫn để thu hút dòng tiền dài hạn. Tuy nhiên, trong kịch bản tiêu cực hơn, nếu VN-Index lùi về dưới 1.600 điểm, đây có thể trở thành vùng định giá hấp dẫn để xem xét giải ngân với điều kiện kiểm soát rủi ro chặt chẽ.

Ở góc nhìn tích cực hơn, Công ty cổ phần Chứng khoán Thiên Việt (TVS) dự báo VN-Index có thể kiểm định lại vùng 1.650 điểm và tích lũy trước khi hồi phục vào cuối tháng 3. Một yếu tố hỗ trợ đáng chú ý là kỳ đánh giá của tổ chức xếp hạng FTSE Russell, có thể thu hút dòng vốn ngoại quay trở lại trong ngắn hạn. Bên cạnh đó, định giá thị trường đã chiết khấu về mức trung bình 5 năm, tạo sức hút đối với dòng tiền đầu tư ngắn hạn.

Yếu tố chi phối chính của thị trường hiện nay vẫn là diễn biến địa chính trị. Cuộc xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran đã lan rộng, làm gia tăng rủi ro gián đoạn nguồn cung năng lượng toàn cầu, đặc biệt tại eo biển Hormuz. Giá dầu duy trì ở mức cao khiến nhà đầu tư trở nên nhạy cảm hơn, từ đó tác động tiêu cực tới thị trường cổ phiếu, nhất là tại các nền kinh tế phụ thuộc nhập khẩu năng lượng như Việt Nam.

Theo ông Petri Deryng, Quản lý danh mục của quỹ PYN Elite Fund, sự bất ổn này khiến thị trường biến động mạnh, nhưng đồng thời cũng mở ra cơ hội cơ cấu danh mục. Quỹ đã gia tăng giao dịch, chuyển dịch sang các cổ phiếu có định giá hấp dẫn hơn sau nhịp điều chỉnh.

Dù vậy, triển vọng trung hạn của thị trường vẫn được đánh giá tích cực nhờ nền tảng vĩ mô ổn định và kỳ vọng tăng trưởng lợi nhuận doanh nghiệp. Dự phóng P/E của thị trường ở mức khoảng 10,4 lần, thấp hơn nếu loại trừ một số cổ phiếu vốn hóa lớn, cho thấy định giá đang ở vùng tương đối hấp dẫn trong dài hạn.

Về chiến lược đầu tư, các chuyên gia khuyến nghị nhà đầu tư ngắn hạn nên hạn chế bắt đáy, ưu tiên giảm tỷ trọng cổ phiếu và chờ tín hiệu ổn định rõ ràng hơn. Trong khi đó, nhà đầu tư dài hạn có thể giải ngân từng phần vào các doanh nghiệp có nền tảng cơ bản tốt khi định giá về vùng hợp lý, đồng thời tránh sử dụng đòn bẩy trong giai đoạn biến động cao.

Nhìn chung, trong bối cảnh các yếu tố bất định vẫn hiện hữu, thị trường nhiều khả năng sẽ tiếp tục dao động giằng co trong ngắn hạn, với vùng 1.630–1.650 điểm đóng vai trò hỗ trợ quan trọng. Xu hướng tiếp theo của VN-Index sẽ phụ thuộc lớn vào khả năng giữ vững vùng đáy này cũng như diễn biến của các yếu tố vĩ mô toàn cầu.

Thực tế cho thấy, diễn biến kém tích cực của thị trường trong nước chịu ảnh hưởng lớn từ những biến động trên thị trường tài chính toàn cầu, đặc biệt là căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông

*Chứng khoán Mỹ giảm điểm tuần thứ tư liên tiếp

Thị trường chứng khoán Mỹ vừa khép lại một tuần giao dịch nhiều “giông bão” với mức giảm sâu trên cả ba chỉ số chính, đánh dấu tuần giảm điểm thứ tư liên tiếp.

Tâm lý lo lắng đang bao trùm Phố Wall khi cuộc xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran ngày càng leo thang, đẩy giá dầu lên mức nguy hiểm và làm tiêu tan mọi hy vọng về khả năng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ sớm nới lỏng chính sách tiền tệ.

Kết thúc phiên giao dịch cuối tuần ngày 20/3, chỉ số công nghiệp Dow Jones sụt giảm 443,96 điểm (tương đương gần 1%) lùi về mức 45.577,47 điểm. Chỉ số tổng hợp S&P 500 để mất 100,01 điểm (1,5%) xuống còn 6.506,48 điểm. Chỉ số công nghệ Nasdaq Composite giảm mạnh nhất với 443,08 điểm (2%) xuống mức 21.647,61 điểm.

Tính chung cả tuần, chỉ số Dow Jones trượt dốc 2,11%, S&P 500 giảm 1,9% và Nasdaq lùi 2,07%.

Chứng khoán Mỹ bắt đầu hạ nhiệt. Ảnh AFP/TTXVN

Còn theo dữ liệu thống kê của hãng tin CNBC, trong bốn tuần qua Dow Jones đã "bốc hơi" tổng cộng 8,2% và đánh dấu chuỗi tuần giảm điểm tồi tệ nhất kể từ đầu năm 2023. Chỉ số S&P 500 cũng đã mất 5,8% trong cùng khoảng thời gian và hiện đang ở mức thấp nhất trong sáu tháng qua.

Thị trường chứng khoán Mỹ đã khởi đầu tuần mới với tâm lý lạc quan trong hai phiên đầu tiên (16-17/3) khi giá dầu có dấu hiệu hạ nhiệt, giúp các chỉ số chính phục hồi nhẹ. Tuy nhiên, đà tăng này tỏ ra quá mong manh và nhanh chóng bị bẻ gãy từ phiên 18/3, khi dữ liệu lạm phát giá sản xuất (PPI) của Mỹ cao hơn dự kiến trong tháng 2/2026.

Kết hợp với thông điệp thận trọng từ cuộc họp chính sách của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), áp lực bán tháo lập tức quay trở lại trong hai phiên 18-19/3 và cuốn trôi mọi nỗ lực phục hồi trước đó của thị trường.

Tình hình tiếp tục tồi tệ hơn trong phiên 20/3, khi các đợt không kích qua lại giữa Iran và Israel cùng với các cuộc tấn công mới vào các cơ sở năng lượng ở vùng Vịnh đã đẩy thị trường vào trạng thái bán tháo không phanh.

Lý do chính cho đợt sụt giảm hiện tại nằm ở các diễn biến địa chính trị phức tạp và khó lường tại Trung Đông. Cuộc chiến kéo dài ba tuần đã châm ngòi cho một đợt tăng giá dầu phi mã hơn 40%, tạo ra những cơn chấn động lan rộng trên mọi loại tài sản.

Tâm lý thị trường càng trở nên căng thẳng sau khi có thông tin Lầu Năm Góc sẽ triển khai hàng nghìn lính thủy đánh bộ đến khu vực, đồng thời Iraq tuyên bố tình trạng bất khả kháng đối với tất cả các mỏ dầu do công ty nước ngoài điều hành.

Chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu cũng đối mặt với nguy cơ gián đoạn nghiêm trọng khi Eo biển Hormuz - nơi trung chuyển 20% lượng dầu thô và khí tự nhiên hóa lỏng toàn cầu - đang gần như bị phong tỏa hoàn toàn.

Giới quan sát cảnh báo nếu xung đột Trung Đông tiếp tục leo thang, giá dầu sẽ còn tăng vọt và các thị trường tiếp tục phụ thuộc vào những tin tức liên quan đến cơ sở hạ tầng năng lượng trong khu vực.

Tác động dây chuyền từ cú sốc năng lượng đang đặt Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) vào một tình thế vô cùng khó khăn. Tại cuộc họp hôm 18/3, Chủ tịch Fed Jerome Powell cho hay chưa thể xác định chắc chắn tác động từ cuộc xung đột Trung Đông đến nền kinh tế, khiến khả năng dự báo của Fed bị hạn chế đáng kể. Trong bối cảnh đó, thị trường đang nghiêng nhiều về khả năng Fed “án binh bất động” thay vì kỳ vọng vào các đợt cắt giảm lãi suất như hồi đầu năm.

Bất chấp bức tranh u ám, một số chuyên gia vẫn nhìn nhận tình hình với thái độ không quá hoảng loạn. Nhóm phân tích của công ty môi giới tài chính Commonwealth Financial Network đánh giá đợt suy yếu lần này của Phố Wall diễn ra khá có trật tự nhờ nền tảng lợi nhuận của các doanh nghiệp Mỹ vẫn tương đối vững chắc.

Yếu tố đó đã giúp đợt suy giảm này không mang tính chất hỗn loạn như giai đoạn hồi tháng 4/2025, khi Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố các mức thuế đối ứng với một loạt đối tác thương mại.

Trong tuần tới, Mỹ sẽ công bố các báo cáo về hoạt động sản xuất, hoạt động dịch vụ và tâm lý người tiêu dùng. Một hội nghị năng lượng lớn tại Houston với sự tham gia của các lãnh đạo hàng đầu trong ngành có thể khiến Phố Wall để tâm.

Dù vậy, tâm điểm chú ý của các thị trường sẽ tiếp tục dồn vào những diễn biến tại Trung Đông và hệ lụy từ việc giá dầu tăng vọt. Các nhà phân tích tại quỹ đầu tư UBS Global Wealth Management cảnh báo rằng những diễn biến căng thẳng leo thang đang buộc thị trường phải tăng cường chuẩn bị cho viễn cảnh một cuộc xung đột kéo dài, thiệt hại cơ sở hạ tầng lan rộng và giá dầu neo ở mức cao.

Khi chưa có tín hiệu khả quan nào về con đường dẫn đến một giải pháp hòa bình cho khu vực Trung Đông, những biến động mạnh trên thị trường sẽ còn tiếp diễn.

Văn Giáp/Bnews/vnanet.vn