Điểm nóng mới trong cuộc đua giành urani giữa các cường quốc

Trong đó, Namibia, Niger và Nam Phi nổi lên là những quốc gia nắm giữ trữ lượng urani lớn, thu hút sự quan tâm ngày càng lớn của các cường quốc như Pháp, Trung Quốc và Nga.

Theo phóng viên TTXVN tại châu Phi, số liệu của Cơ quan Năng lượng Hạt nhân thuộc Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (NEA-OECD) và Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) cho thấy Namibia hiện sở hữu gần 498.000 tấn urani có thể khai thác, đứng thứ tư thế giới sau Australia, Kazakhstan và Canada. Niger và Nam Phi lần lượt sở hữu khoảng 336.000 tấn và hơn 320.000 tấn.

Không chỉ có nguồn tài nguyên dồi dào, Namibia còn là quốc gia sản xuất urani lớn thứ ba thế giới. Sản lượng urani của nước này liên tục tăng trong những năm gần đây nhờ hoạt động của các mỏ lớn như Husab và Rössing. Theo Hiệp hội Hạt nhân Thế giới, Namibia đã khai thác hơn 7.300 tấn urani trong năm 2024 và tiếp tục duy trì đà tăng trưởng trong năm 2025.

Trong khi đó, Niger đang trở thành điểm nóng về chính sách quản lý tài nguyên. Sau biến động chính trị năm 2023, chính quyền nước này đẩy mạnh việc xem xét lại các thỏa thuận khai khoáng với doanh nghiệp nước ngoài, đồng thời tăng cường quyền kiểm soát của nhà nước đối với urani. Một số giấy phép khai thác đã bị thu hồi hoặc điều chỉnh, làm thay đổi cục diện hợp tác giữa Niger với các đối tác truyền thống, đặc biệt là Pháp. Giới phân tích cho rằng những diễn biến tại Niger đang buộc Pháp phải tìm kiếm các nguồn cung thay thế trong khu vực, trong khi Nga và Trung Quốc cũng gia tăng sự hiện diện nhằm bảo đảm nguồn nhiên liệu cho các chương trình điện hạt nhân dài hạn.

Các chuyên gia nhận định khi ngày càng nhiều quốc gia lựa chọn điện hạt nhân để bảo đảm an ninh năng lượng và giảm phát thải khí nhà kính, cuộc cạnh tranh tiếp cận nguồn urani tại châu Phi sẽ tiếp tục gia tăng, đồng thời nâng cao vai trò địa chiến lược của lục địa này trong chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu.

Nguyễn An (TTXVN)