"Chúng ta sẽ không bị kéo vào xung đột. Đây không phải cuộc chiến của chúng ta. Tôi sẽ không thay đổi quan điểm và cũng không nhượng bộ. Tham chiến không phục vụ lợi ích quốc gia của chúng ta", Thủ tướng Anh Keir Starmer phát biểu trước quốc hội ngày 15/4, đề cập chiến sự giữa Mỹ - Israel với Iran.

Phát biểu được đưa ra sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump dọa điều chỉnh thỏa thuận thương mại đã ký kết với Anh. London trước đó nhiều lần tuyên bố sẽ không bị kéo vào cuộc chiến với Tehran, động thái khiến ông Trump tức giận.

Dù nhiều lần chỉ trích chính sách của Thủ tướng Starmer, Tổng thống Trump cho rằng những căng thẳng trong quan hệ với Anh gần đây sẽ không ảnh hưởng tiêu cực đến chuyến thăm cấp nhà nước của Vua Charles III tới Mỹ trong tháng này.

Thủ tướng Starmer cũng nói trước quốc hội Anh rằng "quan hệ gắn bó lâu dài giữa hai quốc gia quan trọng hơn bất kỳ cá nhân nào nắm giữ chức vụ vào bất cứ thời điểm nào".

London và Washington năm ngoái ký thỏa thuận thương mại, áp mức trần thuế 10% đối với phần lớn hàng hóa của Anh xuất khẩu sang Mỹ. Đổi lại, Anh đồng ý mở cửa thị trường hơn nữa cho ethanol và thịt bò Mỹ, dẫn đến những lo ngại trong nước. Đây được xem là thỏa thuận có lợi cho Anh vì nước này được áp mức thuế thấp nhất mà Mỹ dành cho đối tác.

Tuy nhiên, lợi thế đã suy yếu sau khi Tòa án Tối cao Mỹ bác bỏ một số mức thuế, theo đó Washington áp mức tạm thời 10% đối với gần như toàn bộ hàng nhập khẩu, trước khi có cơ chế thuế mới vào tháng 7.

Ông Trump từng ca ngợi quan hệ tốt đẹp với ông Starmer vào thời điểm ký kết thỏa thuận, song quan hệ giữa hai bên đã xấu đi sau đó, đặc biệt do bất đồng liên quan xung đột Trung Đông. Thủ tướng Starmer khiến lãnh đạo Mỹ tức giận khi từ chối cho phép Mỹ sử dụng căn cứ Anh cho những đợt tấn công đầu tiên nhằm vào Iran.

Ông Starmer sau đó đồng ý với đề nghị từ Mỹ, cho phép sử dụng hai căn cứ quân sự của Anh cho "mục đích phòng thủ cụ thể và hạn chế".

Chính phủ của Thủ tướng Starmer, vốn tìm cách hàn gắn quan hệ với Tổng thống Trump kể từ khi ông trở lại Nhà Trắng tháng 1/2025, gần đây đưa ra những phát ngôn cứng rắn hơn đối với đồng minh lâu năm. Bộ trưởng Tài chính Rachel Reeves hôm 14/4 chỉ trích ông Trump sai lầm khi phát động cuộc chiến với Iran "mà không có kế hoạch rút lui rõ ràng".

Phát biểu trước quốc hội ngày 13/4, Thủ tướng Starmer cũng nói ông Trump đã sai khi đe dọa "hủy diệt nền văn minh Iran". Bộ trưởng Y tế Wes Streeting trước đó chỉ trích ngôn từ của ông Trump "kích động, khiêu khích và thái quá".

Huyền Lê (Theo AFP)