Căn cứ Al Udeid - 'bộ não' sức mạnh quân sự Mỹ ở Trung Đông trở thành mục tiêu của Iran

Khi Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố phóng tên lửa đạn đạo nhằm vào căn cứ không quân Al Udeid ở Qatar, giới quan sát đánh giá đây không chỉ là đòn đáp trả mang tính quân sự, mà còn là thông điệp nhắm trực tiếp vào trung tâm chỉ huy sức mạnh của Mỹ tại Trung Đông.

Al Udeid nằm cách thủ đô Doha khoảng 30 km về phía tây nam. Căn cứ được Qatar xây dựng từ giữa thập niên 1990 với kinh phí hơn 1 tỷ USD và sau đó trở thành nơi Mỹ triển khai lực lượng thường trực lớn nhất trong khu vực.

Đây là căn cứ quân sự lớn nhất của Mỹ tại Trung Đông, có khả năng tiếp nhận hàng trăm máy bay quân sự cùng lúc.

Đường băng chính dài gần 5 km, đủ khả năng phục vụ mọi loại máy bay của không quân Mỹ, từ máy bay vận tải chiến lược, máy bay tiếp dầu đến máy bay ném bom chiến lược và máy bay chiến đấu.

Al Udeid cũng là nơi đồn trú của khoảng 10.000 quân nhân Mỹ cùng lực lượng liên quân.

Quan trọng hơn, căn cứ này là trụ sở tiền phương của Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM), cơ quan chịu trách nhiệm điều hành các hoạt động quân sự của Washington tại khu vực trải dài từ Ai Cập, bán đảo Arab đến Afghanistan.

Từ Al Udeid, Mỹ điều phối các chiến dịch không kích, trinh sát, tiếp dầu trên không và chỉ huy nhiều hoạt động quân sự tại Iraq, Syria, Afghanistan cũng như vùng Vịnh trong nhiều năm qua.

Ngoài vai trò chỉ huy, căn cứ còn là trung tâm hậu cần và bảo đảm kỹ thuật quy mô lớn.

Hàng nghìn tấn nhiên liệu, đạn dược, vật tư quân sự và trang thiết bị được tập kết tại đây để phục vụ các chiến dịch của Mỹ và đồng minh.

Đây cũng là điểm trung chuyển của nhiều máy bay vận tải chiến lược trước khi tới các khu vực xung đột.

Hệ thống phòng thủ của Al Udeid được xây dựng nhiều lớp với các tổ hợp phòng không, radar cảnh giới, hầm trú ẩn kiên cố và mạng lưới bảo vệ dày đặc.

Căn cứ thường xuyên tiếp nhận các máy bay tiếp dầu, máy bay cảnh báo sớm, máy bay trinh sát và nhiều loại khí tài hiện đại của Mỹ.

Việc Iran lựa chọn Al Udeid làm mục tiêu cho thấy Tehran muốn gây sức ép trực tiếp lên trung tâm điều hành chiến lược của Mỹ tại Trung Đông, thay vì chỉ nhắm vào những căn cứ nhỏ hoặc lực lượng triển khai tiền phương.

Tuy nhiên, bất kỳ cuộc tấn công nào nhằm vào Al Udeid cũng mang ý nghĩa biểu tượng nhiều hơn là làm tê liệt hoàn toàn năng lực quân sự của Mỹ.

Washington đã xây dựng mạng lưới căn cứ trải rộng khắp khu vực, gồm Bahrain, Kuwait, Jordan, UAE và nhiều cơ sở khác, cho phép phân tán lực lượng và duy trì khả năng tác chiến ngay cả khi một căn cứ bị uy hiếp.

Việt Hùng