Chuyên gia khuyến cáo chủ động phòng RSV cho trẻ dưới 1 tuổi

Hội thảo “Bệnh do Virus hợp bào hô hấp (RSV) ở trẻ dưới 1 tuổi: Gánh nặng bệnh tật và giải pháp bảo vệ trẻ từ góc nhìn chuyên gia” do Trung tâm Truyền thông - Giáo dục sức khỏe Trung ương (Bộ Y tế) tổ chức ngày 22/8 tại TP.HCM, với sự đồng hành của Công ty TNHH Sanofi-Aventis Việt Nam. 

Tại hội thảo, các chuyên gia y tế cho biết: Theo nghiên cứu về gánh nặng RSV toàn cầu công bố trên The Lancet năm 2019, virus RSV là nguyên nhân của 2,2 triệu ca nhập viện và khoảng 66.300 ca tử vong ở trẻ dưới 1 tuổi trên toàn cầu hằng năm. 

Theo BS. Trương Hữu Khanh, Phó Chủ tịch Hội Truyền nhiễm TP.HCM, virus hợp bào hô hấp (RSV) là một trong những tác nhân hàng đầu gây bệnh đường hô hấp (viêm tiểu phế quản, viêm phổi) ở trẻ dưới một tuổi. RSV có khả năng lây lan cao hơn so với hầu hết các virus gây bệnh phổ biến khác, trung bình cứ 10 trẻ nhỏ thì có 9 trẻ mắc RSV trong 2 năm đầu đời. 

Một số nghiên cứu tại các bệnh viện ở TP.HCM ghi nhận, RSV chiếm khoảng 24-48% nguyên nhân gây nhiễm trùng đường hô hấp dưới ở trẻ em. Theo BS.Trương Hữu Khanh, RSV không chỉ ảnh hưởng đến trẻ dưới 1 tuổi có nguy cơ cao (trẻ sinh non, có bệnh tim bẩm sinh…), mà còn là nguyên nhân nhập viện thường gặp ở trẻ sinh đủ tháng và khỏe mạnh. Những trẻ này vẫn có thể phải nhập Khoa hồi sức tích cực (ICU) hoặc cần hỗ trợ thở máy. 

Tại Hội thảo, các chuyên gia cho rằng, trẻ dưới 1 tuổi cần được đặc biệt bảo vệ khỏi bệnh do RSV bởi đây là đối tượng có hệ miễn dịch chưa phát triển hoàn thiện, do đó khó tạo ra được một đáp ứng miễn dịch hiệu quả khi tiếp xúc với RSV. Nếu trẻ bị bệnh nặng do RSV trong năm đầu đời, trẻ tăng nguy cơ bị các đợt khò khè tái đi tái lại, hen suyễn, giảm chức năng phổi và trẻ sẽ cần đi khám bệnh và điều trị y tế nhiều hơn các trẻ không bị nhiễm RSV trong giai đoạn nhũ nhi. 

Trước mức độ phổ biến và gánh nặng của bệnh do RSV gây ra cho trẻ dưới 1 tuổi và gia đình, PGS.TS. BS. Phạm Quang Thái - Trưởng Văn phòng Tiêm chủng mở rộng Khu vực miền Bắc, Viện Vệ sinh Dịch tễ Trung ương khuyến cáo phụ huynh cần chủ động các giải pháp phòng ngừa để bảo vệ cho trẻ khỏi virus RSV. Tiêm chủng được khuyến cáo là giải pháp hữu hiệu phòng bệnh do RSV gây ra. Bên cạnh vaccine tiêm cho phụ nữ mang thai, hiện nay còn có giải pháp mới là kháng thể đơn dòng, giúp bảo vệ trẻ trước nguy cơ lây nhiễm RSV. 

Ông Vũ Mạnh Cường, Giám đốc Trung tâm Truyền thông - Giáo dục sức khỏe Trung ương (Bộ Y tế) cho rằng, việc nâng cao nhận thức cho nhân viên y tế và các bậc phụ huynh về bệnh do virus hợp bào hô hấp (RSV) là rất quan trọng. Hiểu và chủ động phòng ngừa bệnh do RSV không chỉ bảo vệ trẻ ngay từ những năm tháng đầu đời, giảm nguy cơ diễn tiến nặng và nhập viện, mà còn góp phần giảm chi phí y tế trực tiếp cũng như gánh nặng chăm sóc đối với gia đình và người bệnh. Bên cạnh đó, việc giảm số ca bệnh nặng và nhập viện trong mùa cao điểm các bệnh hô hấp, giúp giảm áp lực cho các cơ sở khám, chữa bệnh, tối ưu hóa việc phân bổ nguồn lực y tế và nâng cao chất lượng chăm sóc đối với những trường hợp cần can thiệp chuyên sâu. 

Vào ngày 1/7/2026 vừa qua, Bộ Y tế đã ban hành Quyết định số 1965/QĐ-BYT về việc ban hành danh mục bệnh truyền nhiễm thuộc các nhóm bệnh truyền nhiễm; theo đó bệnh do RSV được đưa vào danh mục bệnh truyền nhiễm thuộc nhóm B phải giám sát và báo cáo. Quy định này là cơ sở cho việc thu thập dữ liệu dịch tễ, theo dõi xu hướng lưu hành của bệnh, đánh giá chính xác hơn gánh nặng bệnh tật, đồng thời cung cấp cơ sở khoa học cho việc xây dựng và triển khai các chiến lược dự phòng hiệu quả, góp phần bảo vệ sức khỏe cộng đồng một cách bền vững.

(Nguồn: Sanofi-Aventis Việt Nam)