Bảo tồn tối đa giá trị di sản khi di dời di tích làm đường nối sân bay Gia Bình

Theo đó, Chính phủ đề xuất trình Quốc hội cho phép áp dụng cơ chế, chính sách quy định tại Điều 2 Nghị quyết số 256 ngày 11/12/2025 của Quốc hội đối với việc di chuyển 3 di tích gồm Đền Tân Trăn, xã Lâm Thao; Đình Đông Côi, phường Thuận Thành và Đình Tam Sơn, xã Lương Tài, trong phạm vi thực hiện các dự án nêu trên.

Đại biểu Nguyễn Thị Sửu (đoàn Thành phố Huế). Ảnh: Media Quốc hội.

Trước đề xuất trên, các đại biểu Quốc hội cơ bản đồng tình, đồng thời lưu ý cần có cơ chế chặt chẽ để vừa đáp ứng yêu cầu phát triển hạ tầng, vừa bảo đảm gìn giữ giá trị di sản.

Tham gia góp ý kiến, đại biểu Nguyễn Thị Sửu (đoàn Thành phố Huế) tán thành việc ban hành Nghị quyết của Quốc hội về di chuyển di tích trong phạm vi thực hiện dự án tuyến đường kết nối Cảng Hàng không quốc tế Gia Bình với Thủ đô Hà Nội.

Tuy nhiên, đại biểu lưu ý cần nhìn nhận vấn đề từ hai phía: phía trước là những công trình hạ tầng chiến lược tương lai và phía sau là những di tích mang theo ký ức lịch sử, tín ngưỡng và bản sắc dân tộc.

Theo đại biểu Nguyễn Thị Sửu, di tích vẫn gắn với đời sống cộng đồng, đình là nơi sinh hoạt tín ngưỡng, lễ hội và kết nối ký ức làng quê. Đây chính là đặc trưng của vùng Kinh Bắc, nơi hệ thống đình, chùa, lễ hội và các tư liệu sắc phong tạo nên một không gian văn hóa liên tục qua nhiều thế hệ.

Từ thực tế đó, đại biểu cho rằng, việc di chuyển di tích cần được xem xét thận trọng, với yêu cầu xuyên suốt là bảo đảm các giá trị cốt lõi của di sản.

Vấn đề đặt ra là làm thế nào để phát triển mà không làm mất những giá trị cốt lõi của di sản. 

Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh. Ảnh: Media Quốc hội.

Giải trình, làm rõ những vấn đề đại biểu Quốc hội quan tâm, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh cho biết, Chính phủ tiếp thu các ý kiến góp ý và hoàn thiện hồ sơ dự án Nghị quyết.

Theo Bộ trưởng, đình, đền là những yếu tố rất truyền thống và gắn với làng xã, cộng đồng dân cư. Do đó, việc di chuyển đến địa điểm mới cần bảo đảm thực hiện theo đúng quy trình về tu bổ di tích, giữ gìn tối đa các yếu tố gốc cấu thành di tích, thực hiện theo các quy định của pháp luật và tiếp tục phát huy giá trị di sản.

Từ yêu cầu đó, Bộ trưởng khẳng định việc di chuyển phải được thực hiện theo hướng bảo tồn cả giá trị vật thể và những giá trị văn hóa, lịch sử gắn với di tích.

"Không chỉ là di chuyển địa điểm mà tinh thần, hồn cốt và những mục tiêu của đình, của đền gắn với truyền thống văn hóa lịch sử của các làng xã, của dân tộc sẽ tiếp tục được phát huy giá trị trong những địa điểm mới", Bộ trưởng nhấn mạnh.

Linh Đan

Dương Thy