Bình đẳng giới: Phải thực chất, không chỉ là con số

Các đại biểu thuộc tổ 06 gồm các đoàn Đồng Nai, Thái Nguyên đóng góp nhiều ý kiến quan trọng liên quan tới tình hình thực hiện mục tiêu quốc gia về bình đẳng giới năm 2025. Ảnh: Nguyễn Hùng

Mặt trái của không gian mạng và yêu cầu bảo vệ phụ nữ trên môi trường số

Một trong những vấn đề được thảo luận sôi nổi nhất chính là sự an toàn của phụ nữ và trẻ em gái trên không gian mạng. Đại biểu Nguyễn Trần Phương Hà (Đoàn ĐBQH tỉnh Đồng Nai) ghi nhận những nỗ lực của Chính phủ trong việc tận dụng sức mạnh của các nền tảng xuyên biên giới như TikTok hay Facebook để lan tỏa thông điệp bình đẳng giới. Tuy nhiên, đằng sau những con số "tỷ view" hào nhoáng, bà chỉ ra một khoảng trống lớn trong báo cáo khi chưa đánh giá đúng mức những hiểm họa mà phụ nữ phải đối mặt.

Không gian mạng hiện nay không chỉ là kênh tuyên truyền mà đã trở thành một môi trường sống thực sự, nơi tình trạng quấy rối, lừa đảo, thậm chí là việc sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để bôi nhọ danh dự phụ nữ đang diễn ra ngày càng tinh vi. Đại biểu Hà cho rằng, thay vì chỉ dừng lại ở truyền thông một chiều, chúng ta cần xây dựng các công cụ đo lường thực chất và coi việc bảo vệ an toàn giới trên không gian mạng là một mục tiêu chiến lược trong kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội.

Đại biểu Nguyễn Trần Phương Hà, ĐBQH tỉnh Đồng Nai, phát biểu. Ảnh: Nguyễn Hùng

Khoảng cách thu nhập và bài toán bình đẳng thực chất

Bên cạnh câu chuyện an ninh mạng, vấn đề bình đẳng trong kinh tế cũng là một nội dung gây chú ý. Đại biểu Phạm Thị Thu Thủy (Đoàn ĐBQH tỉnh Thái Nguyên) bày tỏ sự trăn trở về khoảng cách giữa số liệu và thực tế. Theo bà, không thể chỉ nhìn vào biểu đồ tăng trưởng việc làm để đánh giá bình đẳng giới, khi mà thu nhập bình quân và vị thế của lao động nữ vẫn chưa có sự đột phá tương xứng. Dù tỉ lệ lao động nữ có việc làm bền vững được ghi nhận tăng trưởng nhưng thực tế cho thấy thu nhập bình quân của họ vẫn có một khoảng cách xa so với nam giới, đồng thời tỉ lệ phụ nữ nắm giữ các vị trí lãnh đạo then chốt vẫn chưa có sự đột phá.

Đại biểu Thủy đặt vấn đề, liệu những rào cản này đến từ sự thiếu hụt nguồn lực hay do định kiến giới vẫn còn ăn sâu bám rễ trong tư duy xã hội? Bà nhấn mạnh rằng, các giải pháp sắp tới không nên áp dụng một công thức chung chung mà cần có sự phân vùng, phân nhóm cụ thể để thu hẹp khoảng cách vùng miền, đảm bảo rằng mỗi phụ nữ, dù ở bất cứ đâu, đều được thụ hưởng cơ hội phát triển công bằng.

Đại biểu Phạm Thị Thu Thủy, ĐBQH tỉnh Thái Nguyên, phát biểu. Ảnh: Nguyễn Hùng

An sinh xã hội cho nhóm "yếu thế kép" và đòi hỏi sửa đổi luật định

Nhìn nhận về sự phát triển bền vững, đại biểu Điểu Huỳnh Sang (Đoàn ĐBQH tỉnh Đồng Nai) đã đưa ra lời cảnh báo về tình trạng "già trước khi giàu" của Việt Nam. Trong bối cảnh già hóa dân số nhanh, phụ nữ cao tuổi và phụ nữ khuyết tật đang trở thành nhóm đối tượng dễ bị tổn thương nhất. Họ không chỉ chịu áp lực về kinh tế do thu nhập thấp hơn nam giới mà còn gánh trên vai trọng trách nội trợ nặng nề, tạo nên một sự bất bình đẳng kép cả về y tế lẫn an sinh xã hội.

Từ thực tế này, đại biểu Sang khẳng định Luật Bình đẳng giới sau gần 20 năm thực thi đã bộc lộ những điểm lạc hậu, thiếu đồng bộ với mô hình chính quyền địa phương và hệ thống pháp luật hiện hành. Sự lỗi thời này vô hình trung tạo ra những "khoảng trống" trong việc bố trí ngân sách và kiện toàn bộ máy nhân sự tại cơ sở.

Việc đưa nội dung sửa đổi Luật Bình đẳng giới vào chương trình xây dựng pháp luật sớm nhất là đòi hỏi cấp thiết để tạo ra hành lang pháp lý vững chắc, giúp các chính sách an sinh thực sự chạm đến được những lao động nữ ở khu vực phi chính thức và những nhóm phụ nữ đặc thù.

Đại biểu Điểu Huỳnh Sang, ĐBQH tỉnh Đồng Nai, phát biểu. Ảnh: Nguyễn Hùng

Thay đổi tư duy lập báo cáo cho giai đoạn mới

Hướng tới giai đoạn 2026-2030, các đại biểu đồng quan điểm cho rằng Chính phủ cần thay đổi căn bản cách tiếp cận trong việc đánh giá và lập báo cáo. Một bản báo cáo chất lượng không nên chỉ là bản liệt kê các thành tích đạt được, mà cần phải phân tích sâu sắc bối cảnh tình hình, rút ra các bài học kinh nghiệm và đặc biệt là phải giải trình được tác động giới một cách cụ thể trong từng nghị quyết, chính sách.

Chỉ khi yếu tố bình đẳng giới được "thẩm thấu" vào từng quyết sách phát triển thay vì chỉ là những câu từ mang tính thủ tục, chúng ta mới có thể kỳ vọng vào một xã hội công bằng và thực chất hơn cho mọi giới trong tương lai.

Kim Thanh