Hạt nhân - điểm nghẽn cản trở đàm phán Mỹ - Iran Thứ năm, 16/4/2026, 11:56 (GMT+7) Hạt nhân tiếp tục là rào cản khiến tiến trình đàm phán giữa Mỹ và Iran rơi vào bế tắc, khi yêu cầu khắt khe của Washington vấp phải sự phản đối mạnh mẽ của Tehran. Cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran tại Pakistan cuối tuần qua kết thúc mà không mang lại thỏa thuận chấm dứt xung đột. Một trong những bất đồng chính được cho là chương trình hạt nhân của Tehran.Priyanka Shankar, nhà bình luận của Al Jazeera, dẫn nguồn tin cho hay phía Mỹ yêu cầu Iran đình chỉ chương trình làm giàu uranium trong 20 năm để đổi lấy việc dỡ bỏ lệnh trừng phạt. Tuy nhiên, Tehran từ chối và đề xuất thời hạn tối đa không quá 5 năm. Máy ly tâm tại cơ sở hạt nhân Fordow của Iran trong bức ảnh đăng tháng 11/2019. Ảnh: IRNA Uranium là vật liệu phóng xạ tự nhiên được tìm thấy trong đất, đá và nước. Khi được làm giàu, nó sẽ trở thành nguồn nhiên liệu cho các lò phản ứng hạt nhân. Iran nắm giữ khoảng 440 kg uranium được làm giàu ở mức 60%, cách không xa mức 90% cần thiết để chế tạo vũ khí hạt nhân, theo Al Jazeera.Rafael Grossi, người đứng đầu Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA), hồi đầu tháng 3 cho hay về lý thuyết, số lượng uranium làm giàu cao của Iran đủ để sản xuất hơn 10 đầu đạn hạt nhân. Ông thêm rằng gần một nửa số uranium làm giàu 60% có thể vẫn nằm tại cơ sở hạt nhân Isfahan của Iran.Một lượng không xác định khác được cho là đang lưu trữ tại cơ sở Natanz. Hai địa điểm hạt nhân dưới lòng đất này, cùng với cơ sở Fordow, đã bị phá hủy hoặc hư hại nặng nề trong các cuộc không kích của Mỹ và Israel hồi tháng 6/2025. Chúng cũng tiếp tục bị nhắm mục tiêu trong cuộc xung đột hiện tại.Hiện chưa rõ liệu các kho dự trữ này có bị chôn vùi dưới đống đổ nát hay không và tình trạng của số uranium làm giàu đó ra sao.Israel và Mỹ đã nhiều lần cáo buộc Iran làm giàu uranium để phát triển vũ khí hạt nhân, mặc dù Tehran khẳng định chương trình của họ vì mục đích hòa bình. Mỹ và các đồng minh, đặc biệt là châu Âu, đã áp đặt nhiều vòng trừng phạt lên quốc gia này.Năm 2015, Iran ký kết thỏa thuận Kế hoạch Hành động Chung Toàn diện (JCPOA) với các cường quốc thế giới, do Tổng thống Mỹ khi đó là Barack Obama đàm phán. Tehran đồng ý thu hẹp chương trình hạt nhân để đổi lấy việc được nới lỏng lệnh trừng phạt.Nhưng vào năm 2018, trong nhiệm kỳ đầu tiên, Tổng thống Donald Trump đã rút Mỹ khỏi hiệp ước này, gọi đó là thỏa thuận "một chiều" và tái áp đặt các lệnh trừng phạt đối với Iran. Kể từ đó, ông đã liên tục tuyên bố rằng Iran không được phép có khả năng sản xuất vũ khí hạt nhân.Đây là một trong những yêu cầu chính của Washington trong các cuộc đàm phán với giới chức Iran trong năm qua và là một trong những lý do Mỹ đưa ra khi bắt đầu cuộc chiến với Iran vào tháng 2 năm nay.Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 14/4 cho biết các cuộc đàm phán với Iran có thể tiếp tục "trong hai ngày tới" tại Pakistan, nhưng ông không hài lòng với đề xuất tạm dừng chương trình làm giàu uranium của Tehran trong 20 năm mà Phó tổng thống JD Vance đưa ra."Tôi đã luôn nói rằng họ không thể có vũ khí hạt nhân. Vì vậy, tôi không thích con số 20 năm", ông Trump nói. Nhà máy điện hạt nhân Bushehr ở Vịnh Ba Tư, miền nam Iran ngày 29/4. Ảnh: AFP Ông Trump tin rằng áp lực gia tăng của Mỹ đối với Iran, bao gồm việc Mỹ phong tỏa các cảng của Iran, cuối cùng sẽ buộc Tehran nhượng bộ trước yêu cầu "không bao giờ có vũ khí hạt nhân". "Tôi nghĩ họ sẽ đồng ý. Tôi gần như chắc chắn về điều đó", ông nói với các phóng viên tại Nhà Trắng hôm 13/4.Tehran từ lâu đã tuyên bố không có ý định chế tạo vũ khí hạt nhân. Lãnh tụ tối cao Ali Khamenei cũng từng ban hành một sắc lệnh chống lại điều đó. Nhưng điều ông Trump thực sự muốn là Tehran phải từ bỏ những gì có thể cho phép họ chế tạo bom hạt nhân trong trường hợp thay đổi ý định."Nếu việc từ bỏ chương trình hạt nhân là lằn ranh đỏ của ông Trump, thì việc giữ lại nó là lằn ranh đỏ của Iran", Karen DeYoung, nhà bình luận của Washington Post, cho hay.Tehran duy trì quan điểm rằng việc là thành viên của Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân cho phép họ làm giàu uranium. Mặc dù hiệp ước không quy định rõ quyền này, nó cũng không cấm một cách rõ ràng."Đối với người Iran, chương trình hạt nhân đã đóng vai trò trung tâm trong lý tưởng của họ suốt nhiều năm qua. Đó là thách thức với chính quyền Mỹ", Christine Wormuth, cựu quan chức quân đội Mỹ và hiện đứng đầu Tổ chức Sáng kiến Đe dọa Hạt nhân, cho biết.Wormuth lo ngại áp lực của Mỹ có thể phản tác dụng, khiến người Iran thấy "cần phải đẩy nhanh tiến độ chế tạo bom". Trong khi chính quyền ông Trump tin có thể buộc Tehran khuất phục, bà cho rằng giới lãnh đạo Iran "đều là những người sẵn sàng chịu sức ép lớn". Vị trí ba cơ sở hạt nhân Iran Fordow, Natanz và Isfahan. Đồ họa: AFP MV Ramana, giáo sư Đại học British Columbia, cho hay cuộc thảo luận về thời gian Iran đình chỉ làm giàu uranium phần lớn là quá trình mặc cả giữa hai bên."Cả chính phủ Mỹ và Iran đều đặt cược rất lớn về mặt chính trị vào vấn đề này. Tranh cãi suốt thời gian qua nằm ở chỗ ông Trump muốn Iran phải từ bỏ hoàn toàn chương trình này, trong khi Tehran không chấp nhận điều đó", ông nói.Khi đặc phái viên Steve Witkoff và Jared Kushner, con rể ông Trump, gặp các nhà đàm phán Iran tại Geneva hồi tháng 2, Iran từng đề xuất dừng làm giàu uranium 3-5 năm. Nhưng cuộc đàm phán đã đổ vỡ sau khi Mỹ và Israel phát động chiến dịch tấn công Iran cuối tháng đó."Người Iran tại Geneva đã đồng ý với một điều mà tôi cho là ưu việt hơn JCPOA", Robert Malley, quan chức cấp cao về các vấn đề Trung Đông và từng là nhà đàm phán của Mỹ với Iran, cho hay."Về phía Mỹ, họ từ lâu giữ quan điểm rằng phải ngăn chặn Iran có được vũ khí hạt nhân. Do đó, họ muốn đảm bảo Iran cam kết không làm giàu uranium trong thời gian càng lâu càng tốt", Chris Featherstone, nhà khoa học chính trị tại Đại học York, nói.Featherstone thêm rằng thời gian Iran đình chỉ càng lâu, việc tái khởi động quy trình càng trở nên khó khăn.Đối với ông Trump, điều đó sẽ giúp chứng minh cho những tuyên bố rằng ông đang chiến thắng trong cuộc xung đột. "Việc Iran cam kết không làm giàu uranium càng lâu càng tốt có thể được xem là thành công với Mỹ. Và ông Trump có thể chứng minh rằng mình đã đạt được thành tựu từ cuộc chiến này", Featherstone nói.Thanh Tâm (Theo Al Jazeera, Washington Post) Link bài viết: https://vnexpress.net/Hat-nhan-diem-nghen-can-tro-dam-phan-My-Iran-5062739.html Facebook Google Tweet Danh mục tin tức Tin tức liên quan Hoài nghi về 'khoản hoàn thuế 11.000 USD' của nhân viên giao hàng Mỹ Nhà Trắng tuyên bố một nhân viên giao đồ ăn tiết kiệm được 11.000 USD nhờ chính sách không áp thuế tiền boa của ông Trump, nhưng con số này không phù hợp với tính toán trên thực tế. Khối tài sản 100 tỷ USD bị đóng băng của Iran Khoảng 100 tỷ USD tài sản của Iran đang bị đóng băng ở nước ngoài và giải phóng chúng đang là điều kiện then chốt của nước này trong đàm phán với Mỹ. Ông Trump: Israel và Lebanon chấp nhận ngừng bắn 10 ngày Tổng thống Trump cho biết lãnh đạo Israel và Lebanon đã nhất trí với lệnh ngừng bắn kéo dài 10 ngày. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tiếp Bí thư Quảng Tây Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề nghị Quảng Tây và các địa phương Việt Nam tạo đột phá trong 5 kết nối chiến lược, khi tiếp Bí thư Trần Cương. Mỹ dọa tiếp tục tấn công Iran nếu không đạt thỏa thuận Quan chức Mỹ tuyên bố lực lượng ở Trung Đông đã trong trạng thái sẵn sàng tiếp tục chiến đấu nếu Iran không chấp nhận thỏa thuận hòa bình. Hai siêu tàu dầu tiếp cận Iran giữa lệnh phong tỏa của Mỹ Ít nhất hai tàu chở dầu cỡ lớn đã tiến vào vịnh Ba Tư, dường như đang hướng tới Iran, bất chấp lệnh phong tỏa được Mỹ áp đặt. Đàn ong hơn 5,6 triệu con bên dưới nghĩa trang New York Nghĩa trang East Lawn ở New York là nơi làm tổ của 5,6 triệu con ong, trở thành một trong những quần thể ong lớn nhất và lâu đời nhất tại Mỹ. Tư lệnh Pakistan 'giúp thu hẹp khác biệt' giữa Mỹ - Iran Quan chức Pakistan cho biết chuyến thăm của tư lệnh quân đội Asim Munir đến Tehran giúp giảm bất đồng trong đàm phán hòa bình Mỹ - Iran. Rời Florida vì 'kiếm 175.000 USD mỗi năm vẫn thấy nghèo' Dù có mức lương 175.000 USD mỗi năm, Natalie Alatriste vẫn quyết định rời Florida khi chi phí sinh hoạt tăng mạnh, giao thông quá tải và môi trường sống không còn phù hợp. Israel bị tố đánh sập cầu, cô lập miền nam Lebanon Israel bị cáo buộc phá hủy cây cầu cuối cùng bắc qua sông Litani, khiến hàng chục nghìn dân ở miền nam Lebanon không tiếp cận được viện trợ. Iran 'điều tiêm kích hộ tống' máy bay chở tư lệnh Pakistan Ít nhất một tiêm kích F-4 và một chiếc MiG-29 Iran xuất hiện trên bầu trời Tehran, dường như để hộ tống máy bay chở tư lệnh quân đội Pakistan. Ukraine để lọt loạt tên lửa Iskander-M trong đòn tập kích Nga Nga tập kích Ukraine bằng hơn 700 tên lửa và UAV, Kiev thừa nhận đã để lọt ít nhất 13 tên lửa và 20 phi cơ. Điện Kremlin nói Mỹ từ chối để Nga tiếp nhận uranium Iran Điện Kremlin cho hay Mỹ không ủng hộ đề xuất Nga tiếp nhận toàn bộ uranium đã làm giàu của Iran trong trường hợp các bên đạt thỏa thuận về hạt nhân. Tổng thống Hàn Quốc sắp thăm Việt Nam Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae-myung và phu nhân sẽ thăm cấp nhà nước tới Việt Nam ngày 21-24/4. Mỹ 'muốn huy động các hãng ôtô' để tăng sản lượng vũ khí Lầu Năm Góc dường như muốn các hãng ôtô nội địa đóng vai trò lớn hơn trong sản xuất vũ khí, tương tự thời Thế chiến II. Xem tất cả