Chia sẻ kinh nghiệm quốc tế cho Hà Nội thúc đẩy chuyển đổi giao thông xanh

Các đại biểu thảo luận tại hội thảo. Ảnh: Tuấn Lương

Sáng 17-3, tại Hà Nội, Hội Truyền thông thành phố Hà Nội phối hợp Trung tâm Nghiên cứu Kinh tế và Chiến lược Trung Quốc (CESS) tổ chức Hội thảo “Kinh nghiệm quốc tế trong việc thúc đẩy chuyển đổi giao thông xanh”.

Hội thảo được tổ chức nhằm trao đổi, chia sẻ thông tin và kinh nghiệm quốc tế về xu hướng phát triển giao thông xanh, đặc biệt là các chính sách và giải pháp thúc đẩy chuyển đổi sang phương tiện giao thông sử dụng năng lượng sạch và phát thải thấp.

Tại hội thảo, các đại biểu đã tập trung trao đổi, thảo luận về nhiều nội dung quan trọng, bao gồm: Xu hướng phát triển phương tiện giao thông phát thải thấp trên thế giới; các cơ chế, chính sách khuyến khích chuyển đổi phương tiện giao thông; phát triển hạ tầng phục vụ phương tiện điện như hệ thống trạm sạc; cũng như các giải pháp thúc đẩy đổi mới công nghệ trong lĩnh vực giao thông vận tải.

Bên cạnh đó, các chuyên gia cũng phân tích kinh nghiệm quốc tế trong việc kết hợp giữa chính sách công nghiệp, chính sách năng lượng và chính sách giao thông nhằm tạo điều kiện thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang hệ thống giao thông xanh.

Tiến sĩ Phạm Sỹ Thành - Giám đốc CESS cho biết, Trung Quốc được xem như một điển hình về chuyển đổi giao thông xanh với sự trỗi dậy mạnh mẽ của xe năng lượng mới. Thành công này là kết quả của một quá trình chuẩn bị kỹ lưỡng, dài hơi, bắt đầu từ quy hoạch quốc gia tổng thể với lộ trình và ưu tiên chuyển đổi rõ ràng.

Tại Trung Quốc, nhà nước có các ưu đãi tài chính trực tiếp đối với xe năng lượng mới (NEV) như: Trợ cấp thay thế xe; trợ cấp sử dụng; trợ cấp và giảm phí sạc; giảm phí đỗ xe; giảm phí đường bộ. Cùng với đó là hỗ trợ tài chính gián tiếp như hạ tầng trạm sạc công cộng; ưu tiên cấp biển số xe; ưu tiên tiếp cận đường bộ; trợ cấp tái sử dụng và tái chế pin.

Tại một số địa phương, trong khi xe NEV được miễn trừ các hạn chế về thời gian và được tiếp cận hầu hết các khu vực lưu thông thì xe vận tải hàng hóa chạy bằng nhiên liệu bị cấm lưu thông trên một số tuyến đường, một số thời điểm nhất định. Trong những ngày ô nhiễm nặng, xe chở hàng hạng trung và hạng nặng bị cấm vào các khu vực đô thị…

“Chuyển đổi xanh là một quá trình nhiều giai đoạn. Những giai đoạn này có thể nối tiếp hoặc tiến hành song song (tùy theo bối cảnh thực tiễn). Mỗi giai đoạn đều có các mục tiêu, trong đó có 3 mục tiêu cốt lõi là: Giảm cường độ phát thải carbon đối với các xe động cơ đốt trong chạy bằng nhiên liệu truyền thống; thúc đẩy sử dụng xe NEV; xây dựng hệ sinh thái giao thông thông minh Maas - mô hình giao thông thông minh tích hợp nhiều phương thức vận tải (xe buýt, taxi, xe đạp, tàu điện...) vào một ứng dụng duy nhất” - Tiến sĩ Phạm Sỹ Thành nói.

Các ý kiến tại hội thảo cho rằng, phát triển giao thông xanh đang trở thành xu hướng chung của nhiều quốc gia nhằm giảm phát thải khí nhà kính, cải thiện chất lượng môi trường và thúc đẩy phát triển bền vững.

Hà Nội quyết tâm chuyển đổi phương tiện xanh. Ảnh: Tuấn Lương

Ông Nguyễn Quang Huy - Phó Trưởng phòng Quản lý vận tải và An toàn giao thông (Sở Xây dựng Hà Nội) cho biết, nhằm thúc đẩy chuyển đổi giao thông xanh theo đúng lộ trình của Chính phủ và thành phố, Sở đã phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng bộ phận, phòng ban, trong đó xác định rõ trách nhiệm, rõ thời gian, từ phát triển vận tải hành khách công cộng; rà soát, xác định các khu vực phát triển không gian đi bộ, khu vực xe đạp; các điểm trung chuyển kết nối giao thông công cộng, giao thông tĩnh; phát triển trạm tiếp năng lượng sạch, trạm thu gom pin sau khi thải bỏ; tăng cường chia sẻ thông tin về quản lý và điều hành giao thông; xây dựng văn hóa giao thông; quy định về các khu vực cấm, thời gian bị cấm sau khi áp dụng các chính sách quy định về vùng phát thải thấp; tham mưu nghị quyết của thành phố quy định về cơ chế, chính sách hỗ trợ về chuyển đổi phương tiện…

Khẳng định thành phố Hà Nội quyết tâm rất cao trong việc thực hiện chủ trương chuyển đổi giao thông xanh, bà Lê Thị Thanh Thúy – Phó Trưởng phòng Quản lý môi trường (Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội) cho biết, từ ngày 1-7-2026, thành phố thí điểm vùng phát thải thấp tại một số khu vực trong đường Vành đai 1, đặc biệt là thí điểm vùng lõi Hoàn Kiếm. Giai đoạn tiếp theo sẽ mở rộng dần sang Vành đai 2 và Vành đai 3.

Thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, thành phố, thời gian qua, các sở, ngành thành phố đã chủ động phối hợp, tiếp thu ý kiến từ các chuyên gia quốc tế, các nhà khoa học. Cùng với đó học hỏi kinh nghiệm cả thành công và thất bại từ các quốc gia, đô thị trên thế giới để xây dựng cơ chế, chính sách mang tính đa mục tiêu, nằm trong điều kiện và khả năng thực thi của Hà Nội.

Tuấn Lương