APEC 2027: Từ đảo ngọc đến cửa ngõ đối ngoại của Việt Nam - Bài 3: Người dân trong tâm điểm APEC

Ngư dân Hàm Ninh vẫn bám biển mỗi ngày, đồng thời kỳ vọng APEC 2027 mở ra cơ hội phát triển mới cho Phú Quốc. Ảnh: PHẠM HIẾU

Trong hành trình chuẩn bị cho APEC 2027, những công trình ngàn tỷ đồng luôn là phần dễ nhìn thấy nhất. Nhưng phía sau những tuyến đường mới, nhà ga mới hay trung tâm hội nghị hiện đại là một sự chuẩn bị khác âm thầm hơn nhưng không kém phần quan trọng. Đó là sự chuẩn bị của người dân Phú Quốc. Từ ngư dân ở những làng chài ven biển, người kinh doanh dịch vụ du lịch đến lớp thanh niên đang học thêm ngoại ngữ, nhiều người đang chủ động thay đổi để sẵn sàng đón sự kiện quốc tế lớn nhất sắp tổ chức trên đảo. Bởi hơn ai hết, họ hiểu rằng hình ảnh Phú Quốc trong mắt bạn bè quốc tế không chỉ được tạo nên từ những công trình hiện đại, mà còn từ chính con người nơi đây.

Mỗi người dân là một đại sứ

Buổi sáng ở Hàm Ninh, đặc khu Phú Quốc bắt đầu từ khi mặt trời chưa lên hẳn. Những chiếc ghe đánh cá nối nhau trở về bến sau một đêm trên biển. Tiếng máy nổ, tiếng người gọi nhau chuyển cá hòa vào nhịp sống quen thuộc của làng chài ven biển. Cuộc sống ở những nơi đặc trưng của đất đảo vẫn giữ nhiều nét bình dị như nhiều năm trước. Biển vẫn vậy. Người dân vẫn vậy. Nhưng phía sau những nếp sinh hoạt quen thuộc ấy, vùng đất này đang bước vào một thời điểm đặc biệt trong lịch sử phát triển.

Bên mớ lưới còn mùi biển mặn, lão ngư Nguyễn Văn Hai (thường gọi là Sáu Hai, ngoài 60 tuổi) trú tại Hàm Ninh cười tươi khi được hỏi về sự kiện quốc tế sắp tới: “Nói thiệt với chú, dân biển tụi tôi trước giờ chỉ biết con cá, con tôm chứ biết gì về hội nghị quốc tế. Nhưng qua thông tin truyền thông, chúng tôi biết rằng năm tới có tới 21 quốc gia trên thế giới qua đảo mình họp hành. Tỉnh lo xây dựng các công trình, mở đường lớn, còn dân mình thì lo giữ biển sạch, bán buôn ngay ngắn, không nói thách, không xả rác. Tụi tôi bảo nhau, mình làm nghề biển thì giữ cái chân chất của người biển, đón khách quốc tế bằng nụ cười niềm nở, để họ thấy dân Phú Quốc mình văn minh, hiếu khách cỡ nào!”.

Người ngư dân ấy đã trải qua gần như toàn bộ những đổi thay lớn nhất của đảo ngọc. Từ những ngày chưa có điện lưới quốc gia, những chuyến đi phụ thuộc vào tàu biển, đến khi sân bay quốc tế được đưa vào hoạt động và du lịch phát triển mạnh mẽ. Đối với ông, APEC 2027 là một điều rất mới. Nhưng sự kiện ấy lại diễn ra ngay trên vùng đất ông gắn bó cả cuộc đời. Những câu chuyện của người dân Hàm Ninh giúp nhìn rõ hơn hành trình phát triển của Phú Quốc. Nhiều người không thuộc các số liệu tăng trưởng. Họ cũng ít khi nói về chiến lược đối ngoại. Điều họ cảm nhận được là đường sá thuận lợi hơn, cuộc sống ổn định hơn, cơ hội làm ăn nhiều hơn. Từ những đổi thay ấy, người dân hiểu rằng APEC sẽ mở thêm những cánh cửa mới cho đảo ngọc.

Trong các cuộc làm việc về công tác chuẩn bị APEC 2027, lãnh đạo Trung ương nhiều lần nhấn mạnh yêu cầu xây dựng hình ảnh một Việt Nam thân thiện, văn minh và hiếu khách. Hình ảnh ấy không được tạo nên từ những công trình hay những báo cáo thành tích. Hình ảnh ấy được tạo nên từ cách ứng xử của người dân. Theo nghĩa đó, mỗi người dân Phú Quốc chính là một đại sứ của vùng đất mình đang sống.

Khi cơ hội gõ cửa

Trên đảo ngọc hôm nay, sự chuẩn bị cho APEC không chỉ diễn ra ở các công trường. Sự chuẩn bị ấy còn hiện diện trong các lớp học ngoại ngữ, trong các khách sạn, nhà hàng và các cơ sở dịch vụ du lịch. Nhiều người trẻ đang chủ động trang bị thêm kỹ năng để đón những cơ hội mới. Tại nhiều doanh nghiệp du lịch, các khóa đào tạo ngoại ngữ, kỹ năng giao tiếp và phục vụ du khách quốc tế được tổ chức thường xuyên hơn. Với nhiều người dân, APEC 2027 không chỉ là một sự kiện đối ngoại lớn mà còn là cơ hội để nâng cao tay nghề, mở rộng cơ hội việc làm và sẵn sàng hội nhập với môi trường quốc tế.

Bạn Lâm Mỹ Xuyên (24 tuổi) - nhân viên lễ tân một khu nghỉ dưỡng ở Bãi Trường chia sẻ: “Thủ tục đăng ký lớp học nghề và kỹ năng ngoại ngữ miễn phí được giải quyết nhanh. Nhờ vậy, những người trẻ như em có điều kiện tham gia lớp tiếng Anh chuyên ngành ngoại giao và dịch vụ cấp tốc này. APEC 2027 là cơ hội hiếm có để em thử sức ở môi trường chuẩn quốc tế và xa hơn là có một vị trí công việc tốt hơn ngay tại quê hương mà không cần phải đi đâu xa”. Mỹ Xuyên đại diện cho một thế hệ lớn lên cùng sự phát triển của Phú Quốc. Họ chứng kiến đảo ngọc thay đổi từng năm. Họ cũng hiểu rằng APEC sẽ mang đến nhiều cơ hội nghề nghiệp trong lĩnh vực du lịch, dịch vụ, thương mại và giao lưu quốc tế.

Tại cuộc họp lần thứ hai của Ủy ban Quốc gia APEC 2027, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính (thời điểm diễn ra sự kiện) yêu cầu việc chuẩn bị cho APEC phải hướng tới mục tiêu “tối ưu hóa cơ hội”. Với người dân Phú Quốc, cơ hội ấy không nằm ở những khái niệm xa xôi. Đó là cơ hội học tập, cơ hội việc làm, cơ hội nâng cao thu nhập và cơ hội tiếp cận môi trường làm việc chuyên nghiệp hơn.

Từ góc nhìn ấy, APEC không còn là câu chuyện của các đoàn đại biểu hay những phiên họp cấp cao. APEC đang hiện diện trong quyết tâm học thêm một ngoại ngữ của người trẻ. APEC hiện diện trong khát vọng được làm việc trong môi trường hiện đại hơn. APEC hiện diện trong mong muốn góp phần giới thiệu hình ảnh quê hương đến với bạn bè quốc tế. Đó là những chuyển động âm thầm nhưng có ý nghĩa lâu dài đối với tương lai của đảo ngọc.

Dấu ấn còn lại sau hội nghị

APEC 2027 sẽ diễn ra trong một khoảng thời gian nhất định. Các đoàn đại biểu rồi sẽ rời Phú Quốc. Những phiên họp sẽ khép lại. Điều còn ở lại là những giá trị mà sự kiện để lại cho vùng đất đăng cai. Ông Đặng Thành Điểm - chủ một cơ sở sản xuất nước mắm truyền thống tại đặc khu Phú Quốc bộc bạch về tầm nhìn của một doanh nghiệp địa phương: “Chúng tôi đang dồn lực nâng cấp quy trình đóng gói và thiết kế lại bao bì có nhãn tiếng Anh để đưa nước mắm Phú Quốc vào chuỗi quà tặng đặc sản phục vụ các đoàn khách quốc tế. APEC là cái đà, là bệ phóng thương hiệu cực lớn. Chúng tôi chuẩn bị kỹ hôm nay là để sau năm 2027, nước mắm truyền thống của Phú Quốc tiếp tục vươn mạnh, vươn xa ra thị trường toàn cầu”.

Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Hồ Văn Mừng từng nhấn mạnh việc chuẩn bị và tổ chức các hoạt động của năm APEC 2027 tại đặc khu Phú Quốc là nhiệm vụ chính trị, đối ngoại đặc biệt quan trọng, gắn với uy tín quốc gia, hình ảnh địa phương và mục tiêu phát triển lâu dài của tỉnh. Từ góc độ đó, những gì đang diễn ra hôm nay không chỉ hướng tới thành công của một hội nghị, mà còn hướng tới tương lai của cộng đồng dân cư trên đảo.

Từ những lớp học ngoại ngữ sáng đèn ban đêm ở các khu khố đến những nụ cười mặn mòi của lão ngư ở những làng chài, người dân Phú Quốc đang bước vào tâm điểm của APEC 2027 bằng tất cả sự tự hào và niềm tin mộc mạc. Họ chính là gốc rễ, là nguồn lực nội sinh và là tấm danh thiếp văn hóa sống động nhất để Phú Quốc tự tin đón tiếp bạn bè quốc tế. Sự chuẩn bị bền bỉ của lòng dân và dòng máu hội nhập đang chảy trong mỗi ấp, khu phố trên đảo hôm nay là sự chuẩn bị cho những ngày hội nghị cấp cao vào năm 2027.

Nhưng câu chuyện không dừng lại ở đó khi những chiếc xe chở nguyên thủ rời đi, những lá cờ quốc tế hạ xuống, hệ thống hạ tầng đồng bộ và một thế hệ công dân toàn cầu này sẽ tiếp tục ở lại, tạo nên một sức bật mới. Liệu APEC 2027 sẽ để lại di sản dài hạn nào và vùng đất này sẽ chuyển hóa cơ hội ấy thành động lực trăm năm ra sao?

NGƯỜI DÂN PHÚ QUỐC ĐƯỢC HƯỞNG LỢI GÌ TỪ APEC 2027?

- Hạ tầng giao thông hiện đại hơn: Thừa hưởng hệ thống đường trục chính, sân bay và cảng biển quốc tế hoàn chỉnh phục vụ nhu cầu đi lại, giao thương hằng ngày.
- Nâng cao chất lượng dịch vụ du lịch: Các cơ sở kinh doanh tại các khu phố, ấp được chuẩn hóa theo tiêu chuẩn quốc tế, nâng cao năng lực cạnh tranh.
- Mở rộng cơ hội việc làm: Dự kiến tạo thêm hơn 15.000 việc làm mới trong các lĩnh vực dịch vụ, nhà hàng, khách sạn, logistics và phiên dịch.
- Nâng cao kỹ năng nghề nghiệp: Người dân được tham gia các khóa đào tạo miễn phí về ngoại ngữ, văn hóa giao tiếp đối ngoại do tỉnh tổ chức trực tiếp tại cấp cơ sở.
- Thu hút đầu tư, phát triển kinh tế: Tạo làn sóng đầu tư mới từ các nền kinh tế trong khối APEC, giúp gia tăng giá trị tài sản và thu nhập bền vững cho cư dân đặc khu.

(Đón đọc bài 4: Sau hội nghị là cơ hội trăm năm)

VIỆT TIẾN