Amazon dồn lực cho AI, cắt giảm 10% lượng nhân viên văn phòng

Robot thế hệ tiếp theo của Amazon.

Sa thải hàng loạt giữa đợt chuyển dịch công nghệ

Ngày 28/1/2026, Amazon thông báo kế hoạch cắt giảm thêm khoảng 16.000 vị trí nhân sự tại khối văn phòng, là đợt sa thải lớn thứ hai trong vòng vài tháng sau một đợt sa thải khoảng 14.000 nhân viên vào tháng 10/2025.

Tập đoàn cho biết động thái này nằm trong chương trình tái cơ cấu nhằm loại bỏ các tầng quản lý trung gian, giảm thủ tục hành chính và tăng hiệu quả hoạt động thông qua công nghệ, trong đó AI là trọng tâm chiến lược.

Đây là phần tiếp theo của kế hoạch cắt giảm tổng cộng có thể lên tới 30.000 nhân sự văn phòng, tương đương gần 10% lực lượng nhân viên văn phòng toàn cầu của công ty. Những vị trí bị ảnh hưởng bao gồm nhiều bộ phận khác nhau như Amazon Web Services (AWS), Prime Video, bán lẻ và nhân sự.

Trong một email gửi nhân viên, lãnh đạo Amazon khuyến khích mọi người sử dụng công nghệ và AI để "đơn giản hóa công việc" và tăng hiệu quả, đồng thời nhấn mạnh rằng công ty vẫn tiếp tục đầu tư vào các mảng chiến lược trong dài hạn.

Nỗi lo từ nội bộ nhân viên: Thư ngỏ gửi CEO Amazon

Không chỉ có các quyết định sa thải gây chú ý, nội bộ Amazon còn xuất hiện một phong trào phản ánh lo ngại sâu rộng về cách triển khai AI. Hơn 1.000 nhân viên đã cùng ký vào một thư ngỏ gửi CEO Andy Jassy, bày tỏ "quan ngại nghiêm trọng" về tốc độ và phương pháp triển khai AI hiện tại.

Trong thư, các nhân viên nhận định chiến lược phát triển AI theo kiểu "tốc độ cực đại, chi phí được biện minh bằng mọi giá" có thể gây tác động nghiêm trọng tới:

- Việc làm và an ninh việc làm của người lao động;

- Môi trường và cam kết khí hậu của công ty;

- Và cả các nguyên tắc dân chủ nếu AI bị dùng để mở rộng giám sát trái với nguyên tắc nhân quyền.

Những người ký tên bao gồm: kỹ sư phần mềm, quản lý sản phẩm tới nhân viên kho hàng đều lo ngại rằng AI đang được áp đặt như một giải pháp tất yếu, nhưng lại tạo ra áp lực năng suất lớn hơn và tiềm ẩn rủi ro sa thải con người nếu AI "không đáp ứng kỳ vọng cao".

Bức thư cũng chỉ trích công ty vì theo họ đang "bỏ qua" các mục tiêu khí hậu ban đầu nhằm mở rộng nhanh hạ tầng AI. Nhân viên dẫn số liệu cho rằng lượng khí thải của Amazon đã tăng khoảng 35% kể từ 2019, bất chấp cam kết đạt mức ròng bằng không vào năm 2040, do nhu cầu năng lượng lớn từ các trung tâm dữ liệu.

Amazon phản hồi rằng công ty vẫn cam kết theo đuổi các mục tiêu khí hậu và là một trong những nhà mua năng lượng tái tạo lớn nhất thế giới, dù thừa nhận tiến trình này có thể không "liền mạch".

Việc Amazon sử dụng AI để tự động hóa và tối ưu hóa hoạt động là phần của xu hướng rộng hơn trong ngành công nghệ. Các công ty lớn khác, như Meta, Microsoft và Google, cũng từng triển khai các dự án AI lớn, đồng thời điều chỉnh lại nhân sự.

Tuy nhiên, phản ứng nội bộ tại Amazon phản ánh sự căng thẳng giữa đổi mới công nghệ và nhu cầu bảo vệ quyền lợi người lao động.

Giám đốc điều hành Andy Jassy từng công khai nói rằng AI sẽ giúp công ty trở nên hiệu quả hơn và có thể giảm quy mô lực lượng lao động trong tương lai, nhưng cũng khẳng định rằng việc thu gọn bộ máy nhằm tạo ra một tổ chức linh hoạt hơn chứ không chỉ đơn thuần tiết kiệm chi phí.

Sự phản kháng từ nhân viên và các đợt sa thải quy mô lớn tại Amazon là câu chuyện điển hình về cuộc chuyển dịch sâu rộng sang AI trong ngành công nghệ, nơi cơ hội đổi mới song hành với những thách thức về việc làm, đạo đức công nghệ và cam kết môi trường.

Việc cân bằng giữa tối ưu hiệu quả và bảo đảm quyền lợi con người sẽ là bài toán hóc búa không chỉ cho Amazon mà cho cả ngành trong những năm tới.

Đỗ Tho