Dấu ấn Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Bắc Ninh trong xây dựng Nhà nước pháp quyền

Chủ động, trách nhiệm trong hoạt động lập pháp

Hiến pháp năm 2013 khẳng định Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của Nhân dân, do Nhân dân và vì Nhân dân. Trong tiến trình xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền đó, Quốc hội giữ vai trò đặc biệt quan trọng với ba chức năng cơ bản: Lập pháp, giám sát tối cao và quyết định những vấn đề quan trọng của đất nước.

Đồng chí Phạm Văn Thịnh phát biểu tham luận tại nghị trường Quốc hội.

Trong nhiệm kỳ 2021- 2026, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 2013 và ban hành 150 luật, 49 nghị quyết quy phạm pháp luật trên nhiều lĩnh vực. Các quyết sách này tạo cơ sở pháp lý quan trọng để triển khai nhiều chủ trương lớn như: Sắp xếp đơn vị hành chính, đổi mới tổ chức bộ máy, xây dựng mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền; hướng tới xây dựng bộ máy tinh gọn, hoạt động hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả. Đóng góp vào quá trình đó, Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh luôn xác định công tác xây dựng pháp luật là nhiệm vụ trọng tâm. Các đại biểu chủ động nghiên cứu kỹ hồ sơ các dự án luật, nghị quyết; đồng thời bám sát thực tiễn địa phương để phản ánh những vấn đề phát sinh trong quá trình triển khai chính sách.

Đoàn đã chú trọng đa dạng hóa hình thức lấy ý kiến góp ý vào các dự thảo luật. Bên cạnh các hội nghị chuyên đề và việc lấy ý kiến bằng văn bản, Đoàn còn chủ động mời chuyên gia, nhà khoa học tham gia phản biện; kết hợp khảo sát thực tế, tiếp xúc cử tri theo chuyên đề để thu thập ý kiến từ nhiều góc độ khác nhau. Nhờ sự chuẩn bị kỹ lưỡng, các đại biểu Quốc hội thuộc Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh đã tham gia 629 lượt ý kiến tại các phiên họp của Quốc hội (gồm 445 lượt phát biểu tại tổ, 170 lượt tham luận và 14 lượt tranh luận tại hội trường). Nội dung đóng góp tập trung vào nhiều lĩnh vực quan trọng như: Đất đai, quy hoạch, đầu tư, xây dựng, phân cấp phân quyền, cải cách thủ tục hành chính, phát triển nhà ở xã hội, kinh tế tư nhân, khoa học - công nghệ, chuyển đổi số, nông nghiệp và nông thôn… Nhiều ý kiến của đại biểu xuất phát từ thực tiễn phát triển của tỉnh - một trong những trung tâm công nghiệp năng động của cả nước đã được Quốc hội, Chính phủ và các bộ, ngành tiếp thu trong quá trình hoàn thiện chính sách pháp luật, góp phần nâng cao tính khả thi của các quy định khi đi vào cuộc sống.

Phát huy hiệu quả chức năng giám sát

Cùng với hoạt động lập pháp, Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh còn tích cực thực hiện chức năng giám sát - một cơ chế quan trọng nhằm bảo đảm việc thực thi quyền lực nhà nước đúng pháp luật, hiệu quả và minh bạch. Tại nghị trường Quốc hội, các đại biểu trong Đoàn đã dành nhiều thời gian nghiên cứu và tham gia ý kiến đối với các báo cáo của Chính phủ, Tòa án nhân dân Tối cao, Viện kiểm sát nhân dân Tối cao và các cơ quan hữu quan. Trong nhiệm kỳ, các đại biểu đã có 60 lượt ý kiến tại tổ, 44 lượt tham luận và 2 lượt tranh luận tại hội trường về các nội dung giám sát. Các ý kiến phát biểu đều thẳng thắn, trách nhiệm, tập trung vào những vấn đề thực tiễn đặt ra trong quản lý, điều hành; kiến nghị nhiều giải pháp nhằm tháo gỡ khó khăn cho người dân và doanh nghiệp.

Hoạt động chất vấn cũng được các đại biểu của Đoàn tham gia tích cực. Trong nhiệm kỳ, các đại biểu đã thực hiện 67 lượt chất vấn, trong đó có 55 lượt chất vấn trực tiếp và 12 lượt chất vấn bằng văn bản đối với Thủ tướng Chính phủ, Chánh án Tòa án nhân dân Tối cao, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân Tối cao và các bộ trưởng, trưởng ngành. Nội dung chất vấn tập trung vào những vấn đề được cử tri quan tâm như: Cải cách thủ tục hành chính, phát triển hạ tầng giao thông, hỗ trợ doanh nghiệp và người dân trong bối cảnh kinh tế còn nhiều khó khăn.

Từ thực tiễn địa phương, các đại biểu cũng kiến nghị nhiều vấn đề thiết thực liên quan đến kết nối hạ tầng giao thông và tháo gỡ những điểm nghẽn trong phát triển. Một số kiến nghị đã được các bộ, ngành tiếp thu, xem xét giải quyết, góp phần tạo điều kiện thuận lợi hơn cho sự phát triển của tỉnh và vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ.

Gắn bó với cử tri, phản ánh tiếng nói từ cơ sở

Song song với hoạt động tại nghị trường, Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh luôn coi trọng việc gắn bó với cử tri và Nhân dân. Trong nhiệm kỳ, Đoàn đã tổ chức nhiều cuộc giám sát, khảo sát chuyên đề tại địa phương nhằm nắm bắt tình hình thực tiễn và kịp thời phản ánh những vấn đề đặt ra trong quá trình triển khai chính sách, pháp luật. Cụ thể, Đoàn đã thực hiện 9 cuộc giám sát theo chương trình của Quốc hội, 13 cuộc theo yêu cầu của Ủy ban Thường vụ Quốc hội và 17 cuộc giám sát, khảo sát theo kế hoạch của Đoàn. Sau các cuộc giám sát, Đoàn đã kiến nghị 425 nhóm vấn đề, trong đó có 278 nhóm kiến nghị gửi đến các cơ quan Trung ương. Các kiến nghị đều được cơ quan chức năng tiếp thu, xem xét, góp phần hoàn thiện cơ chế, chính sách, tháo gỡ nhiều vướng mắc trong thực tiễn.

Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh làm việc tại hội trường.

Công tác tiếp xúc cử tri được tổ chức ngày càng linh hoạt, đa dạng, gắn với từng nhóm đối tượng và từng lĩnh vực cụ thể. Thông qua các cuộc tiếp xúc, các đại biểu kịp thời nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của Nhân dân; tuyên truyền, phổ biến chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước. Trong quá trình hoạt động, các đại biểu Quốc hội tỉnh Bắc Ninh luôn giữ mối liên hệ chặt chẽ với cử tri, lắng nghe và phản ánh trung thực tiếng nói từ cơ sở. Đây chính là nền tảng quan trọng để các đại biểu có những đóng góp sát thực tiễn tại nghị trường Quốc hội.

Đề cao vai trò trong nhiệm kỳ mới

Quốc hội chuẩn bị bước sang khóa XVI, nhiệm kỳ 2026 - 2031. Trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới, yêu cầu xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa ngày càng cao. Đối với Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh, việc tiếp tục đổi mới và nâng cao chất lượng hoạt động là yêu cầu đặt ra. Trọng tâm cần tiếp tục đổi mới tư duy lập pháp, nâng cao chất lượng tham gia xây dựng pháp luật; phát huy vai trò phản biện của đội ngũ chuyên gia, nhà khoa học và cộng đồng doanh nghiệp. Hoạt động giám sát cần tiếp tục thực hiện theo hướng trọng tâm, trọng điểm; tăng cường giám sát chuyên đề và giám sát trực tiếp tại cơ sở. Đồng thời, đổi mới hình thức tiếp xúc cử tri, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số nhằm tăng cường tương tác giữa đại biểu với cử tri.

Bước vào nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI cũng là thời điểm triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng. Trong tiến trình đó, việc tiếp tục xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa là nhiệm vụ quan trọng.

Phát huy những kết quả đạt được trong nhiệm kỳ Quốc hội khóa XV, Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh sẽ tiếp tục nỗ lực đổi mới, nâng cao chất lượng hoạt động; phát huy tinh thần trách nhiệm trước cử tri và Nhân dân; góp phần xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa ngày càng vững mạnh, vì mục tiêu phát triển nhanh và bền vững.

Phạm Văn Thịnh, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch UBND tỉnh, Trưởng Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh khóa XV