Để học trò lớn lên cùng câu hò, điệu lý

Học sinh làm quen với các làn điệu ca Huế

Ươm mầm di sản

Trong một tiết học âm nhạc tại Trường Tiểu học Lê Lợi, các em được làm quen với những làn điệu ca Huế thông qua phần hướng dẫn của giáo viên bộ môn. Từng câu hát được ngân lên chậm rãi để học sinh lắng nghe rồi thử hát theo. Không khí lớp học sôi nổi khi nhiều em hào hứng, vừa hát vừa tìm hiểu cách luyến láy đặc trưng của các làn điệu.

Hoạt động này nằm trong chương trình đưa ca Huế vào trường học được triển khai trên cơ sở ký kết phối hợp giữa Sở Văn hóa và Thể thao - Sở Giáo dục và Đào tạo, được tổ chức dưới nhiều hình thức như câu lạc bộ, hoạt động trải nghiệm hoặc tích hợp trong môn âm nhạc.

Chương trình được triển khai trước hết tại một số trường THCS như Nguyễn Tri Phương, Thống Nhất, Trần Cao Vân, sau đó mở rộng xuống bậc tiểu học. Giảng viên từ Trường Trung cấp Văn hóa Nghệ thuật Huế và các nghệ nhân được mời tham gia giảng dạy, hướng dẫn học sinh làm quen với các làn điệu cơ bản, đồng thời giới thiệu những nét đặc trưng của ca Huế.

Cách tổ chức này giúp học sinh tiếp cận di sản thông qua trải nghiệm trực tiếp. Các em được nghe, tìm hiểu về nguồn gốc và ý nghĩa của ca Huế trong đời sống văn hóa Huế. Từ đó, hình thành nhận thức ban đầu về giá trị của loại hình nghệ thuật truyền thống.

Theo cô Lê Thị Ly Na, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Lê Lợi, việc đưa ca Huế vào chương trình học được chuẩn bị từ đầu năm học với mục tiêu giúp học sinh hiểu thêm về bản sắc địa phương. “Bên cạnh ca Huế, nhà trường còn tích hợp nhiều nội dung văn hóa Huế trong các tiết học. Khi được tiếp cận những làn điệu truyền thống, học sinh tỏ ra rất hứng thú và hiểu thêm về văn hóa của quê hương”, cô Na cho biết.

Việc tổ chức dạy học được điều chỉnh theo từng độ tuổi. Học sinh nhỏ làm quen với những giai điệu đơn giản, trong khi các lớp lớn tìm hiểu thêm về bối cảnh hình thành và đặc điểm của từng câu hò, điệu lý. Em Trần Minh Khôi, học sinh Trường Tiểu học Lê Lợi nói: “Những tiết học ca Huế mang lại nhiều điều thú vị. Em thấy rất vui khi được học ca Huế. Những âm luyến láy trong các làn điệu nghe rất hay và dễ nhớ”.

Nuôi dưỡng và bảo tồn

Việc đưa ca Huế vào trường học được xem là một bước đi quan trọng trong công tác bảo tồn di sản. Khi học sinh hiểu và quan tâm tới ca Huế, loại hình nghệ thuật này sẽ có thêm lớp khán giả, thậm chí là những “giọng ca trẻ” trong tương lai.

Ông Phan Thanh Hải, Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao TP. Huế, cho rằng việc đưa ca Huế vào giảng dạy trong trường học mang ý nghĩa lâu dài đối với bảo tồn di sản. Lứa tuổi học sinh có khả năng tiếp nhận âm nhạc nhanh và dễ hình thành tình cảm với các giá trị văn hóa truyền thống. Khi được tiếp cận từ sớm, các em sẽ biết về sự hiện diện của ca Huế, có thể hiểu rõ hơn vai trò của ca Huế trong đời sống văn hóa địa phương. Mô hình này cần được tiếp tục nghiên cứu, tổng kết và mở rộng để nhiều trường học có điều kiện triển khai.

Huế đang xây dựng hồ sơ đề cử ca Huế trình UNESCO. Trong bối cảnh đó, việc hình thành lớp công chúng trẻ được xem là yếu tố cần thiết để di sản duy trì sức sống trong đời sống đương đại.

Khi ca Huế xuất hiện trong môi trường học đường, học sinh có cơ hội tiếp cận di sản ngay từ những năm đầu đi học. Những hiểu biết ban đầu ấy có thể trở thành nền tảng để các em tiếp tục tìm hiểu sâu hơn về văn hóa truyền thống. Hướng tiếp cận cũng nhằm kết nối di sản với thế hệ trẻ, góp phần duy trì sự hiện diện của ca Huế trong đời sống văn hóa của Huế hôm nay và mai sau.

Bài, ảnh: HẢI BĂNG