Chuyên mục: Văn hóa

Chùa Nền: Điểm chạm của lòng hiếu thảo trong hành trình Di sản

1 giờ trước

Giữa nhịp sống hối hả của phố thị, Chùa Nền (phường Láng, Hà Nội) - nơi phát tích dòng họ Từ vẫn vẹn nguyên một khoảng lặng tôn nghiêm. Không chỉ là điểm dừng chân trong hành trình di sản, nơi đây còn là 'điểm chạm' kết nối những giá trị tâm linh với đạo lý hiếu nghĩa ngàn đời của người Việt.

Các thôn trên địa bàn phường dâng lễ tại chùa Nền. Ảnh: Phạm Mạnh

Chiều 20-4 (tức ngày 4 tháng Ba âm lịch), các cụ cao niên, người có uy tín trong làng đã thực hiện nghi thức bao sái, Lễ giải y phục đức Tổ Phụ, Tổ Mẫu. Đây là nghi thức quan trọng thể hiện sự biết ơn đối với cha mẹ trước khi khai hội.

Lễ hội Chùa Láng - di sản văn hóa phi vật thể quốc gia - vốn nổi danh với những nghi thức rước kiệu hào hùng, nhưng ít ai biết rằng, khởi nguồn của sự long trọng ấy lại bắt đầu từ những bước chân lặng lẽ hướng về Chùa Nền. Nếu Chùa Láng thờ vị Thiền sư đắc đạo Từ Đạo Hạnh, thì Chùa Nền chính là mảnh đất "chôn rau cắt rốn", nơi thờ tự Tổ Phụ Từ Vinh và Tổ Mẫu Tăng Thị Loan. Sự kết nối giữa hai ngôi chùa không chỉ là khoảng cách địa lý mà là sự tiếp nối của một dòng chảy huyết thống và đạo hiếu.

Sân chùa Nền hôm nay rộn ràng tiếng người dân và du khách tới dâng lễ. Ảnh: Phạm Mạnh

Nghi lễ bao sái và giải y phục đức Tổ Phụ, Tổ Mẫu vào ngày mùng 4 tháng Ba âm lịch luôn là khoảnh khắc đọng lại nhiều cảm xúc nhất. Giữa mùi trầm hương bảng lảng, những đôi bàn tay cung kính của các cụ cao niên phường Láng thực hiện từng động tác chuẩn xác nhưng đầy sự nâng niu. Đó không đơn thuần là một nghi thức tôn giáo, mà là hình ảnh hiện hữu của lòng biết ơn cội nguồn. Trong tâm thức của người dân nơi đây, việc chăm lo cho "nhà mẹ" Chùa Nền trước khi khai hội Chùa Láng chính là đạo lý "uống nước nhớ nguồn", là bài học về sự hiếu đạo được trao truyền qua bao thế hệ.

Ông Nguyễn Văn Duy (Ban Quản lý Di tích phường Láng) cho biết "Bản thân người bao sái phải gương mẫu, trong sạch, gia đình hòa thuận và phải được người dân tín nhiệm, tiến cử mới được phép bao sái và giải y phục cho đức Tổ Phụ, Tổ Mẫu. Năm nay, tôi là chủ chính làm nhiệm vụ hướng dẫn cho các thế hệ sau nắm được quy cách sao cho đúng với truyền thống."

Các cụ cao niên có mặt từ sớm để dự lễ. Ảnh: Phạm Mạnh

Đây là cách cộng đồng dân cư phường Láng gìn giữ nếp xưa giữa vòng xoáy đô thị hóa. Sự hiện diện của những người trẻ tuổi trong ban nghi lễ, sự tự nguyện đóng góp công sức của mỗi gia đình cho việc bao sái, dâng lễ đã khẳng định sức sống bền bỉ của di sản. Chùa Nền lúc này đóng vai trò như một "mỏ neo" tinh thần, nhắc nhớ mỗi người rằng: trước khi trở thành một bậc thánh nhân hay một công dân thành đạt, con người ta phải là một người con hiếu thảo.

Lễ hội năm nay vẫn sẽ tái hiện những điển tích cũ, nhưng giá trị về lòng hiếu thì luôn tươi mới. Khi những người dân từ khắp nơi đổ về chùa Nền dâng hương, dâng hoa cũng là lúc hành trình di sản được thắp sáng bởi ánh sáng của lòng tri ân.

Hội Chùa Nền cũng là cách để người dân phường Láng gìn giữ và truyền lại cho các thế hệ sau nét đẹp ngàn đời xưa. Ảnh: Phạm Mạnh

Chùa Nền, với vẻ bình dị và tôn nghiêm, mãi là lời nhắc nhở nhẹ nhàng mà sâu sắc về nguồn cội, để mỗi bước chân đi xa luôn nhớ đường về.

Năm 2026, lễ hội Chùa Nền - Chùa Láng diễn ra từ ngày 20 đến 24-4 (tức mùng 4 đến mùng 8 tháng Ba âm lịch), với đầy đủ nghi lễ truyền thống và các hoạt động văn hóa đặc sắc.