Chi 12.000 USD, đánh đổi thị lực để đổi màu mắt xanh

Nhiều người sẵn sàng chi hàng chục nghìn USD cho thủ thuật đổi màu mắt dù nguy cơ với thị lực vẫn gây tranh cãi. Ảnh minh họa: Rednote.

Trong một phòng khám trên phố East 56th (New York, Mỹ) người đàn ông ngoài 30 tuổi được dìu ra khỏi phòng phẫu thuật. Thị lực vẫn còn mờ, anh chưa thể nhìn rõ hình ảnh trong gương nhưng liên tục hỏi những người xung quanh rằng mình trông thế nào.

Chỉ ít phút trước, đôi mắt nâu của anh đã được đổi vĩnh viễn sang màu vàng mật ong, sắc độ có tên Honey Gold.

Người thực hiện ca phẫu thuật là bác sĩ Alexander Movshovich, một trong số ít bác sĩ nhãn khoa trên thế giới cung cấp dịch vụ keratopigmentation, kỹ thuật dùng laser và sắc tố để đổi màu mắt. Chi phí tại phòng khám của ông từ 12.000 USD.

Từ khi triển khai dịch vụ vào năm 2019, Movshovich cho biết đã phẫu thuật cho khoảng 1.800 người, tương đương 3.600 mắt. Năm 2026 được dự báo là năm bận rộn nhất của phòng khám. Quy trình hiện chỉ kéo dài khoảng 25 phút.

Màu mắt vốn là một trong số ít đặc điểm gần như không thay đổi suốt đời. Tuy nhiên, sau mũi, trán hay đường viền hàm, đôi mắt đang trở thành bộ phận tiếp theo được can thiệp vì mục đích thẩm mỹ.

Từ thập niên 2010, keratopigmentation ngày càng thu hút sự chú ý, đặc biệt nhờ TikTok và Instagram. Theo hai bác sĩ nổi tiếng thực hiện thủ thuật này tại Mỹ, khoảng 1/3 bệnh nhân là nam giới, tỷ lệ cao so với nhiều loại hình thẩm mỹ khác, theo GQ.

Phương pháp thẩm mỹ đầy rủi ro

Con người đã tìm cách thay đổi hoặc che phủ màu mắt trong gần 2.000 năm. Ban đầu, xăm giác mạc được sử dụng để che các vết đục hoặc tổn thương trên mắt.

Trào lưu làm đẹp mới nhưng cũng kéo theo nhiều lo ngại y khoa. Ảnh minh họa: @flaak_new_color_.

Đến những năm 2000, một số cơ sở tại Panama và Ấn Độ bắt đầu cung cấp dịch vụ cấy mống mắt nhân tạo. Những miếng silicone có màu được đưa vào mắt nhằm che màu thật, nhưng kết quả thường nghiêm trọng.

Nghiên cứu Iritis, glaucoma and corneal decompensation associated with BrightOcular cosmetic iris implant (Viêm mống mắt, tăng nhãn áp và mất bù giác mạc liên quan đến thiết bị cấy mống mắt thẩm mỹ BrightOcular) của Mansour và cộng sự, đăng trên British Journal of Ophthalmology, khảo sát 12 bệnh nhân cấy mống mắt BrightOcular. Kết quả cho thấy 7 người còn thị lực bình thường, 5 người bị suy giảm thị lực và 2 trường hợp mắc tăng nhãn áp không thể kiểm soát bằng thuốc.

Học viện Nhãn khoa Mỹ khuyến cáo người tiêu dùng không thực hiện phương pháp này do nguy cơ tổn thương thị lực.

Nhà làm phim Liza Mandelup từng theo chân một bệnh nhân gặp biến chứng sau cấy mống mắt trong bộ phim tài liệu Caterpillar. Theo bà, nhiều người tìm đến phẫu thuật với hy vọng thay đổi cuộc đời.

“Nhiều người không muốn nói chuyện với chúng tôi vì họ quá thất vọng với kết quả. Họ gặp những vấn đề y tế rất nghiêm trọng, bị tổn thương tâm lý và tự đổ lỗi cho chính mình”, Mandelup kể.

Sau đó, keratopigmentation ra đời như phương pháp đổi màu mắt ít gây tổn thương hơn.

Năm 2013, bác sĩ người Pháp Francis Ferrari dùng laser tạo đường hầm trong giác mạc rồi đưa sắc tố vào, biến mắt của một phụ nữ từ nâu sẫm thành xanh lá. Cùng thời điểm, bác sĩ Jorge Alío tại Tây Ban Nha cũng phát triển kỹ thuật tương tự để điều trị bệnh nhân nhạy cảm ánh sáng.

Khó trở về màu mắt cũ

Keratopigmentation gồm 3 bước chính. Đầu tiên, laser tạo một đường hầm hình vòng trong giác mạc, lớp trong suốt nằm trước mống mắt. Bác sĩ sau đó mở rộng đường hầm, tạo hình và giữ lại viền tối quanh mắt để kết quả trông tự nhiên. Cuối cùng, sắc tố được đưa vào bên trong.

Bác sĩ Brian Boxer Wachler ví công đoạn tạo hình như công việc của nghệ sĩ.

“Đó là lúc bạn không chỉ là bác sĩ phẫu thuật mà còn giống một nhà điêu khắc”, ông nói.

Bệnh nhân được nhỏ thuốc gây tê nhưng vẫn tỉnh táo và phải giữ mắt gần như bất động. Theo Movshovich, việc dịch chuyển trong lúc laser hoạt động là một trong những rủi ro lớn nhất.

Tại buổi phẫu thuật được phóng viên quan sát, laser chỉ mất khoảng 10 giây để tạo đường hầm. Phần lớn thời gian còn lại được dành cho việc mở rộng đường cắt và đưa màu vào giác mạc.

Mắt của một bệnh nhân sau khi thêm sắc tố trong quá trình cấy ghép giác mạc. Ảnh: Emma Rose Milligan/WSJ.

Sau phẫu thuật, mắt bệnh nhân đỏ, mờ và nhạy cảm với ánh sáng. Tuy nhiên, nhiều phòng khám quảng bá trải nghiệm này là nhẹ nhàng. Boxer Wachler cho biết phần lớn khách hàng mô tả quá trình này “dễ chịu hơn việc lấy cao răng”.

Năm 2024, Học viện Nhãn khoa Mỹ cảnh báo keratopigmentation có thể gây nhiễm trùng, rò rỉ sắc tố, nhạy cảm ánh sáng và mất thị lực.

Các bác sĩ thực hiện thủ thuật phản đối việc keratopigmentation bị đánh đồng với cấy mống mắt. Họ viện dẫn một số nghiên cứu ghi nhận mức độ hài lòng cao. Một nghiên cứu có sự tham gia của Alío cho thấy 92,5% bệnh nhân hài lòng với kết quả.

Tuy nhiên, bác sĩ Matias Soifer tại Florida (Mỹ) cảnh báo những video bắt mắt trên mạng xã hội có thể khiến người xem bị cuốn hút và xem nhẹ rủi ro của thủ thuật.

“Những đôi mắt có màu sắc nổi bật, lạ mắt rất dễ gây chú ý, nhưng cũng có thể khiến bạn quên mất các nguy cơ phía sau”, ông nói.

Một vấn đề khác là độ bền của sắc tố. Alío cho biết một số màu có thể nhạt hoặc chuyển tông chỉ sau 1-2 năm. Movshovich từng khuyên bệnh nhân tránh phiên bản cũ của Honey Gold vì màu có xu hướng chuyển vàng.

Thủ thuật cũng không thể đảo ngược hoàn toàn. Movshovich cho biết có thể loại bỏ khoảng 85-90% sắc tố, nhưng mắt thường vẫn còn một lớp màu nhạt. Dù vậy, nhu cầu vẫn tiếp tục tăng. Movshovich cho biết bệnh nhân của ông chủ yếu ở độ tuổi 30-40, trong đó nhiều người đã có hình xăm hoặc từng làm thẩm mỹ.

Damian Sargent, một nhà tạo mẫu tóc tại San Francisco (Mỹ), đã đổi mắt sang màu xanh lá. Anh cho rằng khoa học hiện cho phép con người thay đổi những đặc điểm không hài lòng trên cơ thể.

“Tôi thấy khoa học ngày nay rất thú vị. Nếu không hài lòng với một đặc điểm trên cơ thể, chúng ta đã có thể chỉnh sửa để phù hợp với mong muốn của mình”, anh nói.

Sargent dự đoán keratopigmentation có thể trở nên phổ biến như nâng mũi. Tuy nhiên, khi các tác động dài hạn vẫn chưa được hiểu đầy đủ, lựa chọn này đồng nghĩa với việc bệnh nhân chấp nhận đánh đổi rủi ro thị lực để sở hữu một màu mắt mới.

Như Phương