Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trong thời đại số

Những năm gần đây, cùng với sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ số và hạ tầng internet, mua sắm trực tuyến đã dần trở thành thói quen của nhiều người dân. Thay vì phải trực tiếp đến các cửa hàng, siêu thị hay trung tâm thương mại như trước đây, người tiêu dùng giờ đây chỉ cần một chiếc điện thoại thông minh có kết nối internet là có thể dễ dàng tìm kiếm, so sánh giá cả và lựa chọn hàng hóa từ nhiều nhà cung cấp khác nhau. Từ các mặt hàng thiết yếu trong sinh hoạt hằng ngày cho đến quần áo, đồ điện tử, đồ gia dụng… tất cả đều có thể được đặt mua nhanh chóng chỉ sau vài thao tác đơn giản.

Sự tiện lợi, nhanh chóng cùng với sự đa dạng về mẫu mã, giá cả đã khiến hình thức mua sắm này ngày càng được nhiều người lựa chọn. Không chỉ tiết kiệm thời gian, công sức đi lại, mua sắm trực tuyến còn mang đến cho người tiêu dùng nhiều chương trình khuyến mại, ưu đãi hấp dẫn.

Tuy nhiên, bên cạnh những lợi ích rõ rệt, việc mua sắm trên môi trường mạng cũng tiềm ẩn không ít rủi ro nếu người tiêu dùng thiếu thông tin hoặc không lựa chọn những kênh bán hàng uy tín.

Tuy mang lại nhiều tiện ích cho người tiêu dùng, song mua sắm trực tuyến cũng tiềm ẩn không ít rủi ro nếu người mua không tìm hiểu kỹ thông tin về sản phẩm cũng như đơn vị bán hàng.

Thực tế cho thấy, trên không gian mạng vẫn còn xảy ra tình trạng hàng giả, hàng nhái, hàng kém chất lượng hoặc sản phẩm khi nhận không đúng với thông tin quảng cáo ban đầu. Bên cạnh đó, một số đối tượng còn lợi dụng các nền tảng trực tuyến để thực hiện hành vi gian lận, lừa đảo, gây thiệt hại cho người tiêu dùng.

Đáng chú ý, việc giao dịch và thanh toán qua môi trường mạng nếu không được thực hiện trên các kênh uy tín cũng có thể tiềm ẩn nguy cơ lộ thông tin cá nhân hoặc gặp khó khăn trong quá trình đổi trả, khiếu nại sản phẩm. Chính vì vậy, việc nâng cao nhận thức và kỹ năng mua sắm an toàn trên môi trường số đang trở thành yêu cầu cần thiết đối với mỗi người tiêu dùng hiện nay.

Theo ông Nguyễn Văn Bộ, Quản lý cửa hàng FPT Shop, phường Cam Đường, tỉnh Lào Cai, việc bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng luôn được các doanh nghiệp uy tín đặt lên hàng đầu, đặc biệt trong bối cảnh thương mại điện tử phát triển mạnh.

“Mua sắm online rất tiện lợi nhưng cũng có những rủi ro như hàng không đúng mô tả, hàng giả hoặc hàng kém chất lượng nếu mua từ những nguồn không uy tín. Vì vậy tại hệ thống FPT Shop, tất cả các sản phẩm bán ra đều là hàng chính hãng, có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng từ các thương hiệu uy tín. Khi mua hàng tại hệ thống cửa hàng, khách hàng sẽ được nhân viên tư vấn chi tiết và hướng dẫn kiểm tra sản phẩm như ngoại quan, tem niêm phong và số IMEI để xác nhận thông tin chính hãng”, ông Bộ cho biết.

Trước sự phát triển nhanh chóng của thương mại điện tử, các cơ quan chức năng tại tỉnh Lào Cai cũng đang triển khai nhiều giải pháp nhằm bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trong môi trường số.

Ông Trịnh Văn Thành, Phó Giám đốc Sở Công Thương, Chủ tịch Hội Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng tỉnh Lào Cai cho biết, thời gian qua, công tác bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng đã được triển khai với nhiều giải pháp đồng bộ.

Sở Công Thương khuyến cáo người dân khi tham gia mua sắm trực tuyến cần lựa chọn các nền tảng uy tín, kiểm tra kỹ thông tin nhà bán hàng và ưu tiên các gian hàng chính hãng; cần thận trọng với các sản phẩm có giá rẻ bất thường; hạn chế chuyển tiền trước cho các cá nhân bán hàng trên mạng xã hội; đồng thời kiểm tra kỹ hàng hóa khi nhận và không cung cấp thông tin cá nhân hoặc mã OTP ngân hàng cho các đường link lạ.

Trong thời gian tới, ngành Công Thương tỉnh Lào Cai tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền về bảo mật dữ liệu cá nhân, kỹ năng giao dịch an toàn trên môi trường số; tăng cường thanh tra, kiểm tra thị trường và xử lý nghiêm các hành vi gian lận thương mại, kinh doanh hàng giả, hàng kém chất lượng.

Có thể thấy, trong thời đại số, việc bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng không chỉ là trách nhiệm của các cơ quan quản lý mà còn cần sự chủ động, tỉnh táo của mỗi người dân. Khi người tiêu dùng nâng cao cảnh giác và lựa chọn các kênh mua sắm uy tín, môi trường thương mại điện tử sẽ ngày càng minh bạch, an toàn và bền vững hơn.

Bích Huệ - Tuấn Anh