Châu Á tự tin nguồn dự trữ năng lượng trước rủi ro Trung Đông

Nhà máy lọc dầu tại tỉnh Chiba, Nhật Bản. Ảnh minh họa: Kyodo/TTXV

Theo Nikkei Asia ngày 3/3, chính phủ nhiều nước châu Á đang tìm cách trấn an người dân và thị trường rằng họ có đủ dự trữ năng lượng để đối phó nếu xung đột tại Trung Đông kéo dài và làm gián đoạn dòng chảy dầu khí qua eo biển Hormuz.

Các nền kinh tế lớn như Trung Quốc, Ấn Độ, Nhật Bản và Hàn Quốc phụ thuộc đáng kể vào nguồn cung đi qua tuyến hàng hải chiến lược này. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran tuyên bố eo biển Hormuz đã bị đóng và cảnh báo sẽ tấn công tàu thuyền qua lại, làm gia tăng lo ngại về an ninh hàng hải và chi phí bảo hiểm.

Trong năm 2025, khoảng 13,4 triệu thùng dầu/ngày đi qua eo biển Hormuz, chiếm gần 30% thương mại dầu mỏ vận chuyển bằng đường biển toàn cầu. Hơn 80% trong số này được xuất sang châu Á. Trung Quốc nhập khoảng 3,8 triệu thùng/ngày qua tuyến này, tương đương hơn 30% tổng nhập khẩu. Ấn Độ, Nhật Bản và Hàn Quốc lần lượt nhận khoảng 2 triệu, 1,7 triệu và 1,6 triệu thùng/ngày.

Không chỉ dầu thô, hơn 80% trong tổng số 82,3 triệu tấn khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) đi qua eo biển Hormuz cũng hướng tới châu Á. Qatar, nước xuất khẩu LNG lớn thứ hai thế giới, vận chuyển toàn bộ hàng hóa qua tuyến này. Các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái nhằm vào cơ sở LNG chủ chốt tại Qatar đã buộc dừng sản xuất, khiến giá khí đốt toàn cầu tăng mạnh.

Giá dầu Brent hiện giao dịch quanh mức 80 USD/thùng, tăng từ 72 USD trước khi xung đột bùng phát. Một số nhà phân tích cảnh báo giá có thể lên 100 USD nếu căng thẳng kéo dài, làm gia tăng nguy cơ lạm phát nhập khẩu đối với các nền kinh tế phụ thuộc năng lượng.

Tuy nhiên, nhiều chính phủ cho biết họ đủ khả năng ứng phó trong ngắn hạn. Tại Nhật Bản, Chánh Văn phòng Nội các Minoru Kihara cho biết nước này có lượng dự trữ dầu tương đương 254 ngày và khoảng ba tuần nhu cầu LNG do các công ty điện lực nắm giữ. Tokyo chưa có kế hoạch xả kho dự trữ chiến lược.

Hàn Quốc cho biết lượng dự trữ của chính phủ và khu vực tư nhân đủ dùng trong vài tháng. Tính đến tháng 12/2025, dự trữ dầu của nước này vượt 100 triệu thùng, trong khi khu vực tư nhân nắm giữ thêm 95 triệu thùng.

Trung Quốc được cho là sở hữu kho dự trữ chiến lược khoảng 1,5 tỷ thùng, đủ đáp ứng khoảng 200 ngày nhập khẩu. Bộ Ngoại giao Trung Quốc tuyên bố sẽ thực hiện các biện pháp cần thiết để đảm bảo an ninh năng lượng.

Tại Ấn Độ, Bộ Dầu khí và Khí đốt cho biết đã rà soát tình hình cung ứng dầu thô, khí hóa lỏng và các sản phẩm dầu mỏ. Trước đó, Bộ trưởng Hardeep Singh Puri thông tin nước này có dự trữ chiến lược tương đương khoảng 74 ngày tiêu thụ.

Các nền kinh tế ít phụ thuộc hơn cũng lên tiếng trấn an. Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos Jr. cho biết nước này có đủ dự trữ gần hai tháng. Indonesia khẳng định lượng nhiên liệu quốc gia đủ dùng trong 20 ngày và trợ cấp nhiên liệu nội địa sẽ không bị ảnh hưởng.

Dù vậy, giới phân tích cho rằng rủi ro lớn nhất hiện nay không nằm ở thiếu hụt hàng hóa mà là ở giá cả. Các chuyên gia nhận định biến động giá có thể tác động diện rộng đến chi phí vận tải, logistics, kỳ vọng lạm phát và ngân sách trợ cấp. Một số cảnh báo các nền kinh tế phụ thuộc dầu vùng Vịnh vẫn dễ tổn thương nếu gián đoạn kéo dài.

Mặc dù tình hình đang diễn biến phức tạp, công ty BMI thuộc tổ chức Fitch Solutions giữ nguyên dự báo giá dầu Brent năm 2026 ở mức 67 USD/thùng, cho rằng xung đột có thể chỉ gây tăng giá ngắn hạn trước khi hạ nhiệt.

Diễn biến tại eo biển Hormuz vì vậy tiếp tục là biến số quan trọng đối với triển vọng kinh tế châu Á trong những tháng tới, khi các chính phủ nỗ lực cân bằng giữa ổn định thị trường năng lượng và kiểm soát áp lực lạm phát.

Hải Trần/Báo Tin tức và Dân tộc