Motor chổi than là gì? Tại sao dòng động cơ này vẫn được ứng dụng rộng rãi hiện nay 9 ngày trước Giữa rất nhiều công nghệ động cơ ngày càng hiện đại, motor chổi than vẫn giữ được chỗ đứng riêng trong nhiều thiết bị quen thuộc như máy khoan, máy hút bụi, quạt điện hay các loại máy cầm tay. Điều này khiến không ít người thắc mắc motor chổi than là gì? Nó hoạt động ra sao và vì sao đến nay vẫn được ứng dụng rộng rãi trong thực tế? Trong bài viết dưới đây, chúng ta hãy cùng tìm hiểu rõ hơn về đặc điểm, nguyên lý hoạt động và những lý do khiến motor chổi than vẫn luôn là lựa chọn quen thuộc trong nhiều lĩnh vực.Motor chổi than là gì?Motor chổi than là loại động cơ điện sử dụng chổi than và cổ góp để đưa dòng điện vào phần quay, từ đó tạo ra chuyển động quay của rotor. Nói một cách dễ hiểu, đây là dòng động cơ hoạt động nhờ cơ chế tiếp điện cơ khí, trong đó chổi than luôn tỳ lên cổ góp để truyền điện vào các cuộn dây của rotor khi động cơ vận hành.So với motor không chổi than, loại motor này dùng hệ thống chổi than để chuyển mạch cơ học. Vì vậy, bạn sẽ dễ bắt gặp nó trong nhiều thiết bị quen thuộc như máy khoan, máy hút bụi, máy cầm tay hoặc các ứng dụng cần cơ chế truyền điện đơn giản. Tuy nhiên, do chổi than và cổ góp ma sát với nhau trong quá trình hoạt động, chổi than sẽ mòn dần theo thời gian và cần được kiểm tra, thay thế định kỳ.Cấu tạo và nguyên lý hoạt động của motor chổi thanVề cấu tạo, motor chổi than thường gồm các bộ phận chính là stator, rotor, cuộn dây, chổi than và cổ góp. Trong đó, stator tạo ra từ trường nhờ nam châm vĩnh cửu hoặc cuộn kích từ, rotor là phần quay mang các cuộn dây, cổ góp được nối với các đầu cuộn dây trên rotor và chổi than là bộ phận tiếp xúc trượt để đưa điện từ nguồn vào cổ góp. Nhìn tổng thể, đây là một cấu trúc không quá phức tạp, nhưng các bộ phận lại phối hợp rất chặt chẽ để duy trì chuyển động quay ổn định.Về nguyên lý hoạt động, khi cấp nguồn điện một chiều vào động cơ, dòng điện sẽ đi từ nguồn qua chổi than, truyền vào cổ góp rồi chạy vào các cuộn dây trên rotor. Khi cuộn dây mang dòng điện nằm trong từ trường của stator, nó sẽ sinh ra lực điện từ và tạo mô-men quay làm rotor chuyển động. Điểm rất quan trọng là cổ góp sẽ liên tục đổi cuộn dây đang được cấp điện khi rotor quay, đồng thời đảo chiều dòng điện trong cuộn dây đúng thời điểm cần thiết. Nhờ đó, lực quay luôn được giữ theo một hướng và động cơ có thể quay liên tục.Ưu điểm nổi bật của motor chổi thanKhi tìm hiểu về motor chổi than, nhiều người thường chỉ nhớ đến đặc điểm quen thuộc là có chổi than và cổ góp. Tuy nhiên, lý do khiến dòng động cơ này vẫn xuất hiện rộng rãi trong thiết bị điện gia dụng vì 4 ưu điểm sau:1. Cấu tạo đơn giản, dễ điều khiển và dễ triển khaiƯu điểm đầu tiên của motor chổi than là cấu trúc vận hành khá dễ hiểu và dễ ứng dụng. Theo maxon, động cơ chổi than có thể hoạt động mà không cần mạch điện tử bên ngoài. Vì vậy, trong nhiều trường hợp, việc tích hợp vào thiết bị sẽ đơn giản hơn so với motor không chổi than. Ngoài ra, tốc độ và mô-men của motor chổi than có thể được điều chỉnh bằng cách thay đổi điện áp đầu vào. Do đó, dòng động cơ này sẽ rất phù hợp với những ứng dụng cần giải pháp gọn, dễ lắp và không quá phức tạp về hệ điều khiển.2. Chi phí đầu tư thường hợp lýSau yếu tố dễ dùng, chi phí là một lý do quan trọng khiến motor chổi than vẫn được ưa chuộng. Loại động cơ này là lựa chọn có mức “p-p” tốt, tức là vẫn cho hiệu năng tốt trong khi mức chi phí khá dễ tiếp cận. Các chuyên gia cũng nhận định rằng motor chổi than là loại động cơ đơn giản và rẻ hơn để vận hành trong thực tế. Nhờ vậy, dòng motor này rất phù hợp với các thiết bị cần tối ưu giá thành, nhất là ở nhóm đồ gia dụng, dụng cụ điện cầm tay hoặc các cơ cấu truyền động không yêu cầu hệ điều khiển quá phức tạp.3. Kích thước nhỏ gọnKhông chỉ dễ dùng và dễ tiếp cận, motor chổi than còn có lợi thế lớn về độ gọn và độ linh hoạt vận hành. Ví dụ, dòng Faulhaber S/G có đường kính chỉ 6 đến 22 mm, chiều dài 15 đến 32,6 mm nhưng tốc độ có thể đạt tới 24.000 vòng/phút. Ở dòng SR của Faulhaber, nhiều mẫu có dải điện áp 3 đến 36 V nhưng vẫn cho tốc độ lên tới 17.000 vòng/phút. Chính nhờ kích thước nhỏ, quán tính thấp và phản hồi nhanh, motor chổi than đặc biệt phù hợp với các ứng dụng cần thiết bị gọn mà vẫn phải chạy linh hoạt.4. Dải lựa chọn rất rộngMột ưu điểm nữa rất đáng chú ý là motor chổi than có hệ sản phẩm khá phong phú, nên người dùng dễ chọn theo đúng nhu cầu thực tế. Một vài thương hiệu lớn đã cung cấp các sản phẩm với đường kính 6 đến 65 mm, công suất khoảng 0,3 đến 250 W và mô-men danh định có thể lên tới 1.000 mNm. Điều đó cho thấy motor chổi than không chỉ phù hợp với thiết bị nhỏ gọn mà còn có thể đáp ứng những ứng dụng cần lực kéo và công suất cao hơn trong thực tế. Nói cách khác, đây là dòng động cơ có tính linh hoạt rất tốt về mặt lựa chọn model.Tạm kếtNhìn chung, motor chổi than vẫn là dòng động cơ quen thuộc và có giá trị ứng dụng cao nhờ cấu tạo dễ hiểu, nguyên lý hoạt động rõ ràng, chi phí hợp lý và khả năng đáp ứng tốt nhiều nhu cầu sử dụng thực tế. Dù công nghệ động cơ ngày càng phát triển, dòng motor này vẫn giữ được vị trí riêng trong nhiều thiết bị nhờ tính phổ thông, dễ thay thế và phù hợp với nhiều nhóm người dùng.Ngoài ra, nếu bạn đang muốn tham khảo thêm các thiết bị gia dụng hiện đại cho gia đình, bạn có thể xem thêm các mẫu tủ lạnh Samsung tại FPT Shop để có thêm nhiều lựa chọn tiện ích và phù hợp với không gian sống.Xem thêm:Động cơ DC là gì? Chi tiết về động cơ DC trong máy chạy bộĐộng cơ AC có đặc điểm gì? Có nên sở hữu các thiết bị được trang bị động cơ AC hay không?Chủ đềđiện gia dụng
