Tình yêu 26 năm của cô giáo và người lính tâm thần

Nghệ AnChiều 26/8, chị Phan Thị Tuyết đi xe máy từ phường Thành Vinh đến Trung tâm Điều dưỡng thương binh Nghệ An thăm chồng, anh Nguyễn Hoài Minh.

Vừa thấy vợ, người đàn ông 67 tuổi bước vội tới hỏi: "Em khỏe không? Con trai đâu?". Cuộc gặp gỡ của vợ chồng họ ít lời. Anh chủ yếu nắm tay, nhìn vợ cười hiền.

Quả đạn pháo bắn trúng hầm ở chiến trường K năm 1980 đã khiến anh Minh chấn thương não, bị tâm thần phân liệt. Từ khi kết hôn, cuộc sống của anh chỉ thu bé lại bằng người vợ và cậu con trai. Suốt 26 năm gắn bó, người cựu binh không tỉnh táo ấy luôn gọi vợ bằng "em", xưng "anh".

Nghe anh hỏi bao giờ được về, chị Tuyết, 59 tuổi, siết nhẹ tay chồng: "Đợi nhà xây xong, mẹ con em sẽ đón anh về".

Năm 1999, chị Phan Thị Tuyết đang là giáo viên mầm non ở xã Hưng Tây, huyện Hưng Nguyên (cũ) chăm bố ốm tại bệnh viện tỉnh Nghệ An. Chị tình cờ quen bà Sinh nằm cùng phòng. Thấy người phụ nữ neo đơn, chị thường xuyên sang giúp đỡ. Qua trò chuyện, chị biết bà có con trai tên Hoài Minh là thương binh đang điều trị tại Khu điều dưỡng thương binh tâm thần kinh Nghệ An.

"Giá bác có người con dâu như con", câu nói bâng quơ của người mẹ neo đơn in sâu vào tâm trí chị. Người bạn thân của chị Tuyết gần nhà bà Sinh kể thêm, trước lúc nhập ngũ anh Minh rất hiền lành. Chấn thương tâm lý sau chiến tranh khiến anh mất trí nhớ, tinh thần bất ổn.

Tò mò về người lính ấy, chị đạp xe hơn 15 km đến trung tâm xin gặp. Qua khung cửa sắt, chị nhìn thấy người đàn ông ngoài 40 tuổi lầm lũi ngồi ở góc sân. Không đợi quản lý gọi anh đến gặp, chị bất ngờ quay về.

Cuối tuần tiếp theo, chị quay lại trung tâm. Ngồi đối diện với anh, chị ấn tượng với người đàn ông hiền lành, hỏi gì đáp nấy, không giống "người điên". Sau vài lần gặp gỡ, chị nảy sinh cảm mến.

Tình cảm ấy biến thành quyết tâm gắn bó khi chị nghe câu chuyện sinh tử của anh Minh trên chiến trường. Tháng 8/1977, anh Minh nhập ngũ, tham gia cuộc chiến bảo vệ biên giới Tây Nam. Đầu năm 1980, trong chiến dịch truy quét Khmer Đỏ tại Phnom Chhat (Campuchia), hầm trú ẩn của anh trúng pháo kích, bị vùi lấp. Cả hầm 6 người thì 5 chiến sĩ hy sinh. Mình anh sống sót nhờ dùng tay không cào bới đất đá kêu cứu.

Được chuyển về tuyến sau với thương tật 21%, anh Minh rơi vào hoảng loạn trước sự hy sinh của đồng đội. Ngày 2/6/1981, anh xuất ngũ nhưng di chứng chiến tranh khiến bệnh tình ngày càng nặng. Năm 1987, tỷ lệ bệnh tật của anh ở mức 61%, đến năm 1997 tăng lên 81%. Anh mắc bệnh hoang tưởng, thường xuyên đập phá đồ đạc. Xóm giềng khi ấy gọi anh là người điên.

Quyết định kết hôn với người thương binh của chị vấp phải sự phản đối gay gắt từ bạn bè, anh chị em ruột. "Mi (mày) khùng hay sao mà lấy người tâm thần, muốn sa vào vũng bùn à?", là câu chị Tuyết nghe nhiều nhất.

Nhưng bố mẹ đẻ chị ủng hộ. "Người đã hy sinh xương máu vì bình yên của Tổ quốc luôn xứng đáng được yêu thương", lời dặn của người cha khi đó là Bí thư Đảng ủy xã tiếp thêm sức mạnh cho chị.

Ngày 20/7/2000, chị viết giấy cam đoan tự nguyện kết hôn với thương binh Hoài Minh gửi UBND xã Hưng Tây và Ban lãnh đạo Trung tâm điều dưỡng. Cuối tháng đó, đám cưới của hai người tổ chức dưới sự hỗ trợ của trung tâm.

Đón chồng về sống cùng mẹ già, chị đối mặt nhiều lời đàm tiếu. Dư luận đồn thổi chị nhắm đến tài sản nhà anh Minh, số khác gièm pha chị chửa hoang nên cưới người khiếm khuyết. Trước những lời thị phi, chị giữ im lặng.

Từ ngày lấy chồng, chị Tuyết trở thành trụ cột gia đình bằng đồng lương giáo viên mầm non. Thương vợ vất vả, những lúc tỉnh táo, anh Minh ra đầu ngõ bơm xe kiếm tiền phụ giúp.

Tâm trí không minh mẫn nhưng người cựu chiến binh vẫn dành trọn tình cảm cho vợ. Sáng nào anh cũng kiểm tra lốp xe đạp, hôn trán vợ trước lúc đi làm. Chiều đến, anh ra đầu đường ngóng chị về. Có món ngon, anh đều phần vợ.

Năm 2002, họ đón con trai đầu lòng. Chị Tuyết vừa nuôi con, vừa gồng gánh chăm lo người chồng bạo bệnh, mẹ già. Những lúc anh Minh lên cơn la hét, đập phá nhà cửa, nhè thức ăn hoặc bỏ vào bát người khác, chị kiên nhẫn xoa dịu chồng. Chị tự tay lo liệu vệ sinh cá nhân khi anh mất ý thức. Không ít lần khi tâm trí bất ổn anh bị những người ngoài khích bác nên nổi cơn ghen tuông vô căn cứ, vung tay đánh vợ.

Nhận đòn đau, chị Tuyết không oán trách. "Tôi hiểu vợ con chiếm vị trí duy nhất trong thế giới của anh nên sợ mất", chị nói.

Những đợt chồng phát bệnh nặng, chị đưa anh vào trung tâm điều trị, sau vài tháng ổn định lại đón về. Từ dịch Covid-19 bùng phát, chị gửi hẳn anh vào trung tâm để được chăm sóc y tế, lễ tết mới đưa về.

Năm 2025, con trai anh chị tốt nghiệp đại học ở Hà Nội, về quê làm việc. Đầu năm nay, gom góp tiền lương hưu 1,9 triệu đồng mỗi tháng, trợ cấp thương binh của chồng, sau vay mượn họ hàng, cùng với 50 triệu đồng tiền hỗ trợ từ trung tâm, chị Tuyết dỡ bỏ căn nhà 40 m2 xập xệ xây cơ ngơi mới.

Nhìn lại hành trình 26 năm gắn bó, nữ giáo viên mầm non coi thời gian là minh chứng rõ nhất cho tình yêu vượt định kiến. "Nếu chọn lại, tôi vẫn nguyện dành trọn cuộc đời chăm sóc người lính đã chịu nhiều thiệt thòi", chị Tuyết nói.

 

 

Chuyện tình của cô giáo mầm non và người lính tâm thần

Ông Nguyễn Thiếu Lâm, Giám đốc Trung tâm điều dưỡng thương binh Nghệ An nói xúc động khi đọc lá đơn tình nguyện lấy cựu binh tâm thần của chị Tuyết lưu trong hồ sơ bệnh án của anh chồng. Suốt 26 năm qua, chứng kiến tình cảm chị Tuyết dành cho chồng khiến ông Lâm và các cán bộ trong trung tâm không khỏi cảm phục.

"Sự hy sinh của chị nhắc nhở mỗi cán bộ chăm sóc như chúng tôi luôn trân trọng những người đã để lại một phần xương máu nơi chiến trường", ông Lâm nói.

Nga Thanh - Quỳnh Nguyễn