Đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý môi trường

Sở Nông nghiệp và Môi trường tổ chức tập huấn phần mềm FRMS, QGIS phiên bản mới cho lực lượng thực hiện công tác bảo vệ rừng. Ảnh: P.GIANG

Hướng đến quản trị thông minh

Chuyển đổi số đang tạo nền tảng để hình thành hệ thống dữ liệu đồng bộ, liên thông và phục vụ điều hành theo thời gian thực.

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, nhiều cơ sở dữ liệu chuyên ngành đã được xây dựng đưa vào khai thác, gồm: dữ liệu đất đai, tài nguyên nước, môi trường, thanh tra, kiểm tra, giải quyết đơn thư và các nền tảng phục vụ quản lý chuyên ngành. Song song đó, Trung tâm điều hành dữ liệu, kho tư liệu số của ngành cùng các phần mềm quản lý chuyên môn đang từng bước được hoàn thiện, kết nối với hạ tầng số và Trung tâm Điều hành thông minh (IOC) của thành phố.

Cùng với việc phát triển dữ liệu, ngành cũng đẩy mạnh số hóa quy trình quản lý. Hầu hết hồ sơ công việc được xử lý trên môi trường điện tử; các dịch vụ công trực tuyến được triển khai đồng bộ; văn bản, kết quả giải quyết thủ tục hành chính được ký số và trao đổi qua hệ thống điện tử, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, giảm thời gian xử lý và tăng tính minh bạch.

Ngày 13/7/2026, UBND thành phố ban hành Chỉ thị số 12/CT-UBND về tăng cường công tác bảo vệ môi trường. Theo đó, yêu cầu đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý môi trường, ứng dụng công nghệ trong công tác kiểm soát ô nhiễm, quan trắc, dự báo, cảnh báo sớm, công khai thông tin về chất lượng môi trường; đặc biệt là chất lượng môi trường nước mặt, nước biển ven bờ, môi trường không khí.

Đà Nẵng hướng tới xây dựng thành phố môi trường gắn với phát triển bền vững. Ảnh: P.GIANG

Các sở, ngành, xã, phường, đặc khu được yêu cầu thực hiện có hiệu quả các chương trình khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trong lĩnh vực bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu.

Đồng thời, tăng cường thẩm định đánh giá công nghệ, nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ xử lý ô nhiễm, tái chế, xử lý chất thải, ưu tiên chuyển giao và áp dụng công nghệ tiên tiến, công nghệ cao, công nghệ thân thiện môi trường, kỹ thuật hiện có tốt nhất; tái chế chất thải, sản xuất vật liệu thân thiện với môi trường…

Công nghệ nâng cao năng lực giám sát

Trên nền tảng dữ liệu số, nhiều giải pháp công nghệ đang được ứng dụng ngày càng sâu rộng trong công tác bảo vệ môi trường. Đà Nẵng đã hình thành mạng lưới quan trắc môi trường tự động, liên tục đối với không khí, nước mặt, nước biển, nước thải và các thành phần môi trường quan trọng.

Ứng dụng công nghệ được triển khai trên nhiều hoạt động, trong đó có giám sát việc thu gom chất thải. Ảnh minh họa: P.GIANG

Dữ liệu từ các trạm quan trắc được kết nối về trung tâm quản lý, cho phép theo dõi, giám sát tập trung và phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường. Nhiều cơ sở sản xuất, khu công nghiệp và khu công nghệ cao cũng đã kết nối dữ liệu quan trắc nước thải tự động với cơ quan quản lý, góp phần nâng cao hiệu quả kiểm soát nguồn thải.

Song song đó, các nền tảng số phục vụ quản lý môi trường tiếp tục được mở rộng. Hệ thống thông tin địa lý (GIS) được ứng dụng trong quản lý điểm xả thải, tài nguyên nước và không gian môi trường; các chỉ số chất lượng không khí, chất lượng nước từng bước được tự động hóa, tạo cơ sở xây dựng bản đồ môi trường số và cung cấp thông tin phục vụ công tác quản lý cũng như nhu cầu tra cứu của người dân.

Việc ứng dụng công nghệ cũng được triển khai ở nhiều lĩnh vực khác như: giám sát hoạt động thu gom chất thải, quản lý nguồn nước, theo dõi môi trường tại các khu vực nhạy cảm và bảo tồn đa dạng sinh học. Một số giải pháp sử dụng trí tuệ nhân tạo, Internet vạn vật, ảnh vệ tinh, flycam và công nghệ GIS đã được đưa vào phục vụ giám sát rừng, hệ sinh thái biển và các khu bảo tồn thiên nhiên, từng bước nâng cao khả năng phân tích, dự báo...

Bên cạnh những kết quả đạt được, Đà Nẵng cũng xác định việc hoàn thiện dữ liệu, tăng cường liên thông hệ thống, mở rộng mạng lưới quan trắc, đồng bộ hạ tầng công nghệ, thống nhất phương thức quản lý trên phạm vi toàn thành phố và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực số là những nhiệm vụ trọng tâm trong thời gian tới.

Với nền tảng đã được đầu tư trong nhiều năm cùng định hướng mới về chuyển đổi số, Đà Nẵng đang từng bước chuyển sang quản trị dựa trên dữ liệu, nâng cao năng lực giám sát, dự báo và kiểm soát ô nhiễm. Đây không chỉ là yêu cầu của phát triển bền vững, mà còn là điều kiện để thành phố xây dựng mô hình quản trị môi trường thông minh, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.

PHƯƠNG GIANG