Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đề xuất chính sách đột phá phát triển văn hóa Việt Nam

Ưu đãi đầu tư, tài trợ trong lĩnh vực văn hóa

Theo Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đột phá phát triển văn hóa Việt Nam nhằm mục đích thể chế hóa một số quan điểm, mục tiêu, nhiệm vụ, giải pháp của Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị, đặc biệt là đầu tư cho văn hóa là đầu tư cho phát triển bền vững đất nước, cho tương lai của dân tộc.

Theo Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đột phá phát triển văn hóa Việt Nam không chỉ tháo gỡ điểm nghẽn, khắc phục những hạn chế, bất cập của hệ thống pháp luật hiện hành, mà còn có một số cơ chế, chính sách đột phá phát triển văn hóa Việt Nam. (Ảnh minh họa: Lâm Hiển).

Nghị quyết áp dụng đối với tổ chức, cá nhân trong nước; tổ chức, cá nhân nước ngoài tham gia phát triển văn hóa tại Việt Nam và tổ chức, cá nhân khác có liên quan.

Dự thảo Nghị quyết bao gồm 10 Điều, cụ thể: Điều 1 về phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng; Điều 2 về nguyên tắc áp dụng cơ chế, chính sách đột phá; Điều 3 về Ngày Văn hóa Việt Nam; Điều 4 về thu hút nguồn lực đầu tư cho văn hóa; Điều 5 về ưu đãi đầu tư, tài trợ, hoạt động trong lĩnh vực văn hóa; Điều 6 về khai thác vận hành, phát huy hiệu quả thiết chế văn hóa, thể thao; Điều 7 về bảo đảm nguồn lực tương xứng cho phát triển văn hóa; Điều 8 về chính sách đãi ngộ, phát triển tài năng văn hóa, thể thao; Điều 9 về tổ chức thực hiện; Điều 10 về điều khoản thi hành.

Dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đột phá phát triển văn hóa Việt Nam đề xuất nhiều chính sách ưu đãi đầu tư, tài trợ trong lĩnh vực văn hóa.

Theo đó, nhà nước hỗ trợ tiếp cận đất đai, mặt bằng sản xuất kinh doanh, cơ chế tài chính cho các tổ chức, cá nhân đầu tư xây dựng, phát triển hoặc hoạt động tại các cụm, khu công nghiệp sáng tạo về văn hóa theo quy định tại Điều 7 Nghị quyết 198/2025/QH15 ngày 17 tháng 5 năm 2025 của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đặc biệt phát triển kinh tế tư nhân.

Các tổ chức, cá nhân đầu tư vào hạ tầng số và phát triển các giải pháp công nghệ cao cho văn hóa, phát triển công nghiệp văn hóa, công nghiệp giải trí được hỗ trợ thuế, phí, lệ phí theo quy định tại Điều 10 Nghị quyết 198/2025/QH15ngày 17 tháng 5 năm 2025 của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đặc biệt phát triển kinh tế tư nhân.

Các hàng hóa, dịch vụ của hoạt động văn hóa, triển lãm, thể dục, thể thao, biểu diễn nghệ thuật, sản xuất phim, nhập khẩu, phát hành phim, chiếu phim được hưởng thuế suất thuế giá trị gia tăng 5%.

Miễn thuế 4 năm, giảm 50% số thuế phải nộp trong 5 năm tiếp theo đối với thu nhập của doanh nghiệp từ thực hiện dự án đầu tư các ngành công nghiệp văn hóa, công nghiệp giải trí, cụm, khu công nghiệp sáng tạo về văn hóa; nếu thực hiện tại địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn hoặc đặc biệt khó khăn thì được miễn thuế 4 năm, giảm 50% số thuế phải nộp trong 9 năm tiếp theo.

Miễn thuế thu nhập cá nhân đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công của các chuyên gia, nhà khoa học, người có tài năng đặc biệt làm việc tại các doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo trong lĩnh vực công nghiệp văn hóa, công nghiệp giải trí.

Miễn thuế nhập khẩu đối với các di vật, cổ vật được hồi hương và đơn giản hóa thủ tục "tạm xuất, tái nhập" đối với các bảo vật quốc gia, cổ vật hoặc tác phẩm nghệ thuật giá trị cao đi tham dự triển lãm quốc tế.

Miễn 100% các loại thuế và phí, bao gồm thuế nhập khẩu, thuế giá trị gia tăng, phí lưu kho, phí hải quan đối với các tác phẩm nghệ thuật đỉnh cao, di sản văn hóa của Việt Nam đáp ứng được tiêu chí bảo vật quốc gia, cổ vật quý hiếm có giá trị đang ở nước ngoài về nước không vì mục đích lợi nhuận để trưng bày theo quy định của Luật Di sản văn hóa hoặc tặng cho, chuyển giao cho Nhà nước.

Trường hợp tác phẩm nghệ thuật đỉnh cao, bảo vật quốc gia, cổ vật quý hiếm đã được hồi hương về nước, nhưng chủ sở hữu không chuyển nhượng cho nhà nước, mà chuyển nhượng cho bên thứ ba phải thực hiện nghĩa vụ về thuế theo quy định.

Khoản tài trợ cho hoạt động văn hóa, thể thao là khoản chi được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế của doanh nghiệp.

Các nghệ sĩ biểu diễn trên sân khấu chương trình Táo Xuân 2026.

Chính sách đãi ngộ, phát triển tài năng văn hóa, thể thao

Dự thảo Nghị quyết đề xuất 4 nội dung về chính sách đãi ngộ, phát triển tài năng văn hóa, thể thao.

Theo đó, nhà nước đầu tư, phát triển hệ thống cơ sở đào tạo văn hóa, nghệ thuật,thể dục, thể thao theo hướng đồng bộ, hiện đại, gắn với phát triển văn hóa và công nghiệp văn hóa; có chính sách ưu tiên phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực văn hóa nghệ thuật, thể dục thể thao thông qua đào tạo nâng cao,bồi dưỡng chuyên sâu trong nước và ở nước ngoài.

Cho phép áp dụng cơ chế linh hoạt trong việc thu hút chuyên gia, nghệ sĩ,huấn luyện viên trong nước, người Việt Nam ở nước ngoài và chuyên gia quốc tế tham gia hoạt động đào tạo, bồi dưỡng và truyền nghề; được áp dụng cơ chế thỏa thuận về tiền lương, thu nhập và điều kiện làm việc phù hợp với tính chất đặc thù của hoạt động đào tạo trong lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật, thể thao...

Nghệ sĩ hoạt động chuyên nghiệp tại các đơn vị sự nghiệp nghệ thuật biểu diễn công lập, đơn vị nghệ thuật biểu diễn thuộc lực lượng vũ trang được hưởng phụ cấp ưu đãi nghề, chế độ bồi dưỡng tập luyện và biểu diễn theo lộ trình cho đến khi có quy định mới về tiền lương.

Cụ thể, mức 70% tính trên lương đối với nghệ sĩ hoạt động trong lĩnh vực nghệ thuật sân khấu truyền thống, xiếc, múa rối nước, opera, nhạc kịch (musical), vũ kịch (ballet), giao hưởng…; Mức tối thiểu 40% đôívới viên chức chuyên ngành nghệ thuật biểu diễn không thuộc các loại hình khác.

Ngoài ra, nghệ sĩ còn được hưởng chế độ bồi dưỡng luyện tập từ 8% đến 15% mức lương cơ sở/buổi luyện tập; chế độ bồi dưỡng biểu diễn tối từ 30% đến 50% mức lương cơ sở/buổi biểu diễn.

Hội đồng nhân dân tỉnh, thành phố bố trí ngân sách, ban hành chính sách huy động nguồn lực xã hội để đãi ngộ, hỗ trợ nghệ nhân, nghệ sĩ sáng tạo, thựchành, truyền dạy văn hóa, nghệ thuật truyền thống tại địa phương.

Ngoài ra, dự thảo Nghị quyết còn đề xuất ngày 24/11 hằng năm là "Ngày Văn hóa Việt Nam", người lao động được nghỉ làm việc và hưởng nguyên lương. Trong ngày "Ngày Văn hóa Việt Nam" các thiết chế văn hóa, thể thao công lập miễn phí vé vào cửa phục vụ nhân dân.

Về nội dung cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, nội dung phân quyền, phân cấp, dự thảo Nghị quyết không quy định các thủ tục hành chính, việc quy định chi tiết giao Chính phủ quy định.

Dự thảo Nghị quyết giao trực tiếp các nội dung thuộc thẩm quyền của Chính phủ, các bộ, ngành quy định cụ thể các chính sách được quy định tại Nghị quyết bảo đảm triển khai trên thực tế đồng bộ, thống nhất và hiệu quả.

Dung Nguyễn