Đề xuất cấm kinh doanh khí N2O ngoài mục đích y tế để bảo vệ sức khỏe cộng đồng

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và các Phó Chủ tịch Quốc hội tại phiên họp.

Đề xuất cấm kinh doanh khí N2O ngoài mục đích y tế

Trình bày tờ trình, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết dự thảo Luật sửa đổi Điều 6 và Phụ lục IV của Luật Đầu tư, trong đó bổ sung quy định cấm kinh doanh khí N2O để sử dụng cho con người qua đường hô hấp ngoài mục đích y tế.

Theo Bộ trưởng, thời gian qua dù đã có các quy định quản lý, kiểm soát nhưng việc kinh doanh và sử dụng khí N2O vẫn diễn biến phức tạp, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe người sử dụng. Vì vậy, việc bổ sung quy định cấm được xem là giải pháp nhằm siết chặt quản lý, hạn chế tình trạng lạm dụng "khí cười" trong đời sống.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn báo cáo tại phiên họp.

Bên cạnh nội dung liên quan đến khí N2O, dự thảo Luật cũng đề xuất thay thế Danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện, cắt giảm 56 ngành, nghề, sửa đổi phạm vi của 14 ngành, nghề và bổ sung một ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện mới là kinh doanh dịch vụ thị thực của nhà đầu tư nước ngoài. Dự kiến Luật có hiệu lực từ ngày 1/9/2026.

Báo cáo thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi cho biết đa số ý kiến thống nhất với sự cần thiết sửa đổi Luật nhằm thể chế hóa các chủ trương về cải thiện môi trường đầu tư, cắt giảm điều kiện kinh doanh, đồng thời tăng cường bảo vệ sức khỏe cộng đồng. Tuy nhiên, cơ quan thẩm tra cũng đề nghị tiếp tục rà soát để việc cắt giảm ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện phải thực chất, không chỉ giảm về số lượng.

Cần làm rõ phạm vi cấm và bảo đảm tính khả thi

Đối với đề xuất cấm kinh doanh khí N2O, Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính cơ bản nhất trí với chủ trương tăng cường kiểm soát nhằm ngăn chặn tình trạng lạm dụng loại khí này, góp phần bảo vệ sức khỏe cộng đồng, trật tự và an toàn xã hội.

Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi.

Tuy nhiên, nhiều ý kiến cho rằng cách tiếp cận cấm kinh doanh dựa trên mục đích sử dụng cuối cùng của người dùng có thể phát sinh khó khăn trong quá trình tổ chức thực hiện cũng như xác định trách nhiệm pháp lý. Hồ sơ dự án Luật cũng chưa làm rõ vì sao các biện pháp quản lý khác như kiểm soát điều kiện kinh doanh, lưu thông, phân phối hoặc tăng cường hậu kiểm không còn đáp ứng yêu cầu quản lý.

Cơ quan thẩm tra cũng lưu ý khí N2O hiện vẫn được sử dụng hợp pháp trong nhiều lĩnh vực như nghiên cứu khoa học, đào tạo, thực nghiệm, kiểm định thực phẩm và một số hoạt động công nghệ khác.

Do đó, cần đánh giá đầy đủ tác động của chính sách, phân định rõ các hành vi cần cấm với các trường hợp sử dụng hợp pháp để tránh ảnh hưởng không cần thiết đến hoạt động sản xuất, kinh doanh cũng như các nhu cầu chính đáng của xã hội.

Toàn cảnh phiên họp.

Kết luận nội dung thảo luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên cho biết UBTVQH thống nhất về sự cần thiết sửa đổi Luật Đầu tư nhằm hoàn thiện thể chế, tạo môi trường đầu tư minh bạch, đồng thời bảo vệ lợi ích công cộng và sức khỏe cộng đồng.

Đối với quy định liên quan đến khí N2O, UBTVQH đề nghị Chính phủ tiếp tục đánh giá toàn diện cơ sở thực tiễn, căn cứ pháp lý và tác động chính sách; làm rõ phạm vi điều chỉnh, phân định rành mạch giữa các hành vi cần cấm với những trường hợp sử dụng hợp pháp trong nghiên cứu, thử nghiệm, đào tạo và các mục đích chuyên môn khác, bảo đảm tính khả thi khi triển khai trên thực tế.

Lê Bảo