Công nhân xây dựng: 'Muốn nghỉ nhiều hơn nhưng cũng lo giảm thu nhập'

Cơ hội nâng cao chất lượng sống cho hàng triệu lao động

Tại Đại hội Công đoàn Việt Nam lần thứ XIV, một trong những kiến nghị nhận được nhiều sự quan tâm của đoàn viên, người lao động là đề xuất sửa đổi quy định về thời giờ làm việc bình thường, theo hướng giảm từ 48 giờ xuống còn 40 - 44 giờ/tuần.

Đề xuất giảm thời giờ làm việc xuống còn 40 - 44 giờ/tuần đang mở ra kỳ vọng cải thiện chất lượng sống cho hàng triệu người lao động.

Bên cạnh đó, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam cũng đề xuất bổ sung thêm 2 ngày nghỉ lễ dịp Quốc khánh (từ ngày 2 đến 5-9), tạo điều kiện để người lao động có thêm thời gian chăm lo gia đình, đặc biệt là đưa con đến trường trong ngày khai giảng.

Theo ông Ngọ Duy Hiểu, Phó Chủ tịch Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam, việc giảm giờ làm cần được thực hiện song song với các giải pháp nâng cao năng suất lao động nhằm đáp ứng mục tiêu tăng trưởng kinh tế.

Đồng thời, tổ chức công đoàn cũng kiến nghị bổ sung quy định yêu cầu doanh nghiệp bố trí thời gian nghỉ hưởng lương để người lao động học tập chính sách, pháp luật của Đảng và Nhà nước; tăng cường trách nhiệm của người sử dụng lao động trong việc bảo đảm chất lượng bữa ăn ca, chăm sóc sức khỏe tinh thần, hỗ trợ giảm căng thẳng và phòng ngừa tình trạng kiệt sức trong môi trường làm việc áp lực cao.

Đối với người lao động, đề xuất giảm giờ làm được xem là mong muốn chính đáng. Chị Bùi Thị Xuân, Công ty CP ATV Việt Nam, cho rằng việc giảm thời gian làm việc xuống còn 40 - 44 giờ/tuần sẽ giúp người lao động có thêm thời gian nghỉ ngơi, tái tạo sức lao động, nâng cao chất lượng cuộc sống.

Đặc biệt với lao động nữ, đây là điều kiện quan trọng để cân bằng giữa công việc và gia đình, chăm sóc con cái và tham gia các hoạt động xã hội.

Từ thực tế làm việc tại Khu công nghiệp Thăng Long (Đông Anh, Hà Nội), anh Đỗ Văn Hải chia sẻ tâm trạng chung của nhiều công nhân hiện nay là "rất mong muốn nhưng cũng không khỏi lo ngại". Theo anh, đây là bài toán giữa sức khỏe và thu nhập.

"Nếu hỏi có muốn được nghỉ thêm một hoặc hai ngày thứ Bảy trong tháng hay không thì gần như 100% công nhân sẽ đồng ý. Tuy nhiên, điều khiến nhiều người băn khoăn là liệu thu nhập có bị ảnh hưởng hay không", anh Hải cho biết.

Anh cũng cho rằng đặc thù công việc tại các khu công nghiệp là đứng dây chuyền sản xuất liên tục, thao tác lặp lại với cường độ cao, trong khi thời gian làm việc thực tế thường kéo dài do tăng ca. Điều này khiến nhiều lao động gặp các vấn đề về thị lực, cột sống, tiền đình và sức khỏe tổng thể khi tuổi nghề còn khá trẻ.

Bên cạnh kỳ vọng có thêm thời gian nghỉ ngơi, chăm sóc sức khỏe và gia đình, nhiều người cũng bày tỏ lo ngại về nguy cơ giảm thu nhập hoặc bị cắt giảm các khoản phúc lợi nếu chính sách được triển khai.

Công nhân xây dựng vừa mừng vừa lo

Không chỉ công nhân khu công nghiệp, người lao động trong lĩnh vực xây dựng và sản xuất vật liệu xây dựng cũng bày tỏ sự đồng tình với đề xuất giảm giờ làm.

Chị Nguyễn Thị Hoàng Giang, công nhân tại một doanh nghiệp sản xuất vật liệu xây dựng, cho biết đơn vị đang áp dụng lịch làm việc luân phiên giữa các ca sáng, chiều và đêm. Mặc dù có ngày nghỉ sau ca đêm nhưng thực tế người lao động vẫn làm đủ 6 công/tuần, tương đương khoảng 56 giờ làm việc.

"Người lao động rất mong được tăng thêm thời gian nghỉ để chủ động chăm sóc sức khỏe và gia đình. Cường độ làm việc kéo dài trong môi trường sản xuất khiến nhiều người luôn trong tình trạng mệt mỏi, khó cân bằng cuộc sống", chị Giang chia sẻ.

Đây cũng là thực trạng khá phổ biến tại các doanh nghiệp sản xuất vật liệu xây dựng, nơi hoạt động sản xuất diễn ra liên tục để bảo đảm tiến độ cung ứng cho thị trường.

Tuy nhiên, bên cạnh sự đồng tình, không ít công nhân bày tỏ lo ngại về những tác động có thể phát sinh nếu chính sách được triển khai thiếu đồng bộ. Nhiều người cho rằng doanh nghiệp có thể tìm cách bù đắp chi phí bằng việc cắt giảm tiền thưởng, phụ cấp chuyên cần, giảm chất lượng suất ăn ca hoặc tăng sử dụng lao động thời vụ thay cho lao động chính thức.

Ở góc độ doanh nghiệp xây dựng, ông Phạm Hồng Quân, Chủ tịch Công đoàn Tổng công ty Licogi, cho rằng đề xuất giảm giờ làm là có cơ sở khi năng suất lao động hiện nay đã được cải thiện nhờ đào tạo, ứng dụng công nghệ và đổi mới quản trị.

"Các cơ quan quản lý cần nghiên cứu kỹ lưỡng để xây dựng lộ trình phù hợp với mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, đồng thời bắt kịp xu hướng chuyển đổi số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi xanh và sự thay đổi của thị trường lao động trong giai đoạn mới", ông Quân nhấn mạnh.

Theo các chuyên gia, việc giảm thời giờ làm việc không chỉ là câu chuyện phúc lợi mà còn gắn với chiến lược phát triển nguồn nhân lực bền vững. Đối với những ngành có cường độ lao động cao như xây dựng, sản xuất vật liệu xây dựng hay công nghiệp chế biến, chế tạo, chính sách này nếu được triển khai hợp lý sẽ góp phần bảo vệ sức khỏe người lao động, nâng cao năng suất dài hạn và tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững.

Mai Nam Sơn