Reuters hôm 22/4 dẫn 5 nguồn tin am hiểu tình hình cho biết quân đội Mỹ đã "triển khai hệ thống chỉ huy phòng không Sky Map" tại sân bay quân sự Prince Sultan ở Arab Saudi trong những tuần gần đây. Các quan chức quân đội Ukraine cũng đã tới căn cứ Prince Sultan để đào tạo lính Mỹ cách sử dụng công nghệ này.

Sky Map là sản phẩm của Sky Fortress, công ty được các kỹ sư Ukraine thành lập hồi năm 2022, với mục tiêu trở thành nền tảng phần mềm chuyên điều phối nỗ lực đánh chặn máy bay không người lái (UAV) đối phương. Hệ thống có khả năng tổng hợp dữ liệu từ các radar và cảm biến để phát hiện mối đe dọa đang đến gần.

Ba nguồn thạo tin nói rằng Sky Map hiện là hệ thống chỉ huy chính của quân đội Ukraine, được sử dụng rộng rãi để phát hiện mối đe dọa từ UAV và phóng thiết bị bay không người lái (drone) đánh chặn.

Đây chỉ là một trong số những công nghệ chống UAV mới đang triển khai tại căn cứ Prince Sultan kể từ khi xung đột bùng phát ở Trung Đông. Bên cạnh đó có drone đánh chặn Merops do công ty Project Eagle có trụ sở ở Mỹ phát triển.

Các nguồn tin tiết lộ lực lượng Mỹ đã gặp một số thách thức trong giai đoạn thử nghiệm ban đầu, khi một phi cơ Merops mất kiểm soát và rơi xuống khu nhà vệ sinh trong căn cứ.

Bộ tư lệnh Trung tâm (CENTCOM), cơ quan phụ trách hoạt động của quân đội Mỹ ở Trung Đông, và công ty Sky Fortress từ chối bình luận. Văn phòng Tổng thống Ukraine chưa lên tiếng.

Căn cứ Prince Sultan đã hứng chịu nhiều đợt tập kích bằng tên lửa và UAV từ Iran trong xung đột. Một máy bay cảnh báo sớm E-3 Sentry đã bị phá hủy hoàn toàn và một chiếc khác bị hư hại trong cuộc tấn công hôm 27/3, nhiều phi cơ tiếp dầu KC-135 cũng hứng chịu tổn thất.

Ảnh vệ tinh do hãng Airbus chụp và được đài CNN công bố hồi đầu tháng cho thấy radar cảnh giới AN/TPY-2, có giá hàng trăm triệu USD và được coi là mắt thần của Hệ thống Phòng thủ Tầm cao Giai đoạn cuối (THAAD), ở căn cứ cũng bị cháy đen sau một đòn tấn công của Iran.

Lầu Năm Góc đã đẩy mạnh đầu tư vào công nghệ chống UAV, sau khi loại vũ khí này thể hiện ưu thế trong xung đột Ukraine. Dù vậy, thông tin hệ thống Sky Map được triển khai tại căn cứ Prince Sultan đã cho thấy những nhược điểm trong lưới phòng không của Mỹ.

"Hệ thống phòng không Mỹ bố trí trên thế giới từ lâu đã tồn tại nhiều lỗ hổng. Đây là vấn đề đã được hiểu rõ, song vẫn chưa có hướng giải quyết", Timothy Walton, chuyên gia tại Viện Hudson ở Mỹ, cho hay.

Thông tin cũng cho thấy quân đội Ukraine đã đạt được những bước tiến lớn trên lĩnh vực drone và chống drone. Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky từng đề nghị hỗ trợ Mỹ chống UAV Iran khi xung đột đang diễn ra, song người đồng cấp Donald Trump đã từ chối.

Phạm Giang (Theo Reuters)