Công nghệ chiến lược: Thủ tướng giao 20 nhiệm vụ trọng tâm

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng vừa ký Quyết định số 808/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ giao nhiệm vụ phát triển công nghệ chiến lược. Theo đó, 10 bộ và cơ quan trung ương được giao chủ trì thực hiện các nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo nhằm giải quyết những thách thức mang tính sống còn của quốc gia và thúc đẩy tăng trưởng bền vững.

Danh mục 20 nhiệm vụ công nghệ chiến lược trọng điểm

Quyết định xác định rõ các lĩnh vực từ nông nghiệp, công nghiệp, y tế đến quốc phòng, an ninh và hạ tầng số. Trong đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường được giao 3 nhiệm vụ quan trọng: phát triển giống cây trồng, vật nuôi thế hệ mới bằng công nghệ gen và tế bào; làm chủ vắc xin thú y, sinh phẩm nông nghiệp; và vận hành hệ thống truy xuất nguồn gốc nông sản toàn quốc.

An ninh năng lượng thuộc trách nhiệm của Bộ Công Thương.

Lĩnh vực năng lượng và công nghiệp thuộc về trách nhiệm của Bộ Công Thương với các mục tiêu bảo đảm an ninh năng lượng thông qua hệ thống điện - nhiên liệu xanh, nâng cấp chuỗi giá trị sản xuất thông minh và hiện đại hóa thương mại bằng logistics dữ liệu. Ngành y tế cũng đứng trước bước ngoặt lớn khi được giao chủ động nguồn vắc xin thế hệ mới cho người, làm chủ liệu pháp tế bào điều trị ung thư và phát triển y tế cá thể hóa.

Đặc biệt, hạ tầng giao thông cũng được chú trọng với nhiệm vụ phát triển công nghệ xây dựng đường sắt tốc độ cao do Bộ Xây dựng chủ quản. Trong khi đó, Bộ Giáo dục và Đào tạo sẽ chịu trách nhiệm nghiên cứu nền tảng giáo dục thông minh ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) có kiểm soát và hệ thống thực - ảo.

Bảo đảm an ninh, quốc phòng và chủ quyền dữ liệu số

Nhóm nhiệm vụ liên quan đến quốc phòng và an ninh tập trung mạnh vào các công nghệ bay không người lái. Bộ Quốc phòng chủ trì xây dựng hệ thống quản lý thiết bị bay không người lái quốc gia (UTM). Song song đó, Bộ Công an thực hiện 3 nhiệm vụ: xây dựng điện toán đám mây nội địa bảo đảm chủ quyền dữ liệu; bảo mật hạ tầng số quốc gia; và phát triển phương tiện bay không người lái (UAV) cùng các hệ thống chế áp đi kèm.

Chính thức xác lập 10 nhóm công nghệ chiến lược

Vai trò của trí tuệ nhân tạo (AI) được nhấn mạnh xuyên suốt nhiều lĩnh vực. Ngoài giáo dục và ngân hàng (do Ngân hàng Nhà nước chủ trì giám sát rủi ro), AI còn được ứng dụng vào năng lực quốc gia tự chủ do Bộ Khoa học và Công nghệ quản lý. Ở tầm cao hơn, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam chịu trách nhiệm phát triển chùm vệ tinh quan sát Trái đất và hạ tầng dữ liệu không gian quốc gia.

Vệ tinh LOTUSat-1 của Việt Nam được chế tạo tại Nhật bản. Ảnh - VNSC

Lộ trình thực hiện và vai trò điều phối của bộ ngành

Để đảm bảo tiến độ, Thủ tướng Chính phủ giao Bộ Khoa học và Công nghệ làm đầu mối hướng dẫn các bộ, ngành xây dựng nhiệm vụ theo Danh mục. Cơ quan này có trách nhiệm theo dõi, kiểm tra, đánh giá định kỳ và báo cáo Tổ Công tác của Chính phủ. Việc phê duyệt, điều chỉnh hay gia hạn các nhiệm vụ sẽ do Bộ trưởng Bộ KH&CN quyết định hoặc kiến nghị Thủ tướng căn cứ trên thực tế triển khai.

Các cơ quan chủ quản phải phối hợp chặt chẽ với doanh nghiệp, viện nghiên cứu và trường đại học để thực hiện. Yêu cầu đặt ra là phải xác định rõ sản phẩm đầu ra cụ thể, đảm bảo tính khả thi và hiệu quả sử dụng nguồn lực quốc gia. Toàn bộ công tác xây dựng nhiệm vụ chi tiết phải được các đơn vị hoàn thành trước ngày 30/6/2026, đảm bảo chịu trách nhiệm cao nhất về sản phẩm và tiến độ đề ra.

Nam Phong