Chiến sự Trung Đông ngày 120: Mỹ không kích các mục tiêu Iran, Tehran cảnh báo đáp trả 'nhanh chóng, dứt khoát'

Tình hình Trung Đông leo thang nghiêm trọng sau khi Mỹ phát động cuộc không kích mới vào Iran.

Mỹ không kích các mục tiêu Iran, Tehran cảnh báo rắn

Ngày 26-6, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) thông báo đã tiến hành các đợt không kích nhằm vào Iran sau khi cáo buộc Tehran tấn công một tàu thương mại trên eo biển Hormuz, theo kênh Al Jazeera.

"Các máy bay Mỹ đã không kích các địa điểm cất giữ tên lửa và UAV của Iran, cùng các trạm radar ven biển, sau khi Iran sử dụng UAV cảm tử tấn công tàu thương mại M/V Ever Lovely vào ngày 25-6" - CENTCOM viết trên mạng xã hội X.

Cơ quan này cho rằng "hành động gây hấn vô cớ nhằm vào hoạt động vận tải thương mại của lực lượng Iran đã vi phạm rõ ràng thỏa thuận ngừng bắn".

"Cùng với đó, hành vi nguy hiểm của Iran đã làm suy yếu quyền tự do hàng hải trong bối cảnh hoạt động thương mại ngày càng phụ thuộc vào tuyến giao thương quốc tế trọng yếu này” - theo CENTCOM.

Tiêm kích F-16 của Mỹ tuần tra trên không phận Trung Đông. Ảnh: CENTCOM

Thông báo cho biết thêm rằng quân đội Mỹ vẫn “duy trì hiện diện và luôn trong trạng thái cảnh giác nhằm bảo đảm mọi điều khoản của thỏa thuận với Iran được tuân thủ, chấp hành và vẫn có đầy đủ hiệu lực".

Không lâu sau thông báo của CENTCOM, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) ra tuyên bố rằng lực lượng hải quân và không quân của IRGC đã "đánh bại" cuộc tấn công của Mỹ.

IRGC cho biết đòn không kích của Mỹ nhằm vào đảo Sirik.

"Chúng tôi nhấn mạnh rằng hành động gây hấn này sẽ bị đáp trả. Phản ứng của chúng tôi sẽ diễn ra nhanh chóng, dứt khoát, vào thời điểm và địa điểm do chúng tôi lựa chọn"- hãng thông tấn ISNA dẫn tuyên bố của IRGC.

IRGC cũng cảnh báo rằng "bất kỳ hành động liều lĩnh nào tiếp theo cũng sẽ phải hứng chịu đòn đáp trả cứng rắn".

Cùng ngày, ông Ebrahim Azizi, Chủ nhiệm Ủy ban An ninh Quốc gia của quốc hội Iran, cho rằng Tổng thống Mỹ Donald Trump "đã cho thấy ông ấy không hề có cam kết đối với các nguyên tắc đàm phán hay thỏa thuận ngừng bắn".

Bình luận về các cuộc không kích của Mỹ nhằm vào Iran, ông Azizi nói rằng "hành động liều lĩnh vi phạm thỏa thuận ngừng bắn này, như mọi lần, sẽ chỉ dẫn đến sự rút lui và hối hận về phía họ".

Các cuộc không kích diễn ra sau khi Tổng thống Mỹ Trump hôm 26-6 gọi vụ UAV tấn công một con tàu trên eo biển Hormuz là "hành động vi phạm ngớ ngẩn" của Iran đối với thỏa thuận chấm dứt chiến sự.

Khi được hỏi liệu Iran có phải đối mặt với bất kỳ hậu quả nào hay không, ông Trump chỉ trả lời các phóng viên tại Phòng Bầu dục: "Rồi các bạn sẽ biết".

Israel và Lebanon ký thỏa thuận sau vòng đàm phán thứ năm

Ngày 26-6, các nhà đàm phán của Mỹ, Israel và Lebanon đã ký một khuôn khổ thỏa thuận ba bên sau vòng đàm phán ngoại giao thứ năm.

Các cuộc đàm phán bao gồm việc thảo luận về đề xuất do Mỹ hậu thuẫn, theo đó lực lượng Israel sẽ bàn giao một phần lãnh thổ đang kiểm soát cho quân đội Lebanon.

Trước khi bước vào đàm phán, Lebanon yêu cầu Israel rút toàn bộ lực lượng khỏi lãnh thổ Lebanon. Trong khi đó, Israel khẳng định mọi động thái rút quân chỉ có thể diễn ra với điều kiện Hezbollah phải giải giáp hoàn toàn và cam kết không tái lập hiện diện quân sự dọc khu vực biên giới.

Tại lễ ký, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio ca ngợi thỏa thuận giữa Israel và Lebanon, cho rằng văn kiện này thiết lập "một lộ trình rõ ràng và có cấu trúc nhằm khôi phục chủ quyền của Lebanon", đồng thời giải giáp Hezbollah.

"Phía trước vẫn còn rất nhiều việc phải làm. Hôm nay chỉ là bước đi đầu tiên. Và bước đầu tiên đôi khi cũng là bước khó khăn nhất" - ông Rubio nói thêm.

(từ trái sang phải) Phái đoàn Israel, Mỹ và Lebanon tại lễ ký thỏa thuận ngày 26-6 ở thủ đô Washington,D.C. (Mỹ). Ảnh: AFP

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu sau đó tuyên bố khuôn khổ thỏa thuận giữa Mỹ, Israel và Lebanon là "một đòn giáng vào Iran".

Về phía Lebanon, Tổng thống Joseph Aoun đã cảm ơn chính quyền Mỹ và Tổng thống Trump vì đã tổ chức các cuộc đàm phán giữa Lebanon và Israel, đồng thời cảm ơn "các quốc gia anh em và hữu nghị" đã ủng hộ tiến trình này và "khẳng định cam kết đầy đủ đối với nền độc lập, an toàn và thịnh vượng của Lebanon".

Trong khi đó, nghị sĩ Hezbollah trong quốc hội Lebanon - ông Hassan Fadlallah đã bác bỏ thỏa thuận giữa Israel và Lebanon.

"Con đường mà chính quyền Lebanon đang theo đuổi chẳng khác nào những nhượng bộ đơn phương, vô điều kiện, chỉ làm suy yếu đất nước và phục vụ lợi ích của kẻ thù Israel" - ông Fadlallah nói, cảnh báo rằng thỏa thuận này "có nguy cơ tạo ra những chia rẽ nội bộ nghiêm trọng".

LHQ tìm cách nối lại chiến dịch sơ tán tàu thuyền ở eo biển Hormuz

Một quan chức cấp cao của Liên Hợp Quốc (LHQ) ngày 26-6 nói với hãng tin Reuters rằng tổ chức này đang phối hợp với các quốc gia để nối lại chiến dịch sơ tán hàng trăm tàu và hàng nghìn thuyền viên mắc kẹt tại eo biển Hormuz, sau khi hoạt động này bị đình chỉ hồi đầu tuần.

Tổ chức Hàng hải Quốc tế thuộc Liên Hợp Quốc (IMO) hôm 25-6 thông báo đã "tạm thời đình chỉ" chiến dịch sơ tán sau khi một tàu container do hãng vận tải Evergreen của Đài Loan (Trung Quốc) vận hành bị tấn công.

Tổng Thư ký IMO Arsenio Dominguez cho biết tại cuộc họp báo trực tuyến rằng trước khi chiến dịch bị tạm dừng, khoảng 115 tàu cùng khoảng 2.500 thuyền viên đã được đưa qua eo biển an toàn.

Ông Dominguez cho biết đang "nỗ lực hết sức" làm việc với nhiều bên và trao đổi với các quốc gia, đặc biệt là Oman, Mỹ và Iran, "để có được những bảo đảm như đã cam kết từ đầu rằng các tàu sẽ không trở thành mục tiêu tấn công".

"Ngay khi nhận được thêm những xác nhận đó, chúng tôi sẵn sàng khởi động lại quá trình sơ tán" - ông nói, nhưng cho biết chưa thể đưa ra thời điểm cụ thể.

Trong khi đó, Tehran hôm 26-6 tái khẳng định quyền kiểm soát hoạt động hàng hải tại tuyến đường thủy chiến lược này, đồng thời cảnh báo các nước láng giềng vùng Vịnh không nên đứng về phía Mỹ.

Ông Dominguez cho biết đầu mối liên lạc chính của ông tại Iran là Cơ quan Hàng hải và Bộ Ngoại giao Iran.

"Tôi cần tiếp tục duy trì cách tiếp cận tích cực rằng tình hình xung đột đang có tiến triển và ít nhất các tàu vẫn đang di chuyển an toàn qua eo biển" - quan chức LHQ nói.

Ông cũng cho biết IMO đang điều tra "nguyên nhân và động cơ" của vụ tấn công nhằm vào tàu container.

"Sẽ mất vài tuần để chúng tôi sơ tán hơn 500 tàu vẫn đang chờ được đưa ra khỏi khu vực" - ông nói thêm.

THẢO VY